Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu (1932–2024), người dân tộc Tày, quê tại xã Quang Trọng, huyện Thạch An, tỉnh Cao Bằng,

La Văn Cầu: Nhờ đồng đội chặt đứt cánh tay bị thương để tiếp tục ôm bộc phá đánh đồn.

Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu (1932–2024), người dân tộc Tày, quê tại xã Quang Trọng, huyện Thạch An, tỉnh Cao Bằng, là biểu tượng sống động cho ý chí thép và tinh thần tự lực tự cường của quân đội ta trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Trưởng thành từ núi rừng Việt Bắc, ông gia nhập quân đội khi mới 16 tuổi và sớm bộc lộ bản lĩnh của một chiến sĩ bộc phá kiên cường, luôn sẵn sàng xả thân trong những nhiệm vụ khó khăn nhất để mở đường cho đại quân tiến bước.

Chiến công lừng lẫy của ông gắn liền với Chiến dịch Biên giới năm 1950, trong trận đánh công kiên vào cứ điểm Đông Khê – một mắt xích chiến lược quan trọng của quân Pháp. Đêm ngày 16 tháng 9, giữa làn mưa bom bão đạn dày đặc từ đồn địch trút xuống, La Văn Cầu được giao nhiệm vụ ôm bộc phá đánh thủng lô cốt địch. Trong lúc đang tiến sát mục tiêu, một quả đạn pháo nổ gần đã khiến ông bị thương nặng: cánh tay phải bị nát và lủng lẳng, một bên chân cũng bị thương tổn. Cơn đau thấu xương và sự vướng víu của cánh tay bị dập nát đã cản trở việc di chuyển, nhưng với quyết tâm không để nhiệm vụ dở dang, ông đã đưa ra một quyết định phi thường khiến quân thù khiếp sợ và đồng đội cảm phục. Ông yêu cầu người đồng đội đi cùng dùng dao chặt đứt cánh tay phải của mình để bớt vướng víu, rồi nén đau, dùng tay trái còn lại ôm khối bộc phá nặng 12kg lao lên như một mũi tên lửa.

Hành động dũng liệt ấy đã kết thúc bằng một tiếng nổ vang dội, phá tan lô cốt đầu cầu, mở cửa cho đơn vị xông lên làm chủ trận địa và góp phần quan trọng vào chiến thắng chung của toàn chiến dịch. Hình ảnh người chiến sĩ La Văn Cầu với một cánh tay còn lại vẫn hiên ngang chiến đấu đã trở thành một huyền thoại bất tử, thắp sáng tinh thần yêu nước và khát vọng tự do cho hàng triệu người con đất Việt. Ông không chỉ bước ra từ khói lửa với tư thế của một người chiến thắng mà còn dành cả cuộc đời sau này để cống hiến cho sự nghiệp xây dựng đất nước, trở thành một biểu tượng tinh thần vượt lên nghịch cảnh, mãi mãi lưu danh trong sử sách dân tộc về một "gang thép" giữa đời thường.