ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN NGUYỄN QUỐC TRỊ

ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN NGUYỄN QUỐC TRỊ

Người chiến sĩ “nhanh như sóc, mạnh như hổ”

Trong lịch sử Quân đội nhân dân Việt Nam, có những người lính đã đi qua chiến tranh bằng lòng quả cảm, sự mưu trí và ý chí kiên cường. Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Quốc Trị là một trong những người như thế – một người con ưu tú của quê hương Nghệ An, trưởng thành từ thực tiễn chiến đấu và lập nhiều chiến công trong những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp.

Nguyễn Quốc Trị sinh năm 1921, quê tại làng Phượng Kỷ, xã Đà Sơn, huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An (nay thuộc xã Đô Lương, tỉnh Nghệ An). Ông sinh ra trong một gia đình có truyền thống yêu nước, sớm hình thành lòng căm thù giặc và ý chí đấu tranh chống áp bức.

Trước Cách mạng Tháng Tám, Nguyễn Quốc Trị đã tham gia các hoạt động chống chính sách bắt dân đi phu của thực dân Pháp. Vì hoạt động cách mạng, ông bị địch bắt giam và chịu án tù khổ sai. Năm 1944, khi Nhật đảo chính Pháp, ông cùng các bạn tù phá ngục trở về quê hương, sau đó xung phong tham gia đội tự vệ tiên phong. Ngay trong trận đầu đánh Nhật, ông cùng đồng đội đã lập chiến công, thể hiện tinh thần chiến đấu gan dạ và táo bạo.

Sau Cách mạng Tháng Tám thành công, ông xung phong gia nhập bộ đội chủ lực. Năm 1946, Nguyễn Quốc Trị được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam. Từ một người chiến sĩ, ông từng bước trưởng thành qua chiến đấu và trở thành cán bộ chỉ huy đơn vị. Người Đại đội trưởng trên chiến trường: Trong những năm đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp, Nguyễn Quốc Trị tham gia nhiều trận đánh tại Vinh, Huế, Đông Hà, Quảng Trị và nhiều chiến trường khác. Từ tháng 12/1946 đến đầu năm 1947, ông cùng đồng đội chiến đấu quyết liệt, tiêu diệt và bắt sống nhiều quân địch. Riêng ông đã trực tiếp tiêu diệt 19 lính Pháp và 2 lính Nhật.

Sau đó, ông tiếp tục được giao nhiều nhiệm vụ chiến đấu và chỉ huy. Đặc biệt trong Chiến dịch Biên giới Thu – Đông năm 1950, Nguyễn Quốc Trị đã thể hiện rõ tài năng chỉ huy, sự táo bạo và khả năng xử trí linh hoạt trên chiến trường.

Khi được tuyên dương Anh hùng, ông giữ cương vị Đại đội trưởng bộ binh thuộc Trung đoàn 102, Đại đoàn 308. Đây là lực lượng chủ lực quan trọng của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Theo tư liệu của Báo Nhân Dân, trong những năm kháng chiến, Nguyễn Quốc Trị đã tham gia 95 trận, trực tiếp tiêu diệt hơn 200 tên địch và 5 lần bị thương nặng nhưng vẫn không rời đơn vị. Những con số ấy phần nào cho thấy sự gan dạ, bền bỉ và tinh thần chiến đấu phi thường của người cán bộ chỉ huy này.

Một trong bốn Anh hùng đầu tiên của Quân đội

Ngày 19/5/1952, tại Đại hội toàn quốc các Chiến sĩ thi đua và Cán bộ gương mẫu lần thứ nhất, Nguyễn Quốc Trị được Chủ tịch Hồ Chí Minh phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Ông là một trong bốn Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam, một sự ghi nhận đặc biệt đối với những đóng góp và chiến công nổi bật trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Trong chiến đấu, ông nổi tiếng bởi sự nhanh nhẹn, mưu trí, táo bạo và tinh thần luôn xung phong ở những nơi nguy hiểm. Đại tướng Võ Nguyên Giáp từng ca ngợi ông bằng hình ảnh rất đặc biệt: “nhanh như sóc, mạnh như hổ”.

Người dẫn đầu đoàn quân tiến vào giải phóng Thủ đô

Sau chiến thắng Điện Biên Phủ và Hiệp định Genève năm 1954, Nguyễn Quốc Trị tiếp tục đảm nhiệm những trọng trách trong quân đội. Ngày 10/10/1954, trong đoàn quân tiến vào tiếp quản Hà Nội, ông là người chỉ huy Trung đoàn 102 thuộc Đại đoàn 308. Hình ảnh Nguyễn Quốc Trị dẫn đầu đoàn quân tiến vào Thủ đô trong ngày Hà Nội được giải phóng đã trở thành một dấu ấn đẹp trong lịch sử. Ông cũng được vinh dự kéo Quốc kỳ tại lễ mừng giải phóng Thủ đô.

Trọn đời vì Tổ quốc

Sau kháng chiến chống Pháp, Nguyễn Quốc Trị tiếp tục công tác trong quân đội, đảm nhiệm nhiều cương vị quan trọng. Năm 1967, khi đang giữ cương vị Hiệu trưởng Trường Quân chính Quân khu 4, ông vẫn trực tiếp đến thăm và động viên bộ đội.

Ngày 16/8/1967, trong một lần về thăm quê và động viên bộ đội pháo cao xạ trước làng Phượng Kỷ, dù biết khu vực còn bom nổ chậm, ông vẫn quyết định đi vào để kịp thời động viên cán bộ, chiến sĩ. Không may, ông trúng bom và hy sinh trên chính quê hương mình.

Dấu son còn mãi

Cuộc đời Anh hùng Nguyễn Quốc Trị là câu chuyện về một người lính trưởng thành từ gian khổ, từ một người yêu nước bị tù đày trở thành người cán bộ chỉ huy xuất sắc của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Từ những trận đánh đầu tiên chống quân Nhật, những năm tháng chiến đấu chống thực dân Pháp, đến Chiến dịch Biên giới, Điện Biên Phủ và ngày trở về tiếp quản Thủ đô – mỗi chặng đường đều in dấu tinh thần dũng cảm, mưu trí, kiên quyết và hết lòng vì đồng đội.

Nguyễn Quốc Trị – người con của quê hương Đô Lương, người Anh hùng của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Tên tuổi ông không chỉ thuộc về một thời hoa lửa đã đi qua, mà còn là lời nhắc nhở thế hệ hôm nay về giá trị của độc lập, hòa bình và trách nhiệm đối với Tổ quốc.