Anh hùng lực lượng vũ trang - Võ Thị Sáu

NGƯỜI CON GÁI ĐẤT ĐỎ BẤT TỬ

"Mùa hoa Lê-ki-ma nở, ở quê ta miền Đất Đỏ. Thôn xóm vẫn nhắc tên người anh hùng đã chết cho đời sau…" .

Những giai điệu ấy đã đi cùng năm tháng, ngân vang trong trái tim mỗi người dân Việt Nam mỗi khi nhắc về chị Võ Thị Sáu – người con gái Đất Đỏ kiên trung. Từ một cô bé phụ giúp gia đình ở vùng quê nghèo, chị đã trở thành huyền thoại ngay khi tuổi đời còn rất trẻ, là ngọn đuốc soi sáng tinh thần yêu nước cho muôn thế hệ.

Cô gái nhỏ với trái tim lớn

Võ Thị Sáu sinh năm 1933 tại làng Phước Thọ, tổng Phước Hưng Hạ, tỉnh Bà Rịa (nay là xã Phước Long Thọ, huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu) . Chị lớn lên trong một gia đình lao động nghèo giàu lòng yêu nước. Cha chị là ông Võ Văn Hợi, hành nghề đánh xe ngựa chở khách thuê; mẹ là bà Nguyễn Thị Đậu, bán bún bì chả tại chợ Đất Đỏ. Tuổi thơ chị gắn với những tháng ngày phụ giúp cha mẹ mưu sinh, sớm thấu hiểu nỗi cực nhọc của kiếp người dân mất nước .

Năm 1946, khi thực dân Pháp quay trở lại xâm lược, chứng kiến cảnh quê hương bị giày xéo, đồng bào bị đàn áp dã man, cô bé 13 tuổi Võ Thị Sáu đã sớm nuôi dưỡng lòng căm thù giặc. Được anh trai giác ngộ cách mạng, chị bỏ dở việc học, bí mật tham gia hoạt động tiếp tế, làm liên lạc cho đội Công an xung phong Đất Đỏ. Năm 1947, khi tròn 14 tuổi, chị chính thức trở thành người đội viên, vừa làm nhiệm vụ mua hàng, vừa làm giao liên nắm tình hình địch .

Những trận đánh đi vào huyền thoại

Dù còn nhỏ tuổi, Võ Thị Sáu đã thể hiện sự mưu trí, gan dạ vượt bậc. Chị tham gia nhiều trận tập kích bằng lựu đạn vào các mục tiêu quan trọng của địch. Đặc biệt, vào ngày lễ Quốc khánh Pháp 14/7/1949, tại chợ Đất Đỏ, chị đã dùng lựu đạn tiêu diệt một sĩ quan Pháp và làm bị thương nhiều binh lính địch, gây tiếng vang lớn trong vùng . Cũng trong năm đó, chị cùng đồng đội tiêu diệt tên cai tổng Tòng, một tay sai ác ôn khét tiếng, khiến quân địch vô cùng khiếp sợ .

Với những chiến công xuất sắc, chị Sáu trở thành nỗi lo sợ và căm tức của chính quyền thực dân. Chúng ráo riết truy lùng, và vào tháng 12/1949 (có tài liệu ghi tháng 2/1950), trong một lần làm nhiệm vụ ném lựu đạn tại chợ Đất Đỏ, chị đã bị địch bắt .

Chân dung Anh hùng liệt sĩ Võ Thị Sáu

Những ngày tháng trong lao tù

Suốt hơn hai năm bị giam cầm, từ nhà tù Đất Đỏ, khám đường Bà Rịa, khám Chí Hòa cho đến nhà tù Côn Đảo, kẻ thù đã dùng mọi thủ đoạn tra tấn dã man nhất, hòng khuất phục tinh thần của người con gái nhỏ tuổi. Nhưng chúng đã lầm. Chị Sáu vẫn hiên ngang, bất khuất, không hề khuất phục trước những đòn roi tra tấn và những lời dụ dỗ ngọt ngào. Chị vẫn lạc quan, vẫn cùng các chị em trong tù đấu tranh đòi cải thiện chế độ giam giữ .

Trước khí tiết của người chiến sĩ trẻ, thực dân Pháp đã đưa chị ra tòa án binh xét xử. Dù các luật sư bào chữa viện dẫn lý do chị chưa đủ 18 tuổi, nhưng tòa án Pháp vẫn tuyên án tử hình. Bản án này đã gây chấn động dư luận và vấp phải sự phản đối mạnh mẽ, khiến chúng phải trì hoãn thi hành án .

Sơ đồ khu di tích nhà tù Côn Đảo, nơi ghi dấu tội ác của thực dân và tinh thần kiên cường của các chiến sĩ cách mạng

Rạng sáng ngày 23 tháng 1 năm 1952, khi chị vừa tròn 19 tuổi, thực dân Pháp bí mật đưa chị ra pháp trường Côn Đảo. Trên đường ra đi, chị vẫn hiên ngang, bước đi vững chắc. Điều cảm động hơn cả, giữa lúc cái chết cận kề, người con gái ấy vẫn giữ được tâm hồn thanh thản đến lạ kỳ. Chị đã cúi xuống nhặt một bông hoa sứ bên đường và cài lên mái tóc mình – một hành động vừa lãng mạn vừa kiêu hãnh, thể hiện khí phách hiên ngang của người anh hùng trước giờ phút sinh tử .

Khi tên sĩ quan chỉ huy đọc bản án tử hình và hỏi có điều gì ân hận không, chị Sáu đã dõng dạc tuyên bố:

"Tôi chỉ ân hận là chưa tiêu diệt hết bọn thực dân cướp nước và lũ tay sai bán nước" .

Chị từ chối bịt mắt và yêu cầu được nhìn thẳng vào họng súng của kẻ thù:

"Không cần bịt mắt tôi. Hãy để đôi mắt của tôi được nhìn đất nước thân yêu đến giây phút cuối cùng. Và tôi có đủ can đảm để nhìn thẳng vào họng súng của các người!" .

Trước loạt đạn, chị vẫn cất cao tiếng hát "Quốc tế ca" và hô vang "Việt Nam độc lập muôn năm!" .

Huyền thoại về sự bất tử

Ngay sau khi chị hy sinh, những người tù tại Côn Đảo đã bất chấp nguy hiểm, lén lút đắp lại mộ, dựng bia cho chị. Ngôi mộ bị địch phá nhiều lần nhưng lần nào cũng được đắp lại một cách kỳ lạ. Những viên cai ngục trực tiếp chỉ huy phá mộ sau đó lần lượt chết hoặc lâm bệnh kỳ quặc, khiến đồn thổi về sự linh thiêng của chị Sáu lan truyền khắp đảo . Mãi đến năm 1960, một viên chức của chính quyền Việt Nam Cộng hòa ra nhậm chức ở Côn Đảo, nghe chuyện về chị, đã lén lập bàn thờ trong nhà cầu cho vợ khỏi bệnh. Khi vợ khỏi bệnh, ông này đã xin phép trùng tu ngôi mộ và cho khắc bia đá ghi rõ danh tính "Liệt nữ Võ Thị Sáu" .

Khu mộ chị Võ Thị Sáu tại nghĩa trang Hàng Dương (Côn Đảo) - nơi hàng triệu người dân cả nước đến tri ân

Ngày nay, mộ chị Võ Thị Sáu tại nghĩa trang Hàng Dương là điểm đến tâm linh của hàng triệu lượt du khách và người dân cả nước. Ngôi nhà lưu niệm của chị ở Đất Đỏ và tượng đài uy nghi đã được xếp hạng Di tích quốc gia .

Năm 1993, Nhà nước Việt Nam đã truy tặng chị danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân . Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng đã dành tặng chị 6 chữ vàng: "Sống anh dũng, chết vẻ vang" .

Võ Thị Sáu đã ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, nhưng tên tuổi và khí phách của chị vẫn sống mãi với non sông, trở thành tấm gương sáng ngời về lòng yêu nước, về ý chí kiên cường, bất khuất cho các thế hệ hôm nay và mai sau noi theo.