ANH HÙNG LLVTND NGUYỄN VĂN BẢY – NGƯỜI PHI CÔNG HUYỀN THOẠI CỦA BẦU TRỜI VIỆT NAM

Trong lịch sử đấu tranh bảo vệ Tổ quốc, có những con người đã trở thành biểu tượng của lòng yêu nước, ý chí chiến đấu và tinh thần vượt qua mọi gian khổ. Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Bảy là một trong những người như thế. Ông không chỉ được biết đến với những chiến công trên bầu trời miền Bắc trong những năm kháng chiến chống Mỹ, mà còn được nhiều thế hệ nhớ đến bởi cuộc sống giản dị, gần gũi của một người lính trở về với quê hương. Nguyễn Văn Bảy sinh ngày 2/2/1936 tại Lai Vung, Đồng Tháp, tên khai sinh là Nguyễn Văn Hoa. Ông là người con thứ bảy trong một gia đình đông con, vì vậy cái tên Nguyễn Văn Bảy dần trở thành tên gọi quen thuộc. Xuất thân từ một gia đình nông dân Nam Bộ, ông từng học chưa hết bậc tiểu học. Năm 17 tuổi, ông rời gia đình tham gia cách mạng và trở thành người lính. Sau năm 1954, ông tập kết ra miền Bắc.

Bước ngoặt lớn trong cuộc đời Nguyễn Văn Bảy đến vào năm 1960, khi ông được tuyển chọn để đào tạo trở thành phi công. Từ một người lính xuất thân từ nông dân, trình độ học văn hóa còn hạn chế, ông phải nhanh chóng bổ sung kiến thức để theo học ngành hàng không quân sự. Sau quá trình đào tạo, ông trở thành phi công lái máy bay MiG-17 và được biên chế vào Trung đoàn Không quân tiêm kích 923. Năm 1965, ông trở về nước và bắt đầu tham gia chiến đấu bảo vệ bầu trời miền Bắc.

Những năm 1966–1967 là giai đoạn ghi dấu những chiến công nổi bật nhất trong cuộc đời binh nghiệp của ông. Theo các tư liệu được công bố, Nguyễn Văn Bảy đã xuất kích 94 lần, tham gia 13 lần không chiến và bắn rơi 7 máy bay Mỹ. Các máy bay bị ông bắn rơi gồm hai chiếc F-105 và năm chiếc F-4.

Chiến công đầu tiên của ông được ghi nhận vào ngày 21/6/1966. Trong một trận không chiến, ông đã bắn hạ một chiếc F-8E. Sau đó, ông tiếp tục lập công trong nhiều trận đánh trên bầu trời miền Bắc. Ngày 24 và 29/6/1966, ông bắn rơi các máy bay F-4C và F-105D. Đến ngày 21/9/1966, trong một trận không chiến ác liệt trên bầu trời Hải Dương, ông tiếp tục bắn hạ một chiếc F-4.

Điều đặc biệt trong nghệ thuật không chiến của Nguyễn Văn Bảy là cách tiếp cận mục tiêu ở cự ly gần. Trong điều kiện máy bay MiG-17 có những hạn chế về tốc độ và trang bị so với nhiều loại máy bay đối phương, ông tận dụng khả năng cơ động và kỹ năng điều khiển để áp sát mục tiêu, lựa chọn thời điểm thích hợp rồi khai hỏa. Những kinh nghiệm chiến đấu ấy thể hiện sự bình tĩnh, táo bạo và khả năng xử lý tình huống của một phi công trong những trận không chiến có tính chất quyết liệt.

Với những thành tích trong chiến đấu, Nguyễn Văn Bảy được tuyên dương Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Ông cũng thuộc nhóm những phi công Việt Nam đạt đẳng cấp “Ace” – cách gọi dành cho những phi công quân sự có từ năm chiến thắng trên không trở lên. Sau chiến tranh, ông tiếp tục đảm nhiệm nhiều cương vị trong Quân chủng Phòng không – Không quân, trong đó có chức vụ Phó Tham mưu trưởng.

Điều khiến hình ảnh Nguyễn Văn Bảy trở nên đặc biệt không chỉ nằm ở những chiến công. Sau khi rời quân ngũ, ông trở về quê nhà ở Đồng Tháp và sống cuộc đời bình dị của một người nông dân. Ông trồng rau, nuôi cá, chăm sóc vườn cây và ao sen. Hình ảnh một vị đại tá, một người từng trực tiếp tham gia những trận không chiến khốc liệt, trở về với công việc đồng áng đời thường đã để lại ấn tượng sâu sắc đối với những người từng gặp ông.

Đồng đội nhớ về ông như một người chỉ huy giản dị, gần gũi và giàu kinh nghiệm. Những câu chuyện về ông cho thấy phía sau hình ảnh người phi công với những chiến công trên bầu trời là một con người đời thường, gắn bó với quê hương và đồng đội. Chính sự giản dị ấy càng làm nổi bật giá trị của một thế hệ người lính đã trải qua chiến tranh nhưng không coi những chiến công của mình là điều để khoe khoang.

Ngày 22/9/2019, Đại tá, Anh hùng LLVTND Nguyễn Văn Bảy qua đời tại Bệnh viện Quân y 175, hưởng thọ 84 tuổi. Sự ra đi của ông khép lại cuộc đời của một người phi công đặc biệt, nhưng những câu chuyện về ông vẫn được lưu giữ trong ký ức của đồng đội, gia đình và nhiều thế hệ sau.