Anh hùng Ngô Thất Sơn (Trịnh Ngọc Ảnh)

Trong những năm tháng khói lửa của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, nơi vùng biên giới Tây Nam Tổ quốc, có một con người đã sống và chiến đấu như một huyền thoại – Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Ngô Thất Sơn.

Ông tên thật là Trịnh Ngọc Ảnh, sinh năm 1919 tại vùng Bảy Núi hùng vĩ của An Giang. Từ thuở thiếu thời, ông đã nổi bật với trí tuệ và ý chí. Khi sang Campuchia học tập tại trường Lycée Sisowath, ông lấy tên Ngô Mảnh Gương. Tốt nghiệp, ông trở thành thầy giáo, rồi đốc học – một cuộc đời tưởng như bình lặng. Nhưng lịch sử không cho ông đứng ngoài.

Năm 1945, khi Nhật đảo chính Pháp, ngọn lửa yêu nước bùng lên mạnh mẽ trong lòng người Việt nơi đất bạn. Ông quyết định từ bỏ tất cả để trở về quê hương tham gia kháng chiến. Trước lúc lên đường, ông dặn người vợ đang mang thai một câu giản dị mà khắc sâu nghĩa lớn: “Dù trai hay gái, hãy đặt tên con là Hy Sinh”. Từ đó, ông lấy tên Ngô Thất Sơn – như một lời thề gắn đời mình với quê hương Bảy Núi.

Bước vào cuộc chiến, Ngô Thất Sơn nhanh chóng khẳng định tài năng và bản lĩnh. Ông tham gia xây dựng và chỉ huy Bộ đội Hải ngoại số 1 – một đơn vị đặc biệt hoạt động trên đất Campuchia. Với khả năng nói tiếng Khmer thành thạo và sự mưu trí hiếm có, ông cùng đồng đội cải trang, đột nhập vào các đồn bót địch, đánh những trận chớp nhoáng, thu vũ khí, gây tiếng vang lớn.

Có lúc, ông giả làm quan phủ, dẫn theo lính Lê Dương tiến thẳng vào đồn địch giữa ban ngày, khiến kẻ thù không kịp trở tay. Chiến công tiêu biểu là trận đánh chiếm Kampong Chak, bắt sống quận phó, thu nhiều súng đạn. Những hoạt động của ông không chỉ làm suy yếu quân địch mà còn góp phần hàn gắn tình đoàn kết Việt Nam – Campuchia, xóa đi những chia rẽ do thực dân kích động.

Năm 1948, ông trở thành Trung đoàn phó Trung đoàn 305, rồi chỉ huy lực lượng tình nguyện Sivôtha hoạt động tại Campuchia. Với uy tín và tài năng, ông được nhân dân bạn kính trọng, gọi là “Quan Năm” – một danh xưng thể hiện sự tin yêu và nể phục.

Thế nhưng, chiến tranh không chỉ có vinh quang. Năm 1949, trong một trận càn lớn của quân Pháp tại rừng Tà-éc, lực lượng của ông rơi vào thế bất lợi. Dù chiến đấu đến viên đạn cuối cùng, ông bị thương và rơi vào tay giặc sau khi trừng trị kẻ phản bội ngay trong hàng ngũ.

Bị bắt, ông bị giam giữ qua nhiều nhà tù, từ Svay Rieng, Phnom Penh đến Gia Định, Chí Hòa. Kẻ thù tìm mọi cách dụ dỗ, thậm chí hứa trao chức Bộ trưởng Quốc phòng, nhưng ông chỉ đáp lại bằng sự khinh bỉ: ông không bao giờ bán rẻ lý tưởng để đổi lấy vinh hoa.

Trong ngục tù, khí phách của ông vẫn không hề lay chuyển. Trước họng súng của một sĩ quan Pháp, ông hiên ngang ưỡn ngực, sẵn sàng đón nhận cái chết. Chính sự gan dạ ấy khiến kẻ thù cũng phải nể sợ.

Biết không thể khuất phục được ông, thực dân Pháp đã chọn cách hèn hạ nhất. Chúng đưa ông cùng một đồng chí ra cánh đồng, giả vờ thả tự do, rồi nổ súng từ phía sau. Ngô Thất Sơn ngã xuống, nhưng ông ra đi trong tư thế hiên ngang của một người chiến sĩ bất khuất.

Cuộc đời ông khép lại, nhưng câu chuyện về lòng trung kiên, trí dũng và tinh thần quốc tế cao đẹp vẫn còn sống mãi. Năm 1994, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân – sự ghi nhận xứng đáng cho một cuộc đời trọn vẹn vì Tổ quốc.

Người con gái mang tên Hy Sinh – như lời hẹn năm xưa – đã tiếp bước cha, tiếp tục con đường cống hiến cho đất nước.

Giữa thời hoa lửa, Ngô Thất Sơn đã sống như một ngọn núi – vững vàng, bất khuất. Và tên ông, như chính vùng đất Bảy Núi quê hương, sẽ còn mãi trong lòng dân tộc.