Anh hùng Lực lượng vũ trang

ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN PHAN THỊ NGỌC TƯƠI

TP. Hồ Chí Minh22/08/2026Đoàn Xã Lạc Dương (Lạc Dương)4 lượt xem0 lượt chia sẻ

Phan Thị Ngọc Tươi sinh năm 1956 trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng ở tỉnh Bến Tre. Cha và anh trai của bà đều là liệt sĩ, mẹ là một trong 4 cán bộ nòng cốt của Đội quân tóc dài huyện Châu Thành, tỉnh Bến Tre. Sinh ra và lớn lên giữa những năm tháng chiến tranh ác liệt, tuổi thơ của Phan Thị Ngọc Tươi gắn liền với bom rơi, đạn nổ. Những lần vào thăm cha và các chú trong chiến khu đã sớm hun đúc trong cô bé Tươi lòng yêu nước và ý chí tham gia cách mạng.

Năm 1969, khi mới 13 tuổi, sau khi nhận được tin cha hy sinh, Phan Thị Ngọc Tươi quyết định rời xa bà ngoại để tham gia cách mạng, mong muốn được chiến đấu trả thù cho cha. Tuy nhiên, vì tuổi còn quá nhỏ nên cô bé Tươi nhiều lần bị các đơn vị từ chối. Sau nhiều ngày tìm kiếm, Tươi gặp được một thủ trưởng đơn vị biệt động, may mắn đây là người từng là đồng đội của cha mẹ mình. Tươi bày tỏ nguyện vọng được đánh giặc. Người chỉ huy đồng ý đưa cô về căn cứ vì lo Tươi còn nhỏ, nếu tiếp tục đi một mình sẽ gặp nguy hiểm. Khi về đơn vị, cô bé lại bị nhiều cô chú phản đối vì sợ còn quá nhỏ, có thể trở thành gánh nặng cho đồng đội. Nhưng bằng sự thông minh và lòng quả cảm, Tươi đã nhanh chóng chứng minh khả năng của mình. Trong một chuyến liên lạc đặc biệt nguy hiểm, cô hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ và giúp đồng đội thoát khỏi một ổ phục kích của địch. Chiến công ấy đã thuyết phục người chỉ huy đơn vị trinh sát an ninh nội thành cho Tươi cầm súng chiến đấu. Sau một thời gian được huấn luyện cấp tốc, cô chính thức trở thành một nữ chiến sĩ biệt động.

Chỉ khoảng một tháng sau khi gia nhập đơn vị, Phan Thị Ngọc Tươi đã tham gia trận đánh đầu tiên. Tại thị trấn Mỏ Cày, một nhóm an ninh quân đội của chính quyền Sài Gòn đang tụ tập ăn uống, Tươi được giao nhiệm vụ tấn công. Với 2 quả lựu đạn, cô đã tiêu diệt 5 tên, trong đó có một tên đại úy. Từ đó, Tươi liên tục được giao những nhiệm vụ nguy hiểm, hoạt động từ miền Tây đến miền Đông Nam Bộ.

Một trong những trận đánh nổi tiếng nhất của bà là nhiệm vụ tiêu diệt một tên đại úy thám báo bị xác định đã gây nhiều nợ máu với nhân dân và cách mạng. Để tiếp cận mục tiêu, Tươi kiên trì hoạt động trong suốt một tháng, đóng vai một nữ sinh xinh đẹp, đài các, con nhà quyền quý. Sau nhiều lần từ chối, cuối cùng cô nhận lời đi chơi cùng tên đại úy. Ngày 5-5-1969, Tươi bước lên xe của hắn, mang theo một giỏ quà bên trong có một quả mìn hẹn giờ và một khẩu súng ngắn. Đây cũng là lần đầu tiên cô đặt chân đến Sài Gòn. Giữa thành phố hoàn toàn xa lạ, với sự bình tĩnh, gan dạ và mưu trí, Tươi đã cho nổ quả mìn trên chiếc xe jeep, tiêu diệt tên đại úy rồi an toàn trở về với đồng đội.

Chiến công nối tiếp chiến công. Khi mới 15 tuổi, Phan Thị Ngọc Tươi đã tham gia 17 trận đánh và tiêu diệt 174 tên địch. Ngày 27-1-1970, bà nhận nhiệm vụ đánh vào một hội trường nơi quân địch đang tập trung. Tươi hóa trang mìn định hướng trong gánh rau muống, sau đó đóng giả làm người bán quà bánh để lọt vào hội trường. Bằng sự khéo léo, bà vừa bán hàng vừa bí mật đặt được mìn định hướng. Khi mìn phát nổ, 17 tên địch bị tiêu diệt và bị thương, trong đó có một trung úy, một thiếu úy phụ trách huấn luyện cùng nhiều cán bộ bình định. Ngày 1-4-1970, cũng tại hội trường này, bà tiếp tục thực hiện một trận đánh táo bạo, tiêu diệt và làm bị thương 44 tên, trong đó có một đại úy phụ trách huấn luyện cùng nhiều cảnh sát, công an và cán bộ bình định của địch.

Cuối năm 1971, thủ trưởng đơn vị lệnh cho bà ra Hà Nội báo công để nhận danh hiệu Anh hùng. Tuy nhiên, Phan Thị Ngọc Tươi từ chối vinh quang cho riêng mình vì chiến trường lúc đó vẫn đang căng thẳng, đồng đội vẫn đang chiến đấu. Bà kiên quyết ở lại đơn vị, tiếp tục chiến đấu cùng đồng đội.

Năm 1972, đơn vị nhận nhiệm vụ tấn công Trung tâm thẩm vấn Kiến Hòa, nơi thực hiện các hoạt động thẩm vấn và tra tấn những người bị bắt. Phan Thị Ngọc Tươi được giao chỉ huy một tổ chiến đấu gồm 8 chiến sĩ, chia thành 3 mũi tấn công. Trận đánh được chuẩn bị chu đáo nhưng do lực lượng mỏng, khi bị địch phát hiện, quân đối phương nhanh chóng huy động lực lượng bao vây. Trước tình thế nguy hiểm, với cương vị chỉ huy, bà quyết định ở lại chặn địch để đồng đội rút lui. Nhờ đó, các chiến sĩ còn lại vượt khỏi vòng vây an toàn, còn Phan Thị Ngọc Tươi bị bắt tại chỗ khi mới 16 tuổi. Quả lựu đạn cuối cùng trên tay bà rơi xuống nhưng không phát nổ.

Sau khi bị bắt, Phan Thị Ngọc Tươi phải chịu nhiều hình thức tra tấn nhằm buộc bà khai báo về tổ chức cách mạng. Nhưng trước những đòn tra tấn, bà vẫn giữ vững khí tiết, không khuất phục. Có lần, kẻ địch bẻ tay bà trước mặt đồng đội để uy hiếp tinh thần. Trong đau đớn, bà thốt lên hai câu thơ rồi lấy máu của mình viết lên tường xà lim: “Xương ta gãy để nối liền Nam Bắc/Máu ta rơi cho bộ đội trưởng thành”. Hai câu thơ sau đó trở thành lời động viên đối với những người tù cách mạng, giúp họ giữ vững tinh thần trong hoàn cảnh khắc nghiệt.

Năm 1972, địch thành lập Trung tâm cải huấn thiếu nhi Đà Lạt, thực chất là nơi giam giữ các chiến sĩ cách mạng nhỏ tuổi ở miền Nam. Phan Thị Ngọc Tươi là một trong hơn 600 tù nhân tại đây. Những tù nhân nhỏ tuổi phải chịu cảnh đánh đập, trói buộc, nhịn ăn và nhiều hình thức khủng bố tinh thần. Tuy nhiên, họ đã đoàn kết đấu tranh, chống chào cờ, chống khủng bố và tìm cách giữ vững tinh thần cách mạng. Phan Thị Ngọc Tươi cũng là một trong những chiến sĩ kiên trung trong cuộc đấu tranh ấy.

Sau ngày đất nước thống nhất, Phan Thị Ngọc Tươi tiếp tục bước vào một cuộc chiến đấu mới là học tập và công tác. Bà tích cực học văn hóa để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong thời kỳ mới. Sau 8 năm miệt mài học tập, bà tốt nghiệp Đại học An ninh năm 1983, sau đó tiếp tục học Đại học Báo chí và tốt nghiệp năm 2000. Với những chiến công xuất sắc trong chiến đấu và tinh thần kiên cường trong lao tù, bà tiếp tục cống hiến trong lực lượng Công an nhân dân. Trước khi nghỉ hưu, Đại tá Phan Thị Ngọc Tươi giữ chức Phó trưởng Ban Hành chính Báo Công an Thành phố Hồ Chí Minh.

Với những thành tích đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu và tinh thần kiên trung, bất khuất, năm 2010, Đại tá Phan Thị Ngọc Tươi được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Bà là một trong những nữ Anh hùng tiêu biểu của lực lượng Công an nhân dân, đồng thời là hình ảnh tiêu biểu của những chiến sĩ biệt động trưởng thành từ tuổi thiếu niên trong những năm tháng chiến tranh.

Sau khi nghỉ hưu, bà Phan Thị Ngọc Tươi vẫn tích cực tham gia các hoạt động xã hội, hoạt động tình nghĩa, hỗ trợ đồng đội và đặc biệt là giao lưu, truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ. Từ một cô bé 13 tuổi quyết tâm tìm đến cách mạng sau khi cha hy sinh, trở thành nữ chiến sĩ biệt động hoạt động giữa lòng địch, trải qua những năm tháng tù đày nhưng không khuất phục, rồi tiếp tục học tập và cống hiến sau ngày đất nước hòa bình, cuộc đời của bà Phan Thị Ngọc Tươi là một câu chuyện tiêu biểu về lòng dũng cảm, sự mưu trí, ý chí kiên cường và tinh thần đặt nhiệm vụ, đồng đội lên trên bản thân.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn