ANH HÙNG NGUYỄN HINH – “ÔNG GIÀ ĐỐNG RƠM” CỦA QUÊ HƯƠNG HÀM LIÊM
Trong những năm tháng chiến tranh gian khổ, trên quê hương Hàm Liêm có biết bao người dân bình dị đã âm thầm góp sức cho cách mạng. Họ không trực tiếp cầm súng nơi chiến trường nhưng đã trở thành những cơ sở vững chắc, che chở, nuôi dưỡng và bảo vệ cán bộ, bộ đội. Một trong những người tiêu biểu ấy là ông Nguyễn Hinh – người con của quê hương Hàm Liêm, được biết đến với cái tên thân thương “Ông già Đống Rơm”. Những đóng góp thầm lặng nhưng đầy dũng cảm của ông đã góp phần làm nên truyền thống cách mạng vẻ vang của quê hương.
Ông Nguyễn Hinh sinh năm 1902 tại xã Hàm Liêm, huyện Hàm Thuận Bắc, tỉnh Bình Thuận trước đây. Từ những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, ông đã sớm tham gia ủng hộ cách mạng. Là một người nông dân, ông đã dùng chính những gì mình có để phục vụ kháng chiến. Năm 1946, ông ủng hộ 19 xe lúa cho Trung đoàn 82, đồng thời dành ruộng đất để bộ đội sản xuất tự túc. Những việc làm ấy tuy giản dị nhưng có ý nghĩa lớn trong điều kiện cuộc kháng chiến còn nhiều khó khăn, thiếu thốn.
Không chỉ đóng góp lương thực và ruộng đất, ông Nguyễn Hinh còn là một cơ sở cách mạng gan dạ, mưu trí. Trong những năm chiến tranh, ông đã đào một hầm bí mật ngay dưới đống rơm bên cạnh sân lúa của gia đình để che giấu cán bộ, chiến sĩ cách mạng. Có những lúc lực lượng cách mạng cần một nơi trú ẩn an toàn, đống rơm tưởng chừng rất bình thường ấy lại trở thành nơi che chở quan trọng. Nhờ sự khéo léo và kín đáo của ông, cán bộ, chiến sĩ có thêm một nơi ẩn náu, bảo toàn lực lượng và tiếp tục hoạt động.
Chính từ câu chuyện đặc biệt ấy, ông Nguyễn Hinh được cán bộ, chiến sĩ gọi bằng cái tên “Ông già Đống Rơm”. Cái tên mộc mạc ấy đã trở thành dấu ấn gắn liền với cuộc đời hoạt động cách mạng của ông. Đằng sau đống rơm bình dị là cả một tấm lòng son sắt với cách mạng và quê hương. Để bảo vệ cán bộ, chiến sĩ, ông phải đối mặt với nhiều hiểm nguy. Nếu bị địch phát hiện, không chỉ bản thân ông mà cả gia đình cũng có thể phải chịu những hậu quả khôn lường. Thế nhưng, ông vẫn kiên định, không lùi bước.
Trong những năm kháng chiến chống Mỹ, Hàm Liêm là một địa bàn có phong trào cách mạng mạnh mẽ và cũng là nơi diễn ra nhiều cuộc đấu tranh quyết liệt. Nhân dân địa phương đã xây dựng nhiều cơ sở, hầm bí mật, che chở cán bộ và bộ đội, góp phần duy trì lực lượng cách mạng ngay trong những vùng địch kiểm soát. Trong hoàn cảnh ấy, những người như ông Nguyễn Hinh có vai trò hết sức quan trọng. Ông vừa lao động sản xuất, vừa tìm cách hỗ trợ lực lượng cách mạng bằng lương thực, thuốc men, ruộng đất và những điều kiện cần thiết khác.
Không dừng lại ở việc đóng góp vật chất, ông Nguyễn Hinh còn vận động, giúp đỡ những người hướng về cách mạng. Sự kiên trì, lòng tin và uy tín của ông trong nhân dân đã góp phần củng cố cơ sở cách mạng tại địa phương. Những đóng góp ấy thể hiện tinh thần “mỗi người dân là một chiến sĩ”, mỗi gia đình có thể trở thành một điểm tựa cho cách mạng trong những năm tháng khó khăn.
Sau ngày đất nước thống nhất, những cống hiến của ông Nguyễn Hinh vẫn được các thế hệ sau ghi nhớ. Ngày 26 tháng 4 năm 2018, Chủ tịch nước ký quyết định truy tặng ông danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân vì đã có thành tích đặc biệt xuất sắc trong sự nghiệp kháng chiến. Ngày 3 tháng 8 năm 2018, danh hiệu cao quý này được trao cho thân nhân của ông tại Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Bình Thuận.
Sự ghi nhận ấy là phần thưởng cao quý dành cho một người nông dân đã dành cả cuộc đời mình cho quê hương và cách mạng. Ông Nguyễn Hinh không phải là một vị tướng hay một người chỉ huy nổi tiếng, mà là một người dân bình dị. Nhưng chính từ cuộc sống bình dị ấy, ông đã thể hiện lòng yêu nước bằng những hành động thiết thực: góp lúa, góp ruộng, che giấu cán bộ, bảo vệ bộ đội và giữ gìn cơ sở cách mạng.
Ngày nay, quê hương Hàm Liêm đã có nhiều đổi thay. Theo sự sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025, xã Hàm Liêm và xã Hàm Chính cũ được sắp xếp thành xã Hàm Liêm mới, thuộc tỉnh Lâm Đồng. Dù tên gọi và địa giới hành chính có thay đổi, truyền thống cách mạng của vùng đất này vẫn luôn được gìn giữ và phát huy.
Câu chuyện về Anh hùng Nguyễn Hinh – “Ông già Đống Rơm” – là một câu chuyện đẹp về lòng yêu nước, sự mưu trí và tinh thần hy sinh thầm lặng. Từ một người nông dân bình dị, ông đã trở thành người anh hùng của quê hương bằng những việc làm thiết thực trong những năm tháng đất nước gian lao. Tấm gương của ông nhắc nhở thế hệ hôm nay, nhất là các em thiếu nhi, phải biết trân trọng hòa bình, ghi nhớ công lao của cha ông, ra sức học tập và rèn luyện để góp phần xây dựng quê hương Hàm Liêm ngày càng giàu đẹp, văn minh.
