Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam Nguyễn Thị Út thường được gọi thân mật là Út Tịch

Sinh ra trong cảnh nghèo, từng đi ở đợ cho địa chủ, Nguyễn Thị Út sớm bộc lộ tinh thần bất khuất. Từ tuổi thiếu niên, bà tham gia Công an xung phong Cầu Kè, làm giao liên, trinh sát trong kháng chiến chống Pháp. Năm 1950, bà kết hôn với chiến sĩ Lâm Văn Tịch; cách gọi “Út Tịch” xuất phát từ tên ghép của hai vợ chồng.

Sau Hiệp định Genève 1954, bà ở lại miền Nam hoạt động bí mật. Trong phong trào Đồng Khởi 1960, bà chỉ huy tiểu đội nữ du kích Tam Ngãi, nổi tiếng gan dạ qua nhiều trận như Tám Thế, Bà Mi, Chông Nô. Dù mang thai hoặc mới sinh con, bà vẫn trực tiếp chiến đấu, thể hiện tinh thần “Còn cái lai quần cũng đánh”. Năm 1965, bà được cử ra Hà Nội dự Đại hội Anh hùng chiến sĩ thi đua Lực lượng vũ trang toàn miền Nam, được Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam tặng Huân chương Quân công Giải phóng hạng Nhì và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Bà hy sinh năm 1968 trong một trận bom B-52 ở Kiên Giang, để lại tám người con – hình ảnh “người mẹ cầm súng” đi vào văn học và điện ảnh Việt Nam.