Anh hùng LLVTND Nguyễn Kim Vang

Người chiến sĩ quân hàm xanh ưu tú ấy sinh ra và lớn lên trong một gia đình cách mạng, có cha là đồng chí Nguyễn Lưu, từng tham gia Đội du kích Ba Tơ nổi dậy giành chính quyền. Ngay từ nhỏ, cậu bé Kim Vang đã luôn mơ ước được trở thành Giải phóng quân nên khi đón Bác Hồ đến thăm Trường 13 dành cho học sinh miền Nam đóng ở Cầu Rào, Hải Phòng, cậu đã dõng dạc trả lời Bác: “Thưa Bác, chúng cháu đều quyết tâm học tập thật giỏi, để sau này trở về chiến đấu cùng đồng bào, giải phóng miền Nam!”. Sau đó không lâu, khi chiến trường miền Nam vô cùng cam go, ác liệt, Nguyễn Kim Vang mới 15 tuổi liền đăng ký tuyển quân và được biên chế về Bộ Tư lệnh Công an nhân dân vũ trang.

Anh nhanh chóng trưởng thành qua từng nhiệm vụ và được chỉ huy các đơn vị đặt cho biệt danh "cậu bé thép". Trên biên giới Kỳ Sơn, Nguyễn Kim Vang cùng với đồng đội của mình nhiều lần chặn đánh phỉ, từng bước chiêu hàng đám phỉ Vàng Pao, cô lập rồi dần dần chế ngự được tên cầm đầu là Già Xay Xua, kẻ tự xưng là Châu Phà, tức Vua trời. Khi phỉ Vàng Pao đã tan rã, anh lại tiếp tục giúp đỡ nhân dân các dân tộc trên miền Tây xứ Nghệ xây dựng đời sống mới. Không lâu sau, Nguyễn Kim Vang quay ra Bắc để theo học khóa 2, Trường Sĩ quan Công an nhân dân vũ trang (nay là Học viện Biên phòng).

Sau hai năm, anh tốt nghiệp ra trường và lên biên giới Lào Cai nhận nhiệm vụ Chính trị viên Đồn Công an nhân dân vũ trang Cốc Lếu. Người cán bộ chính trị tuổi còn rất trẻ ấy đã giành được tín nhiệm của đồng đội và được đồng bào các dân tộc tin yêu chỉ trong một thời gian ngắn. Mùa hè năm 1967, Bộ Tư lệnh Công an nhân dân vũ trang đã lựa chọn một số cán bộ là con em miền Nam đã từng trải qua chiến đấu, có bản lĩnh, lập trường vững vàng, có năng lực chỉ huy vào tăng cường cho chiến trường miền Nam, trong đó có Nguyễn Kim Vang.

Hơn 3 tháng hành quân vượt tuyến lửa, anh đã đến Phú Yên và được Ban An ninh tỉnh giao làm Chính trị viên Đại đội An ninh vũ trang, có nhiệm vụ bảo vệ cán bộ cấp trên tuyệt đối an toàn trong khi đi công tác cũng như những lúc làm việc ở căn cứ. Đồng thời, phối hợp với các lực lượng khác chiến đấu bảo vệ an ninh khu căn cứ, phục vụ cho phong trào đấu tranh của nhân dân trong tỉnh. Mỗi lần làm nhiệm vụ, phải vượt qua nhiều đoạn đường địch thường hay gài mìn, phục kích hòng bắt sống cán bộ, Nguyễn Kim Vang luôn đi đầu, vừa nắm tình hình địch, vừa cùng đồng đội phá gỡ bom, mìn địch gài và dọn đường để bảo vệ tuyệt đối an toàn cho cán bộ, đồng thời chỉ huy anh em chiến đấu vượt qua nhiều trận đánh ác liệt.

Đơn cử như cuộc chiến chống lại đợt tấn công của 2 tiểu đoàn lính Nam Triều Tiên vào tháng 4/1969 nhằm tiêu diệt các cán bộ của ta về tham dự Hội nghị an ninh toàn tỉnh Phú Yên ở khu vực Hòn Giang, huyện Sơn Hòa. Chúng dùng trực thăng đổ bộ, bao vây cả khu vực này, đồng thời, dùng pháo bắn yểm trợ. Giữa lúc “ngàn cân treo sợi tóc”, Nguyễn Kim Vang đã nhanh chóng cử một phân đội bảo vệ và đưa đại biểu cùng gần 100 người dân sơ tán đến nơi an toàn, anh cùng 7 đồng chí khác ở lại trực tiếp đối đầu với địch, yểm trợ cho các mũi rút lui. Với chiến thuật lấy ít đánh nhiều, nghi binh, phân đội do anh phụ trách làm thất bại nhiều đợt tấn công của địch, tiêu diệt 52 tên.

Hay giữa năm 1971, khi Đại đội An ninh vũ trang của Kim Vang phối hợp các lực lượng khác tổ chức vào thị trấn tiêu diệt những tên ác ôn, gián điệp, vận động quần chúng ủng hộ cách mạng. Địch điều xe tăng và bộ binh phản kích, bao vây bao vây Đại đội An ninh vũ trang, dùng phi pháo nã đạn ồ ạt vào trận địa của ta và dùng loa gọi các anh chiêu hồi. Khi ấy, dù tình thế cam go, nguy hiểm, song đồng chí Nguyễn Kim Vang vẫn bình tĩnh động viên đồng đội giữ vững khí tiết cách mạng, tận dụng mọi vũ khí đánh trả địch quyết liệt. Cả đơn vị đã chiến đấu anh dũng, làm cho địch bị nhiều thương vong, không dám tiến vào gần, để mở đường máu đưa đại đội và nhiều cán bộ về căn cứ an toàn.

Dù công tác, chiến đấu trong lòng địch, thường xuyên phải di chuyển địa bàn đóng quân, anh vẫn tranh thủ bồi dưỡng thanh niên trở thành đoàn viên, đoàn viên trở thành đảng viên. Đại đội của anh khi mới thành lập chỉ có 3 đảng viên và hơn 10 đoàn viên, tới năm 1971, đã có hơn 30 đảng viên và hàng trăm đoàn viên, chiến đấu anh dũng khắp các tỉnh Nam Trung Bộ. Chính họ cũng đã đồng lòng, sát cánh cùng Chính trị viên của mình tích cực tham gia phong trào thi đua phát triển vũ khí tự tạo, cải tiến vũ khí, đạn dược để làm ra các loại vũ khí có hiệu quả sát thương và tấn công cao. Dưới sự chỉ huy của đồng chí Nguyễn Kim Vang, cán bộ, chiến sĩ đơn vị đã tìm kiếm các loại bom, mìn “lép” để sản xuất hàng ngàn quả bom, mìn mới, góp phần tiêu diệt địch rất hiệu quả.

Ngày 26/1/1972, một cơ sở cách mạng của ta bị vỡ, khiến nhiều cán bộ của ta bị lộ và bị bắt giam. Đồng chí Nguyễn Kim Vang cùng đồng đội đã lên đường đến thôn Liên Trì, xã Bình Kiến, thị xã Tuy Hòa để tìm biện pháp khắc phục sự cố, gây dựng lại cơ sở. Giữa đường thì bị địch phục kích và bị thương, anh nén đau, kẹp súng AK vào nách bắn xối xả vào đội hình kẻ thù để yểm trợ cho đồng đội thoát hiểm. Quyết không để sa vào tay giặc, viên đạn cuối cùng anh dành cho chính mình. Xót xa hơn là, kẻ địch đã kéo lê thi thể của anh cùng đồng chí Trần Đặng khắp các xóm làng và phơi xác dưới nắng mưa nhiều ngày để thị uy.

Ngày 6/6/1976, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam đã truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho Thượng úy Nguyễn Kim Vang. Tấm gương của người chiến sĩ An ninh vũ trang kiên trung, tiết tháo đã không tiếc máu xương cho sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước ấy luôn là tấm gương của các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Biên phòng.