Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Trần Á (sinh năm 1928)
Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Trần Á (sinh năm 1928) là một chiến sĩ, chỉ huy vận tải biển xuất sắc người Quảng Nam, được ví như người thuyền trưởng quả cảm của tuyến vận tải đường biển Liên khu 5 trong cuộc kháng chiến chống Pháp.
1. Tiểu sử & Quá trình công tác
Quê quán: Xã Duy Vinh, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam.
Nhập ngũ: Tháng 8/1948, ông gia nhập Quân đội Nhân dân Việt Nam và được phân công vào lực lượng vận tải đường biển của Liên khu 5.
Đơn vị công tác: Đại đội trưởng Đại đội vận tải thuộc Liên khu 5.
Nhiệm vụ trọng tâm: Trực tiếp chỉ huy các đoàn thuyền vận tải đường biển, phụ trách vận chuyển vũ khí, lương thực, đạn dược và đưa đón cán bộ từ vùng tự do Liên khu 5 (Quảng Nam, Quảng Ngãi) vượt biển tiếp viện cho chiến trường Cực Nam Trung Bộ (Bình Thuận, Ninh Thuận, Khánh Hòa).
2. Chiến công nổi bật
Trong suốt 5 năm làm nhiệm vụ trên biển (1948 – 1954), ông nổi tiếng với bản lĩnh mưu trí, dũng cảm vượt qua sự phong tỏa gắt gao của tàu chiến, máy bay Pháp và sóng gió đại dương:
19 chuyến vượt biển kiên cường: Ông đã trực tiếp chỉ huy và tham gia 19 chuyến vận chuyển bằng thuyền gỗ, đưa hơn 60 tấn vũ khí cùng nhiều cán bộ, chiến sĩ vào chiến trường an toàn.
Mưu trí thoát hiểm trước kẻ thù:
Trận chìm thuyền chuyến đầu: Ngay chuyến đi đầu tiên gặp bão lớn làm thuyền bị chìm, ông vẫn bình tĩnh cùng đồng đội bơi ra vớt lại hàng hóa, sau đó cải trang thành dân chài vượt qua sự vây ráp của Pháp.
Thoát vây tại Cam Ranh: Khi bị tàu tuần tra Pháp vây ráp tại khu vực Cam Ranh, ông khéo léo điều khiển thuyền lẩn sâu vào các khe đá ẩn nấp chờ thời cơ bứt phá thoát truy đuổi.
Khắc phục sự cố giữa biển động: Khi thuyền chở 15 tấn vũ khí bị hỏng bánh lái giữa biển động, ông vừa ngụy trang bằng lưới đánh cá để tránh máy bay trinh sát, vừa kiên trì điều khiển thuyền cập bến an toàn.
3. Danh hiệu & Khen thưởng
Danh hiệu Anh hùng LLVTND: Ngày 7/5/1956, ông được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân (thuộc đợt tuyên dương phong tặng cho các cá nhân có thành tích đặc biệt xuất sắc trong kháng chiến chống Pháp).
Khen thưởng khác: Huân chương Quân công hạng Ba, Huân chương Chiến công cùng nhiều Bằng khen cao quý khác.
