Anh hùng Lực lượng vũ trang Người đề xuất chọn Buôn Ma Thuột làm "điểm huyệt" của chiến dịch

Sau Hiệp định Paris năm 1973, Bộ Tổng Tư lệnh bắt đầu nghiên cứu những phương án chiến lược cho giai đoạn quyết định của cuộc kháng chiến chống Mỹ. Một trong những vấn đề quan trọng nhất là: nếu mở một chiến dịch lớn, nên đánh vào đâu để tạo ra sự thay đổi cục diện.

Theo các tài liệu của Báo Quân đội nhân dân và hồi ký Chiến đấu ở Tây Nguyên, Thiếu tướng Hoàng Minh Thảo – người đã có nhiều năm trực tiếp chiến đấu ở Tây Nguyên – cho rằng Buôn Ma Thuột mới là mục tiêu then chốt, chứ không phải Kon Tum hay Pleiku như đối phương dự đoán. Ông phân tích rằng Buôn Ma Thuột là trung tâm hậu cần, chỉ huy và là mắt xích quan trọng trong hệ thống phòng thủ của quân đội Sài Gòn ở Tây Nguyên. Nếu đánh trúng nơi này, toàn bộ thế phòng ngự sẽ bị rung chuyển.

Đề xuất ấy được Đại tướng Võ Nguyên Giáp và Quân ủy Trung ương xem xét, thống nhất. Khi Chiến dịch Tây Nguyên chính thức mở màn tháng 3/1975, Hoàng Minh Thảo được giao làm Tư lệnh Chiến dịch.

Để giữ bí mật, Bộ Chỉ huy tổ chức nhiều hoạt động nghi binh, khiến đối phương tin rằng hướng tiến công chủ yếu sẽ là Pleiku hoặc Kon Tum. Trong khi đó, các lực lượng chủ lực âm thầm cơ động về Buôn Ma Thuột.

Rạng sáng ngày 10/3/1975, quân ta đồng loạt tiến công. Chỉ sau thời gian ngắn, Buôn Ma Thuột thất thủ. Diễn biến này khiến Bộ Tổng tham mưu quân đội Sài Gòn lúng túng trong đánh giá tình hình và dẫn đến quyết định rút bỏ Tây Nguyên – một quyết định được nhiều nhà nghiên cứu coi là bước ngoặt làm sụp đổ toàn bộ hệ thống phòng thủ chiến lược.

Chiến thắng Buôn Ma Thuột không chỉ là thành công của nghệ thuật tác chiến mà còn là kết quả của quá trình nghiên cứu chiến trường nhiều năm. Trong thành công ấy có dấu ấn rõ nét của Hoàng Minh Thảo – người am hiểu địa bàn, dám đề xuất phương án táo bạo và kiên trì bảo vệ nhận định của mình.