Anh hùng LLVT Trần Ngọc Mật - Người lính không sợ bom dưới đáy sông

Người ta thường nhớ đến người lính bằng khẩu súng trên vai.

Còn Trần Ngọc Mật lại nhớ tuổi trẻ của mình bằng...

một chiếc kính lặn.

Một chiếc kìm tháo ngòi nổ.

Và những dòng sông đặc kín bom từ trường.

Ông vẫn cười hiền mỗi khi kể về đời lính:

"Cả ngày lặn dưới nước, vớt khí tài, phá bom, bắc cầu, không mấy khi được mặc quần dài."

Câu nói nghe như một lời bông đùa.

Nhưng phía sau đó là biết bao lần đối diện với cái chết.

Tháng 9 năm 1965, chàng trai hai mươi tuổi Trần Ngọc Mật nhập ngũ vào Tiểu đoàn 27, Quân khu 4.

Đó cũng là lúc chiến tranh phá hoại của không quân Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt.

Ngày nào cũng có cầu bị đánh sập.

Bến phà bị đánh phá.

Bom từ trường.

Bom nổ chậm.

Thủy lôi dày đặc trên sông.

Muốn đoàn xe tiếp tục hành quân.

Phải có người đi trước.

Người ấy chính là lính công binh.

Lần đầu tiên lặn xuống dòng sông sau một trận đánh phá, Trần Ngọc Mật nhìn thấy dưới làn nước đục ngầu là vô số mảnh kim loại, dây cáp và những quả bom còn nguyên đầu nổ.

Chỉ cần chạm nhầm.

Mọi thứ sẽ kết thúc.

Đồng đội đứng trên bờ nắm chặt sợi dây cứu hộ.

Còn ông lặng lẽ lặn sâu hơn.

Ông từng nói:

"Xuống dưới nước rồi thì không còn nghĩ đến sợ nữa.

Chỉ nghĩ làm sao đưa được quả bom lên hoặc tháo được nó."

Có hôm.

Ông cùng đồng đội phải lặn liên tục từ sáng đến tối để trục vớt một xe vận tải bị đánh chìm giữa dòng.

Từng thùng đạn.

Từng khẩu pháo.

Từng hòm lương thực được đưa lên mặt nước.

Đêm xuống.

Ông lại cùng đơn vị bắc cầu phao để sáng hôm sau đoàn xe kịp vượt sông.

Người lính công binh không có khái niệm ngày hay đêm.

Chỉ có mệnh lệnh:

Thông đường.

Có một lần, sau trận ném bom dữ dội, một quả bom nổ chậm nằm ngay sát vị trí chuẩn bị dựng cầu.

Nếu không xử lý.

Hàng trăm xe vận tải sẽ phải dừng lại.

Nếu xử lý không thành công.

Người phá bom sẽ không còn cơ hội quay về.

Trần Ngọc Mật bước đến.

Ông nhìn thật lâu.

Rồi bình tĩnh tháo từng bộ phận của kíp nổ.

Đồng đội đứng cách xa hàng trăm mét.

Không ai dám gọi.

Không ai dám thở mạnh.

Sau nhiều phút căng thẳng.

Ông giơ cao cánh tay.

Đó là tín hiệu quen thuộc.

Quả bom đã an toàn.

Tiếng reo vang lên khắp bờ sông.

Nhưng ông chỉ mỉm cười:

"Làm được rồi thì tiếp tục dựng cầu thôi."

Suốt nhiều năm chiến đấu, Trần Ngọc Mật gần như không rời những dòng sông.

Mùa hè.

Da cháy nắng.

Mùa đông.

Ngâm mình hàng giờ trong dòng nước lạnh.

Có những ngày quần áo chưa kịp khô đã phải tiếp tục xuống nước.

Vì thế, ông vẫn hay nói vui:

"Lính công binh tụi tôi hiếm khi được mặc quần dài."

Đó không chỉ là chuyện quần áo.

Mà là cả cuộc đời gắn với bùn đất, nước sông và bom đạn.

Nhiều đồng đội đã mãi mãi nằm lại dưới lòng sông.

Có người vừa tháo xong quả bom thì quả khác phát nổ.

Có người hy sinh khi cây cầu chỉ còn vài nhịp cuối.

Mỗi lần tiễn đồng đội, Trần Ngọc Mật lại lặng lẽ cúi đầu.

Ngày hôm sau.

Ông vẫn tiếp tục xuống nước.

Bởi ông hiểu.

Sau lưng mình là những đoàn xe đang chờ.

Là chiến trường đang chờ từng viên đạn.

Từng bao gạo.

Từng can xăng.

Sau chiến tranh, nhiều người hỏi ông:

"Điều gì khiến ông nhớ nhất?"

Ông không nhắc đến danh hiệu Anh hùng.

Không kể những chiến công.

Ông chỉ nhớ những dòng sông.

Nhớ tiếng búa đóng cầu giữa đêm.

Nhớ những bàn tay đồng đội kéo nhau lên khỏi mặt nước sau mỗi lần hoàn thành nhiệm vụ.

Ông bảo:

"Người lính công binh ít khi có mặt trong những bức ảnh chiến thắng.

Nhưng mỗi cây cầu thông, mỗi con đường mở, đều có mồ hôi và máu của anh em chúng tôi."

Đó là lời kể giản dị.

Nhưng đủ để những người nghe hiểu rằng.

Có những chiến công không vang lên bằng tiếng súng.

Mà được viết bằng sự lặng thầm của những người lính mở đường.