Anh hùng LLVTND Nguyễn Văn Trỗi

· Họ và tên: Nguyễn Văn Trỗi

· Năm sinh: 1940 (Hy sinh năm 1964)

· Quê quán: Xã Điện Thắng, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam

· Quá trình tham gia cách mạng:

o Nguyễn Văn Trỗi sinh ra trong một gia đình nghèo giàu truyền thống cách mạng tại Quảng Nam. Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ, ông vào Sài Gòn làm thợ điện để mưu sinh và sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng thông qua các phong trào công nhân. Năm 1962, ông chính thức gia nhập tổ chức Biệt động Sài Gòn, thuộc phân đội biệt động vùng Q, mật danh B1C. Với tư chất thông minh, am hiểu sâu sắc về hệ thống lưới điện và sơ đồ đô thị Sài Gòn, ông nhanh chóng trở thành một chiến sĩ biệt động nội thành dũng cảm, mưu trí, chuyên nhận những nhiệm vụ thám sát và tập kích vào các mục tiêu đầu não của Mỹ - ngụy.

o Mùa xuân năm 1964, nhận được tin Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara sẽ dẫn đầu một phái đoàn quân sự cao cấp sang Sài Gòn để vạch kế hoạch leo thang chiến tranh, Nguyễn Văn Trỗi đã chủ động xin nhận nhiệm vụ ám sát tên này. Ông lên kế hoạch bí mật đặt một khối thuốc nổ lớn tại cầu Công Lý (nay là cầu Nguyễn Văn Trỗi) – con đường độc đạo đi từ sân bay Tân Sơn Nhất vào trung tâm thành phố mà phái đoàn Mỹ bắt buộc phải đi qua. Ông đã tự mình thám sát, đo đạc cẩn thận dòng chảy, cấu trúc chân cầu và chuẩn bị hệ thống dây kích nổ tầm xa một cách tinh vi.

o Vào đêm ngày 9 tháng 5 năm 1964, khi ông cùng đồng đội đang tiến hành đấu nối hệ thống dây điện và chôn giấu khối thuốc nổ dưới chân cầu Công Lý thì bất ngờ bị lực lượng cảnh sát ngụy tuần tra phát hiện do có kẻ phản bội chỉ điểm. Nguyễn Văn Trỗi bị bắt giữ ngay tại trận địa. Địch đưa ông về giam giữ tại Tổng nha Cảnh sát và Khám Chí Hòa. Tại đây, chúng đã dùng những đòn tra tấn dã man nhất của mật thám như đóng đinh vào ngón tay, kích điện vào người và dọa giết cả gia đình hòng ép ông khai ra mạng lưới biệt động Sài Gòn. Tuy nhiên, ông vẫn giữ vững khí tiết kiên trung, nhận hết trách nhiệm về mình và kiên quyết không khai báo bất kỳ một cơ sở bí mật nào.

o Ngày 15 tháng 10 năm 1964, chính quyền tay sai Sài Gòn đưa Nguyễn Văn Trỗi ra xử bắn tại sân sau Khám Chí Hòa. Trước họng súng của kẻ thù, ông đã thể hiện một bản lĩnh phi thường. Ông từ chối đặc ân bịt mắt của linh mục, hiên ngang nhìn thẳng vào ống kính của các phóng viên quốc tế và vạch trần tội ác xâm lược của đế quốc Mỹ. Trước khi loạt đạn vang lên, ông đã hô vang ba lần: "Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!". Sự hy sinh anh dũng của ông đã trở thành ngọn đuốc rực sáng, cổ vũ mạnh mẽ phong trào đấu tranh của thanh niên hai miền Nam - Bắc và làm rung động trái tim của hàng triệu người yêu chuộng hòa bình trên thế giới.

· Đạt danh hiệu năm: 1964 (Được Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng ngay sau khi hy sinh).