Anh hùng lực lượng vũ trang, Liệt sĩ Nguyễn Như Trang

Nguyễn Như Trang sinh năm 1927 tại làng Nam Nhạc, xã Cao Xá, huyện Lâm Thao, Phú Thọ, trong một gia đình có truyền thống nhà giáo. Từ nhỏ được học tập tại trường Thăng Long, anh sớm tiếp thu tinh thần yêu nước và tham gia phong trào cách mạng.

Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, Nguyễn Như Trang gia nhập Vệ quốc đoàn. Có học thức, giỏi thơ và nhạc, anh được giao giảng dạy kỹ thuật quân sự tại trường quân chính, đồng thời trực tiếp tham gia chiến đấu bảo vệ Hà Nội trong những ngày đầu toàn quốc kháng chiến.

Cuối năm 1946, anh là Đại đội trưởng thuộc Tiểu đoàn 212 Vệ quốc đoàn, trực tiếp chỉ huy chiến đấu tại nhiều vị trí ở Liên khu II Hà Nội như Ô Cầu Dền, phố Huế, Lò Đúc, Hàm Long, Nhà máy Rượu và khu vực Đông Mác – Phà Đen. Những trận chiến ác liệt tại Thủ đô đã tôi luyện người sĩ quan trẻ trước khi anh cùng đồng đội lên đường vào Tây Tiến.

Trong những năm 1947–1948, Nguyễn Như Trang cùng Trung đoàn 52 Tây Tiến chiến đấu trên địa bàn Hòa Bình và vùng Tây Thanh Hóa. Anh từng chỉ huy đơn vị đánh nhiều vị trí của quân Pháp, góp phần phá các căn cứ và hệ thống kiểm soát của địch trên đường số 6.

Ngày 19/11/1948, trong một trận chiến tại thôn Ngọc Lâu, Châu Lạc Sơn, Hòa Bình, lực lượng của ta bị địch bao vây với quân số đông hơn nhiều lần. Để bảo toàn lực lượng, Nguyễn Như Trang cho các chiến sĩ rút lui, còn anh cùng Đại đội trưởng Nguyễn Huy Ngọc ở lại thu hút địch. Khi đồng đội hy sinh, anh tiếp tục chiến đấu một mình giữa vòng vây và hy sinh tại trận địa.

Người dân địa phương đã chôn cất anh cùng đồng đội. Nhiều năm sau, gia đình tìm được hài cốt và đưa về an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ Mai Dịch, Hà Nội.

Với những đóng góp và chiến công trong kháng chiến chống thực dân Pháp, Nguyễn Như Trang được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân ngày 21/10/2014.