Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Bế Văn Đàn
Trong lịch sử kháng chiến chống thực dân Pháp, anh hùng Bế Văn Đàn (1931–1953) là biểu tượng bất diệt cho tinh thần hy sinh quên mình vì nghĩa lớn. Hình ảnh anh lấy thân mình làm giá súng đã trở thành một trong những khoảnh khắc bi tráng và xúc động nhất, minh chứng cho ý chí sắt đá "quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh" của quân đội ta.Sinh ra trong một gia đình nghèo tại tỉnh Cao Bằng, người thanh niên dân tộc Tày ấy đã sớm dấn thân vào con đường cách mạng. Đỉnh cao của sự hy sinh ấy diễn ra trong chiến dịch Đông Xuân 1953–1954, tại trận đánh ác liệt ở Mường Pồn (Điện Biên). Khi quân địch tập trung hỏa lực dữ dội để đánh chiếm điểm cao, đơn vị của Bế Văn Đàn gặp khó khăn cực độ: khẩu súng máy của đồng đội không có chỗ đặt ổn định để bắn trả hiệu quả vì địa hình hiểm trở và hỏa lực địch quá mạnh.Trong giây phút sinh tử, khi vận mệnh của cả tiểu đội đang nằm trên bờ vực, Bế Văn Đàn đã có một quyết định phi thường. Anh băng qua làn đạn, lao đến bên đồng đội và không ngần ngại quỳ xuống, đặt hai chân súng máy lên đôi vai của mình. Dưới sức nóng của họng súng và sự rung chuyển dữ dội của từng đợt xả đạn, anh vẫn nghiến răng chịu đựng, thúc giục đồng đội: "Bắn đi! Vì Đảng, vì dân, hãy tiêu diệt hết bọn chúng!". Nhờ tấm "giá súng sống" ấy, đồng đội của anh đã kịp thời nã đạn trúng đích, đẩy lùi cuộc tấn công của quân Pháp, giữ vững trận địa.Bế Văn Đàn đã hy sinh ngay tại chiến trường khi trên người đầy vết thương, nhưng hành động của anh đã trở thành một làn sóng thi đua mạnh mẽ trong toàn quân. Năm 1955, anh vinh dự được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Cho đến ngày nay, hình ảnh người chiến sĩ lấy thân mình làm giá súng vẫn mãi là bài ca về sự tận trung với nước, tận hiếu với dân, là niềm tự hào của vùng đất cách mạng Cao Bằng.
