Anh hùng Nguyễn Văn Hiệu (1932–1972) – Chính trị viên tàu không số, người sĩ quan Hải quân đã bình tĩnh chỉ huy đồng đội chiến đấu và tự tay kích nổ khối thuốc pháo phá hủy tàu, không để rơi vào tay địch trên biển Cà Mau.

Anh hùng Nguyễn Văn Hiệu (1932–1972) – Chính trị viên tàu không số, người sĩ quan Hải quân đã bình tĩnh chỉ huy đồng đội chiến đấu và tự tay kích nổ khối thuốc pháo phá hủy tàu, không để rơi vào tay địch trên biển Cà Mau.

Sinh ra tại Hà Đông (nay thuộc Hà Nội), Nguyễn Văn Hiệu gia nhập Quân đội Nhân dân Việt Nam và đến năm 1962 được điều động về Đoàn 125 – đơn vị vận tải quân sự bí mật trên biển (Đoàn tàu Không số) làm nhiệm vụ chở hỏa lực, vũ khí tiếp viện cho chiến trường miền Nam.
Chuyến tàu bí mật năm 1972
Tháng 4 năm 1972, trong đợt phục vụ Chiến dịch Nguyễn Huệ, Nguyễn Văn Hiệu làm Chính trị viên Tàu 645 chở gần 100 tấn vũ khí, đạn dược tiến vào vùng biển miền Tây Nam Bộ.
Rạng sáng ngày 24 tháng 4 năm 1972, khi tàu áp sát vùng biển Cà Mau, địch phát hiện ra tàu ta và huy động lực lượng lớn gồm nhiều hạm đội tuần dương, tàu chiến hiện đại cùng máy bay phản lực bao vây, xả súng dồn dập nhằm khống chế, bắt sống tàu 645.
Trận chiến tử thủ và quyết định quả cảm
Thuyền trưởng bị thương nặng, Nguyễn Văn Hiệu trực tiếp lên mạn tàu chỉ huy các thủy thủ dùng hỏa lực nhỏ trên tàu đánh trả quyết liệt các tàu chiến lớn của địch, mở đường máu. Tuy nhiên, trước vòng vây dày đặc và hỏa lực quá áp đảo, Tàu 645 bị trúng đạn hỏng máy, một số đồng chí hy sinh và bị thương.
Quyết không để tàu và vũ khí chiến lược rơi vào tay kẻ thù, Chính trị viên Nguyễn Văn Hiệu ra lệnh cho toàn bộ thủy thủ còn sống sót mang theo thương binh nhảy xuống biển bơi vào bờ. Riêng anh kiên quyết ở lại một mình trên tàu để thu hút hỏa lực địch, tạo thời gian cho đồng đội tẩu thoát và chuẩn bị kíp nổ phá hủy tàu.
Khi các tàu chiến địch áp sát mạn Tàu 645 để leo lên bắt sống, Nguyễn Văn Hiệu bình tĩnh chờ đúng thời cơ rồi giật kíp nổ khối bộc phá. Một tiếng nổ rung chuyển cả vùng biển Cà Mau, Tàu 645 cùng hàng chục tấn vũ khí nổ tung, nhấn chìm nhiều tàu chiến địch xung quanh.
Nguyễn Văn Hiệu hy sinh ở tuổi 40. Sự quả cảm của anh đã bảo vệ an toàn cho các đồng đội bơi vào bờ và giữ trọn bí mật tuyến đường Hồ Chí Minh trên biển. Anh được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân năm 1978.


