Anh hùng Nguyễn Văn Trỗi – Tiếng hô vang giữa ranh giới sinh tử
Nếu có một hình ảnh nào đại diện cho sức trẻ và sự bất khuất của Việt Nam trước đế quốc Mỹ, thì đó chính là hình ảnh Nguyễn Văn Trỗi tại pháp trường khám Chí Hòa ngày 15/10/1964.
Anh hùng Nguyễn Văn Trỗi – Tiếng hô vang giữa ranh giới sinh tử
Nếu có một hình ảnh nào đại diện cho sức trẻ và sự bất khuất của Việt Nam trước đế quốc Mỹ, thì đó chính là hình ảnh Nguyễn Văn Trỗi tại pháp trường khám Chí Hòa ngày 15/10/1964.
1. Người thợ điện và lý tưởng thầm lặng
Nguyễn Văn Trỗi là một công nhân điện tại Sài Gòn. Giữa lòng đô thị bị chiếm đóng, anh không chọn cuộc sống an phận. Với tư cách là một chiến sĩ biệt động, anh nhận nhiệm vụ đặt mìn tại cầu Công Lý để tiêu diệt phái đoàn quân sự cao cấp của Mỹ do Bộ trưởng Quốc phòng Robert McNamara dẫn đầu.
Kế hoạch không thành, anh bị bắt. Những đòn tra tấn tàn khốc của kẻ thù không thể khuất phục được người thanh niên 24 tuổi. Khi chúng đưa anh ra pháp trường, mục đích của chúng là răn đe phong trào cách mạng, nhưng chúng không ngờ rằng mình đang kiến tạo nên một huyền thoại.
2. Chín phút làm nên lịch sử
Tại pháp trường, trước họng súng của quân thù, Nguyễn Văn Trỗi không hề run sợ. Anh khước từ việc bịt mắt bằng một câu nói đã đi vào sử sách: "Không, phải để tôi nhìn mảnh đất này, mảnh đất thân yêu của tôi".
Chín phút đứng trước đội hành quyế là chín phút anh làm chủ hoàn toàn thế trận tinh thần. Anh dõng dạc vạch trần tội ác của đế quốc Mỹ, khẳng định niềm tin vào ngày chiến thắng của dân tộc. Khi loạt đạn vang lên, anh đã hô vang ba lần: "Hồ Chí Minh muôn năm!".
3. Sức lan tỏa đến tận biên cương Lạng Sơn
Cái chết của Nguyễn Văn Trỗi như một tiếng sét đánh thẳng vào lương tri thế giới và thổi bùng ngọn lửa căm thù giặc trong lòng thanh niên Việt Nam.
Tại Lạng Sơn, những phong trào "Ba sẵn sàng" hay các tiểu đội dân quân tự vệ (như anh hùng Nguyễn Duy Phục mà ta đã kể) đều lấy tấm gương của anh Trỗi làm kim chỉ nam. Những người thợ điện, những công nhân xí nghiệp gỗ ở Xứ Lạng thời ấy đã dán ảnh anh lên máy móc, quyết tâm: "Mỗi giờ làm việc là một phát súng đánh vào mặt kẻ thù". Nguyễn Văn Trỗi từ một người thợ điện Sài Gòn đã trở thành người anh hùng chung của mọi miền đất nước.
4. Di sản vĩnh cửu
Tên của anh không chỉ đặt cho những con đường lớn mà còn trở thành biểu tượng của sự hy sinh quên mình cho đại nghĩa. Nhà thơ Tố Hữu đã viết về anh những vần thơ nghẹn ngào:
"Có những phút làm nên lịch sử
Có cái chết hóa thành bất tử
Có những lời hơn mọi bài ca
Có con người như chân lý sinh ra."
