Anh hùng Lý Tự Trọng

Sau khi bắn chết tên thanh tra mật thám Le Grand để cứu đồng chí, Lý Tự Trọng bị thực dân Pháp bắt giam tại Khám Lớn Sài Gòn. Nổi tiếng là một nhà tù khét tiếng tàn bạo, Khám Lớn là nơi kẻ thù dùng mọi thủ đoạn để bẻ gãy ý chí của những người yêu nước. Chúng áp dụng những cực hình tàn độc nhất đối với Lý Tự Trọng, từ đánh đập bằng roi sắt, chích điện cho đến bỏ đói. Nhưng đáp lại chúng chỉ là thái độ im lặng và nụ cười khinh bỉ của người thanh niên 17 tuổi.

Khi nhận bản án tử hình, thay vì hoang mang, sợ hãi, Lý Tự Trọng lại thể hiện một thái độ ung dung đến kỳ lạ. Trong những ngày cuối cùng nằm tại xà lim án chém, bị cùm chân bằng xích sắt nặng nề, anh đã yêu cầu cai ngục cho mình một cuốn Truyện Kiều. Đêm đêm, dưới ánh đèn mờ ảo của xà lim, chàng thanh niên cộng sản say sưa đọc những vần thơ của Nguyễn Du. Anh tìm thấy trong văn chương dân tộc sự thanh thản của tâm hồn và niềm tin mãnh liệt vào chân lý. Những người lính gác ngục người Pháp và Việt gian đi ngang qua đều phải rùng mình nể phục trước sự bình tĩnh siêu phàm của một con người sắp bước lên đoạn đầu đài.

Sáng sớm ngày 21 tháng 11 năm 1931, đao phủ mở cửa xà lim. Lý Tự Trọng bình thản từ chối nghi thức xưng tội của linh mục, anh nói: "Tôi không có tội gì cả. Người có tội là bọn thực dân đi cướp nước". Anh kiên quyết từ chối bịt mắt, đòi để đôi mắt mở to nhìn bầu trời quê hương lần cuối. Trên bục máy chém, trước sự chứng kiến của bọn cầm quyền thực dân, anh cất cao giọng hát bài Quốc tế ca và hô lớn: "Việt Nam độc lập muôn năm!". Đầu người thanh niên 17 tuổi rơi xuống, nhưng khí phách ngạo nghễ của anh đã hóa thành bản trường ca bất tử.

III. CẢM NHẬN CỦA TÁC GIẢ

Việc đọc Truyện Kiều trong xà lim án chém của Lý Tự Trọng cho thấy một tâm hồn vô cùng đẹp đẽ, lạc quan và yêu văn hóa dân tộc mãnh liệt. Khí phách của anh chứng minh lý tưởng cách mạng mang lại cho con người một sức mạnh vượt lên trên cả cái chết. Câu chuyện này là tài liệu giáo dục vô giá cho thanh niên. Tôi luôn mong mỏi các em học sinh có được tinh thần lạc quan và bản lĩnh sống vững vàng như anh Lý Tự Trọng: Dù đối mặt với giông bão tột cùng, vẫn giữ được tâm hồn trong sáng và niềm tin vào ngày mai.