ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN ALĂNG BẢY - HUYỀN THOẠI ĐẠI NGÀN TRƯỜNG SƠN
Từ bao đời nay, dòng sông Kôn khởi nguồn từ dãy núi Mang, qua bao thác ghềnh xuôi dòng ôm ấp những bản làng Cơ Tu. Nhắc đến vùng đại ngàn Trường Sơn kiên cường trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, đồng bào Cơ Tu luôn tự hào về một người con ưu tú, bình dị và hết lòng thương dân – già làng Alăng Bảy. Alăng Bảy sinh năm 1930 tại xã A Tiêng, huyện Hiên, tỉnh Quảng Nam (nay thuộc huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam) trong một gia đình người Cơ Tu. Tên tuổi của ông gắn liền với những chiến công hiển hách, trở thành biểu tượng anh hùng của núi rừng Trường Sơn hùng vĩ.
Năm 1958, ông thoát ly theo cách mạng. Đúng hai năm sau, ông vinh dự được kết nạp vào Đảng. Tình hình chiến tranh trên chiến trường ngày càng ác liệt, năm 1963, Bộ CHQS tỉnh Quảng Nam điều động ông về tăng cường cho Huyện đội Tây Giang (nay là Ban CHQS huyện Tây Giang), đảm nhiệm chức vụ Trợ lý tác chiến. Thực hiện chủ trương tăng cường cán bộ chủ chốt cho cơ sở, Huyện đội Tây Giang đã điều Đại úy Alăng Bảy về giữ chức Chính trị viên kiêm Xã đội trưởng, đồng thời là Chủ tịch UBND xã A Tiêng, sau đó là Bí thư Đảng ủy xã A Tiêng (giai đoạn 1968 – 1975).
Chính trong thời gian này, Alăng Bảy đã lập nhiều chiến công vang dội. Tiêu biểu nhất phải kể tới kỳ tích dùng súng bộ binh bắn rơi máy bay Mỹ. Khi nhắc tới chiến công này, Anh hùng Alăng Bảy hào hứng kể: "Năm 1962, tại khu vực đồi Ahu, xã A Tiêng, tôi cùng các chiến sĩ đang kiên trì mai phục địch thì bỗng nhiên một chiếc máy bay trinh sát HU-1A của Mỹ quần lượn sát đồi, chuẩn bị hạ cánh. Lúc này, tôi cùng 2 chiến sĩ lợi dụng địa hình, địa vật bò lên sát đỉnh đồi chọn vị trí ẩn nấp và chờ thời cơ nổ súng. Khoảng 30 phút sau, khi chiếc HU-1A vừa hạ thấp độ cao, tôi đã nã một phát đạn súng trường. Chiếc máy bay bốc cháy ngùn ngụt, chao đảo rồi cắm đầu lao xuống khe núi Ahu..."
Đến mùa thu năm 1963, tại sân bay dã chiến trên đồn A Ró (xã Lăng), ông cùng đồng chí Bnướch Tâm chỉ huy tiểu đội 10 chiến sĩ bí mật lẻn vào sân bay lúc 3 giờ sáng để phục kích. Sau một giờ đồng hồ kiên trì chờ đợi, khi trời vừa rạng sáng, ông ra lệnh nổ súng. Lực lượng ta diệt gọn 43 tên địch và bắn cháy 2 máy bay trực thăng. Bị đánh bất ngờ, địch hoảng loạn chống đỡ rồi gọi chi viện nhằm bao vây bộ đội ta. Alăng Bảy cùng đồng đội nhanh chóng mở đường máu thoát thân, cơ động vào rừng sâu và trở về đơn vị an toàn lúc hơn 7 giờ sáng. Trong trận này, phía ta chỉ có đồng chí Alăng Cưa bị thương.
Cuối tháng 5 năm 1968, ông cùng 4 du kích địa phương mật phục trên đỉnh núi thuộc thôn Za Rươt (xã A Tiêng). Hôm ấy, một chiếc trực thăng chở biệt kích Mỹ bất ngờ chuẩn bị hạ cánh xuống gần khu ẩn náu. Chớp thời cơ, Alăng Bảy lập tức nổ súng. Máy bay trúng đạn, chao đảo không bay lên được đành phải hạ cánh khẩn cấp. Ông cùng đồng đội nhanh chóng ập tới, đồng loạt nổ súng tiêu diệt 5 tên (trong đó có 2 tên giặc lái), thu 4 khẩu súng và “bắt sống” chiếc trực thăng.
Trong suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ, ông Alăng Bảy đã tham gia chiến đấu 35 trận, cùng đồng đội bắn hạ 10 máy bay, tiêu diệt 301 tên địch, bắt sống 37 tên và làm bị thương hàng trăm tên khác. Trong đó, riêng cá nhân ông tiêu diệt 51 tên địch, làm bị thương 46 tên và tự tay bắn rơi 3 trực thăng Mỹ.
Với những chiến công đặc biệt xuất sắc, Alăng Bảy đã được tặng thưởng: 1 Huân chương Kháng chiến hạng Nhất; 3 Huân chương Chiến sĩ vẻ vang (hạng Nhất, Nhì, Ba); 2 Huy chương Chiến công (hạng Nhất, Nhì) cùng nhiều bằng khen, giấy khen khác. Năm 2015, ông vinh dự được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
