ANH HÙNG NGÔ XUÂN ĐỆ

Trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc, hàng triệu người con ưu tú của đất nước đã cống hiến tuổi thanh xuân, trí tuệ và cả cuộc đời cho độc lập, tự do của Tổ quốc. Trong số đó, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Ngô Xuân Đệ là một tấm gương sáng về lòng dũng cảm, tinh thần mưu trí và bản lĩnh của người cán bộ Quân đội nhân dân Việt Nam. Những chiến công của đồng chí đã góp phần quan trọng vào thắng lợi của quân và dân ta trên chiến trường Khu VI, đồng thời trở thành niềm tự hào của lực lượng vũ trang và nhân dân tỉnh Lâm Đồng.

Đồng chí Ngô Xuân Đệ sinh năm 1939, quê tại xã Nguyễn Úy, huyện Kim Bảng, tỉnh Nam Hà (nay là tỉnh Hà Nam), trong một gia đình giàu truyền thống yêu nước. Tháng 01 năm 1961, đồng chí lên đường nhập ngũ, tham gia Quân đội nhân dân Việt Nam. Sau thời gian xuất ngũ vào năm 1963, trước yêu cầu của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, tháng 6 năm 1965, đồng chí tình nguyện tái ngũ, tiếp tục cầm súng chiến đấu bảo vệ Tổ quốc.

Ngay từ những năm đầu tham gia chiến đấu, đồng chí đã thể hiện bản lĩnh của một người chiến sĩ cách mạng. Trong mùa khô 1961–1962 tại chiến trường Lào, đồng chí tham gia hai trận đánh và đều hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.

Từ năm 1966 đến năm 1972, trên cương vị chỉ huy đơn vị, đồng chí Ngô Xuân Đệ đã trực tiếp chỉ huy 31 trận chiến đấu, tất cả đều hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Trong bất cứ hoàn cảnh nào, khi trận đánh gặp khó khăn, đồng chí luôn là người xông pha lên phía trước, trực tiếp giải quyết tình huống, động viên bộ đội vượt qua thử thách, tạo điều kiện thuận lợi để đơn vị giành thắng lợi.

Dưới sự chỉ huy của đồng chí, đơn vị đã loại khỏi vòng chiến đấu hàng nghìn tên địch, góp phần làm thất bại nhiều kế hoạch quân sự của đối phương. Riêng bản thân đồng chí đã trực tiếp chiến đấu và loại khỏi vòng chiến đấu 270 tên địch, thể hiện tinh thần quả cảm và ý chí chiến đấu kiên cường của người chiến sĩ cách mạng.

Một trong những chiến công tiêu biểu của đồng chí là trận tập kích sân bay Liên Khương. Khi đó, đồng chí giữ chức Chính trị viên Đại đội. Trong quá trình tiếp cận mục tiêu, nhận thấy lực lượng địch đông và hoạt động dày đặc, để giữ bí mật tuyệt đối, đồng chí đã cùng một chiến sĩ bí mật bò lên phía trước, trực tiếp cắt 5 lớp hàng rào dây thép gai, mở đường cho đơn vị luồn sâu vào sát mục tiêu.

Khi nhận được lệnh nổ súng, đồng chí là người dẫn đầu đội hình, nhanh chóng thọc sâu chia cắt đội hình địch, khiến chúng hoàn toàn bất ngờ và không kịp chống trả. Chỉ sau 7 phút chiến đấu, đơn vị đã tiêu diệt 150 tên địch, làm chủ hoàn toàn trận địa và thu được hàng chục khẩu súng các loại. Đây là một trận đánh thể hiện rõ nghệ thuật tác chiến táo bạo, bí mật và hiệu quả của lực lượng vũ trang cách mạng.

Tháng 11 năm 1969, trong trận đánh yếu khu Đùn Pao, đồng chí tiếp tục thể hiện sự bình tĩnh và mưu trí của người chỉ huy. Khi đơn vị chuẩn bị tiến công, trinh sát báo cáo địch vừa tăng cường lực lượng và treo một ngọn đèn dầu ngay hướng tiến công của ta. Nhiều cán bộ, chiến sĩ cho rằng kế hoạch đã bị lộ.

Không vội đưa ra quyết định, đồng chí Ngô Xuân Đệ trực tiếp bò sát hàng rào địch để quan sát tình hình. Đồng chí chủ động làm tắt ngọn đèn dầu nhằm thăm dò phản ứng của đối phương. Khi thấy địch hoàn toàn không có động thái cảnh giác, đồng chí khẳng định kế hoạch chưa bị phát hiện và quyết định tiếp tục chiến đấu.

Tận dụng sơ hở của địch, đồng chí chỉ huy một tổ luồn sâu đánh thẳng vào sở chỉ huy đối phương, trong khi lực lượng chủ lực đồng loạt tiến công từ bên ngoài. Chỉ sau 7 phút chiến đấu, toàn bộ một đại đội địch bị tiêu diệt gọn, góp phần làm nên một trong những chiến thắng tiêu biểu của lực lượng vũ trang Khu VI.

Với những chiến công đặc biệt xuất sắc, đồng chí Ngô Xuân Đệ được Đảng và Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý, gồm Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Nhì, Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Ba, danh hiệu Chiến sĩ thi đua, cùng nhiều bằng khen, giấy khen.

Đặc biệt, vào ngày 19 tháng 5 năm 1972, đồng chí được Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng – phần thưởng cao quý ghi nhận những cống hiến to lớn của đồng chí trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.

Sau ngày đất nước thống nhất, đồng chí tiếp tục phục vụ trong Quân đội nhân dân Việt Nam, đảm nhiệm chức vụ Phó Chỉ huy trưởng Chính trị Ban Chỉ huy Quân sự thành phố Đà Lạt, sau đó công tác tại Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Lâm Đồng. Dù trong thời bình hay thời chiến, đồng chí luôn giữ vững phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ, tận tụy với công việc, gương mẫu trong công tác và được đồng chí, đồng đội kính trọng.

Đồng chí nghỉ hưu với quân hàm Trung tá, tiếp tục là tấm gương sáng cho thế hệ trẻ noi theo. Sau một cuộc đời cống hiến trọn vẹn cho đất nước, đồng chí Ngô Xuân Đệ từ trần lúc 8 giờ 50 phút ngày 10 tháng 3 năm 2025 tại nhà riêng ở xã Sông Nhạn, huyện Cẩm Mỹ, tỉnh Đồng Nai, để lại niềm tiếc thương sâu sắc trong lòng gia đình, đồng đội và nhân dân.

Cuộc đời và sự nghiệp của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Ngô Xuân Đệ là minh chứng sinh động cho lòng yêu nước, tinh thần chiến đấu quả cảm và ý chí kiên cường của người chiến sĩ cách mạng Việt Nam. Những chiến công của đồng chí không chỉ góp phần vào thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước mà còn trở thành biểu tượng đẹp về bản lĩnh, trí tuệ và lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, với Tổ quốc và Nhân dân.

Hôm nay, trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, tấm gương của Anh hùng Ngô Xuân Đệ vẫn còn nguyên giá trị. Mỗi cán bộ, đảng viên, đoàn viên, thanh niên cần tiếp tục học tập tinh thần dũng cảm, ý chí vượt khó, tinh thần trách nhiệm và sự cống hiến hết mình của đồng chí để góp phần xây dựng quê hương Lâm Đồng và đất nước Việt Nam ngày càng giàu mạnh, văn minh và phát triển bền vững.