ANH HÙNG MAI VĂN CƯƠNG
ANH HÙNG MAI VĂN CƯƠNG
ANH HÙNG MAI VĂN CƯƠNG
Mai Văn Cương, sinh năm 1941, dân tộc Kinh, quê ở xã Hoằng Đạo, huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa, nhập ngũ tháng 3 năm 1959. Khi được tuyên dương Anh hùng, đồng chí là thượng úy, đại đội phó đại đội 1, trung đoàn 921 không quân, Quân chung Phòng không - Không quân, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.
Do yêu cầu phát triển quân đội ta, Mai Văn Cương được cử đi học lái máy bay phản lực chiến đấu, nhưng vì sức khỏe yếu hạn chế đến tiếp thu kỹ thuật, đồng chí được xét làm công việc khác.
Để góp phần đánh bại cuộc chiến tranh phá hoại của giặc Mỹ trên miền Bắc, không quân ta lúc đầu còn nhỏ bé, số người biết lái máy bay phân lực rất hiếm. Trước tình hình đó, Mai Văn Cương tự nguyện xin đứng trong hàng ngũ lái Mich 21 chiến đấu tiêu diệt giặc. Với ý chí quyết chiến Quyết thắng giặc Mỹ xâm lược, Mai Văn Cương kiên trì bền bỉ rèn luyện sức khỏe, tiếp tục học tập kỹ thuật, chiến thuật, nhanh chóng nâng cao trình độ mọi mặt, làm chủ kỹ thuật lái máy bay chiến đấu, bảo đảm chiến đấu giành thắng lợi liên tục, lập thành tích xuất sắc. Mai Văn Cương là một trong những người bắn rơi nhiều máy bay giặc. Đồng chí đã cất cánh 98 lần, gặp địch 21 lần, nổ súng 15 lần, bắn rơi 8 máy bay phản lực Mỹ: 2 F.4C, 3 F.105, 3 máy bay không người lái (7 chiếc rơi tại chỗ) và cùng biên đội bắn rơi 2 chiếc khác. Mai Văn Cương là người lái Mích 21 đầu tiên ở độ cao thấp, dùng tên lửa bắn rơi máy bay không người lái Mỹ. Đồng chí cũng là tấm gương điển hình đoàn kết hiệp đồng, tích cực yểm hộ, bảo vệ an toàn cho đồng đội khi chiến đấu gặp khó khăn.
Ngày 8 tháng 10 năm 1966, biên đội Mai Văn Cương được lệnh xuất kích về phía Hà Nội và được thông báo có nhiều máy bay địch đang đánh phá Đông Anh. Vào khu vực chiến đấu, đồng chí số 1 bị 2 F.105 bám theo ngay. Không trù trừ, Mai Văn Cương dũng cảm, mưu trí lao vào đội hình địch, bắn yểm hộ cho số 1, uy hiếp mạnh mẻ tinh thần địch, làm cho chúng vội vàng bỏ mục tiêu số 1, tháo chạy. Đồng chí bị lạc đội hình, nhưng vẫn bình tĩnh tiếp tục chiến đấu. Phát hiện một tốp 4 F.105 khác, Mai Văn Cương mưu trí bám luôn một mục tiêu thuận lợi cho việc công kích nhất rồi khéo léo sử dụng rốc-két bắn rơi tại chỗ 1 F.105 trên vùng trời Tam Đảo.
Ngày 28 tháng 4 năm 1967, theo lệnh cấp trên, biên đội Mai Văn Cương cất cánh lên chặn địch ở vùng trời Nghĩa Lộ. Phát hiện 2 F.105, số 1 được đồng chí yểm hộ liền nhanh chóng xông vào công kích địch. Chiếc F.105 tinh ranh, trong nháy mắt đã làm động tác kỹ thuật tránh được một phát tên lửa từ máy bay của ta phóng ra rồi vội vàng lao xuống khe núi tháo chạy. Mai Văn Cương nêu cao tinh thần tiến công địch, dũng cảm, mưu trí dùng kỹ thuật điêu luyện bổ nhào theo, bắn tiếp một phát tên lửa nữa, nó trúng đạn bốc cháy, cắm đầu xuống vùng núi Nghĩa Lộ. Lối đánh tài giỏi này của biên đội Mai Văn Cương được đơn vị kịp thời trao đổi học tập và vận dụng có kết quả: ngày 30 tháng 4 năm 1967, hai biên đội khác đã bắn rơi 4 máy bay địch trong một ngày.
Ngày 7 tháng 10 năm 1967, biên đội Mai Văn Cương sử dụng, một loại máy bay cũ hơn Mích 21, xuất kích về hướng Sơn Tây đánh bọn F.4 Mỹ. Sau khi phóng một quả tên lửa hạ luôn 1 F.4, đồng chí số 1 bị 4 chiếc F.4 bám đuôi phóng liền 2 quả tên lửa. Mai Văn Cương nhanh trí lệnh cho đồng đội ngoặt gấp tránh tên lửa địch rồi tự mình lao vào cắt ngang đội hình địch, bám chắc 1 chiếc, phóng một quả tên lửa. Chiếc máy bay địch nổ tung, lao đầu xuống đất, 3 chiếc còn lại tháo chạy tán loạn. Kẻ địch cũng không vừa, ngay lập tức có một tốp F.4 khác bám đuôi đồng chí. Hiểu rõ tình huống rất nguy hiểm, Mai Văn Cương quay lại đối đầu với chúng, công kích trực diện kẻ địch hòng dùng số lượng đông hơn uy hiếp đồng chí. Mai Văn Cương bình tĩnh lao vào tiến công chúng. Chúng không chịu nổi sức mạnh tinh thần sắt thép của đồng chí, cuối cùng buộc phải hốt hoảng bò cuộc tháo chạy.
Không những dũng cảm ngoan cường, mưu trí linh hoạt trong chiến đấu, Mai Văn Cương còn có tinh thần đoàn kết hiệp đồng, lập công tập thể, tích cực yểm hộ, bảo vệ đồng đội. Đồng chí đã nhiều lần dũng cảm, thông minh cứu đồng đội trong những tình huống nguy hiểm.
Mai Văn Cương có ý thức tổ chức kỷ luật tốt, có tác phong sinh hoạt giản dị, khiêm tốn, thẳng thắn, đoàn kết giúp đỡ đồng đội, nên được mọi người yêu mến.
Đồng chí đã được tặng thưởng 1 Huân chương Quân công hạng ba, 1 Huân chương Chiến công hạng nhất, 3 Huân chương Chiến công hạng ba, 3 lần là Chiến sĩ Quyết thắng và 6 lần được Bác Hồ tặng Huy hiệu của Người.
Ngày 22 tháng 12 năm 1969, Mai Văn Cương được Chủ tịch nước Việt Nam dân chủ cộng hòa tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.
