Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hoàng Văn Thọ

Hoàng Văn Thọ sinh năm 1932, dân tộc Tày, quê ở xã Đại Lịch, huyện Văn Chấn, tỉnh Yên Bái. Khi hy sinh, anh là Đội trưởng đội du kích thiếu nhi trung kiên xã Đại Lịch – một thiếu niên dũng cảm, sớm giác ngộ cách mạng và trở thành hạt nhân tiêu biểu của phong trào thiếu nhi kháng chiến vùng trung du Tây Bắc trong những năm đầu kháng chiến chống thực dân Pháp.

Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất giàu truyền thống cách mạng, Hoàng Văn Thọ sớm chứng kiến cảnh quê hương bị giặc càn quét, nhân dân lầm than dưới ách xâm lược. Mới 13 tuổi, anh đã tham gia làm liên lạc cho xã bộ Việt Minh, đảm nhận nhiệm vụ đưa đón, bảo vệ cán bộ và chuyển công văn bí mật. Dù tuổi còn nhỏ, anh luôn tỏ ra nhanh nhẹn, mưu trí và gan dạ, được cán bộ và nhân dân hết sức tin tưởng.

Sau hai năm rèn luyện trong thực tiễn đấu tranh, Hoàng Văn Thọ trưởng thành vượt bậc và được giao trọng trách Đội trưởng đội du kích thiếu nhi trung kiên xã Đại Lịch. Dưới sự chỉ huy của anh, đội thiếu nhi hoạt động tích cực, đảm nhận nhiều nhiệm vụ quan trọng như canh gác, cảnh giới, dẫn đường, bảo vệ cơ sở cách mạng. Có những đêm, một mình anh luồn rừng vượt quãng đường dài hơn 5km để kịp thời chuyển mệnh lệnh cho du kích. Nhiều ngày liền, anh kiên trì ngồi trên cây vải đầu làng quan sát hoạt động của địch, kịp thời báo động để nhân dân sơ tán an toàn mỗi khi chúng tổ chức càn quét. Không chỉ dũng cảm, anh còn rất mưu trí khi cùng các bạn cải trang thành trẻ chăn trâu, bẫy chim, trà trộn vào khu vực có lính địch để thu thập tin tức, phục vụ hiệu quả cho hoạt động của cơ sở kháng chiến.

Hoàng Văn Thọ còn trực tiếp tham gia nhiều trận đánh của du kích xã và lập nhiều chiến công xuất sắc. Tiêu biểu là trận Đèo Cuồng ngày 15 tháng 11 năm 1947, anh đã dẫn đường an toàn cho đoàn phu vận chuyển lương thực về căn cứ. Đặc biệt, trong trận phục kích tại Đèo Din ngày 20 tháng 11 năm 1947, khi trung đội quân Pháp hành quân từ đồn Đồng Bồ ra đồn Dọc chuẩn bị mở cuộc càn lớn vào chiến khu Vần – Hiền Lương, anh cùng 30 du kích xã tham gia chiến đấu. Theo lệnh chỉ huy, Hoàng Văn Thọ dũng cảm giật mìn, tiêu diệt 2 tên lính Pháp và 5 tên lính ngụy, làm bị thương nhiều tên khác. Sau đó, anh xông lên tay không cướp súng, tiếp tục chiến đấu với tinh thần quả cảm cho đến khi anh dũng hy sinh.

Sự hy sinh của người đội trưởng thiếu nhi trung kiên đã trở thành tấm gương sáng về lòng yêu nước, tinh thần dũng cảm và ý chí kiên cường của thiếu niên Việt Nam trong thời kỳ kháng chiến. Với những chiến công và cống hiến đặc biệt xuất sắc, Hoàng Văn Thọ được truy tặng Huân chương Chiến công hạng Ba và ngày 31 tháng 7 năm 1998, được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Tên tuổi của anh mãi mãi là biểu tượng tiêu biểu cho thế hệ thiếu niên anh hùng của cách mạng Việt Nam.