Anh hùng lực lượng vũ trang Trần Văn Lai

Trần Văn Lai, bí danh Năm USOM / Năm Lai, Mai Hồng Quế, sinh năm 1920 tại xã Vũ Đông, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình. Năm 22 tuổi, Trần Văn Lai bắt đầu hoạt động bí mật cho phong trào Việt Minh chống lại thực dân Pháp. Sau sự kiện Cách mạng Tháng Tám, ông tham gia vào đội tự vệ bảo vệ chính quyền quân giải phóng. Ông gia nhập vào Đảng Cộng sản Đông Dương năm 1948, và một năm sau thì Trần Văn Lai được phiên chế thuộc Tiểu đoàn Quyết tử 950 của Đặc khu vùng Sài Gòn – Chợ Lớn. Sau Hiệp định Genève 1954, ông được lệnh bí mật ở lại Sài Gòn tiếp tục hoạt động. Để giả dạng công dân hợp pháp, tổ chức đã sắp xếp cuộc hôn nhân của ông với bà Phạm Thị Chinh – bí danh Phạm Thị Phan Chính.Từ gia thế gia đình vợ, ông đã vươn lên trở thành nhà thầu khoán, có vai vế trong giới tư sản Sài Gòn và từ đó cái tên Mai Hồng Quế đã ra đời. Sau Tết Mậu Thân, thân thế cộng sản nằm vùng của Hồng Quế bị phát hiện nên ông phải bỏ trốn, toàn bộ nhà cửa của gia đình thì bị tịch thu. Chính quyền Sài Gòn ngay lập tức phát lệnh truy nã, treo thưởng một triệu đồng tiền miền Nam cho những ai bắt giữ hoặc có thông tin về ông. Xuyên suốt chuyến hành trình lẩn trốn, có lúc Hồng Quế phải đội lốt người bị bệnh tâm thần. Giai đoạn từ năm 1970 đến 1974, ông đã hai lần bị bắt và tra tấn. Sau khi được phóng thích, hành tung của Hồng Quế vẫn bị chính quyền theo dõi. Sau khi Hoa Kỳ rút quân khỏi Việt Nam, ông bắt đầu đảm nhận qua nhiều chức vụ như công tác tại đơn vị tiền phương B.12 thuộc Bộ Tư lệnh Thành đội Sài Gòn – Gia Định với nhiệm vụ truy quét quân lính phía đối phương còn sót lại sau chiến trận, tiếp quản các nhà của sỹ quan chế độ Sài Gòn; trưởng ban quản lý thương xá Tam Đa (sau là trung tâm thương mại quốc tế Sài Gòn); công tác tại phòng tổng kết chiến tranh – Bộ Tư lệnh Thành phố Hồ Chí Minh... Năm 1981, ông nghỉ hưu và đến tháng 6 năm 2002 thì từ trần.