Anh hùng LLVTND Trần Bội Cơ
Trần Bội Cơ sinh ra trong một gia đình tiểu thương người Hoa yêu nước tại vùng đất Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long. Từ nhỏ, bà đã sớm bộc lộ tư chất thông minh, hiếu học và tinh thần tự lập. Sau khi hoàn thành chương trình tiểu học tại quê nhà vào năm 1947, bà chuyển lên vùng Sài Gòn – Chợ Lớn để tiếp tục học trung học, mong muốn tìm kiếm tri thức để sau này giúp ích cho gia đình và xã hội.
Trần Bội Cơ sinh ra trong một gia đình tiểu thương người Hoa yêu nước tại vùng đất Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long. Từ nhỏ, bà đã sớm bộc lộ tư chất thông minh, hiếu học và tinh thần tự lập. Sau khi hoàn thành chương trình tiểu học tại quê nhà vào năm 1947, bà chuyển lên vùng Sài Gòn – Chợ Lớn để tiếp tục học trung học, mong muốn tìm kiếm tri thức để sau này giúp ích cho gia đình và xã hội.
Năm 1948, Trần Bội Cơ chuyển sang học tại trường Trung học Phước Kiến (nay là trường THCS Trần Bội Cơ, Quận 5, TP.HCM). Giữa lúc phong trào kháng chiến chống thực dân Pháp của nhân dân Nam Bộ đang dâng cao, bà sớm được giác ngộ lý tưởng cách mạng. Năm 1949, bà chính thức dấn thân vào các hoạt động của Ban học sinh cứu quốc trường Phước Kiến, trở thành hạt nhân nòng cốt trong phong trào đấu tranh của học sinh, sinh viên Hoa kiều chống lại sự áp bức của đế quốc thực dân và sự can thiệp của các thế lực phản động.
Dù khi đó chỉ là học sinh lớp đệ tứ (tương đương lớp 9 hiện nay), Trần Bội Cơ đã thể hiện bản lĩnh của một người lãnh đạo quyết đoán. Bà trực tiếp chỉ đạo cuộc bãi khóa quy mô lớn của học sinh toàn trường để đòi chính quyền thực dân phải trả tự do cho 10 học sinh bị bắt giữ trái phép. Đỉnh điểm là vào ngày 06/05/1950, dưới sự điều động của bà và các bạn học trong Ban lãnh đạo phong trào, đông đảo học sinh đã kéo vào trường, tổ chức một cuộc họp cấp tốc ngay tại sân trường để yêu cầu mở cửa lại trường học và ký túc xá cho học sinh.
Trước sức ép của phong trào, cảnh sát thực dân đã tiến hành đàn áp dã man bằng dùi cui và súng đạn, bắt đi hơn 100 học sinh, trong đó có Trần Bội Cơ. Trong ngục tối, quân thù đã dùng mọi thủ đoạn tra tấn tàn bạo nhất hòng khuất phục người thiếu nữ trẻ tuổi. Suốt 5 ngày đêm liền bị hành hạ đau đớn, bà vẫn giữ vững khí tiết, không khai báo bất cứ thông tin nào về tổ chức.
Ngày 12/05/1950, khi cơ thể đã kiệt sức vì những đòn tra tấn dã man và vết thương quá nặng, Trần Bội Cơ biết mình không thể qua khỏi. Trong những phút giây cuối cùng của cuộc đời, bà đã dồn hết sức lực còn lại, hướng về phía các phòng giam nơi đồng đội đang bị nhốt và hô vang khẩu hiệu vang dội: "Các bạn, hãy đứng lên!". Lời hô ấy không chỉ là lời trăng trối, mà còn là hồi kèn thúc giục tinh thần đấu tranh bất khuất của học sinh, sinh viên Sài Gòn lúc bấy giờ. Bà anh dũng hy sinh khi tuổi đời mới vừa tròn 18 – cái tuổi đẹp nhất của đời người.
Sự hy sinh của Trần Bội Cơ đã gây xúc động mạnh mẽ và thổi bùng ngọn lửa đấu tranh trong lòng nhân dân Sài Gòn – Chợ Lớn. Ngay sau khi bà mất, nhân dân đã truyền tay nhau những bài hát ca ngợi chí khí của người con gái Vĩnh Long. Để ghi nhận những đóng góp đặc biệt của bà cho sự nghiệp giải phóng dân tộc:
Ngày 09/07/1950, Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đã chính thức công nhận Trần Bội Cơ là Liệt sĩ.
Thủ tướng Chính phủ Phạm Văn Đồng đã truy tặng bà Huân chương Kháng chiến hạng Nhì.
Ngày 22/03/2000, Chủ tịch nước Trần Đức Lương đã ký quyết định truy tặng danh hiệu cao quý nhất: Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.
Ngày nay, để vinh danh bà, ngôi trường nơi bà từng học tập và chiến đấu đã được mang tên Trường THCS Trần Bội Cơ. Tên bà cũng được đặt cho nhiều con đường và công trình văn hóa tại nhiều tỉnh thành.
Lịch sử dân tộc đã ghi danh biết bao người anh hùng, nhưng hình ảnh người thiếu nữ 18 tuổi Trần Bội Cơ với lời hô bất hủ "Hãy đứng lên!" vẫn luôn chiếm một vị trí đặc biệt trong lòng các thế hệ trẻ. Bà là biểu tượng rạng ngời của tinh thần đoàn kết quốc tế, của sự giao thoa văn hóa và lòng yêu nước không phân biệt sắc tộc.
Chúng ta hôm nay được sống trong hòa bình, được học tập dưới những mái trường khang trang, không thể nào quên ơn những người đã ngã xuống khi tuổi đời còn xanh như Trần Bội Cơ. Sự hy sinh của bà dạy cho chúng ta bài học về lòng quả cảm, đức hy sinh và tinh thần không lùi bước trước cường quyền. Nhớ ơn bà, thế hệ học sinh và thanh niên hôm nay nguyện ra sức học tập, rèn luyện đức tài, để xứng đáng với dòng máu anh hùng của người con gái đất Tam Bình, Vĩnh Long đã đổ xuống trên mảnh đất Chợ Lách – Sài Gòn năm xưa. Trần Bội Cơ không bao giờ mất đi, bà vẫn sống mãi trong niềm tự hào và sự tri ân vô hạn của cả dân tộc.
Sưu tầm


