ANH HÙNG NGUYỄN VĂN TRỖI VÀ NGUYỄN VĂN THẠC VỚI LÝ TƯỞNG SỐNG RỰC RỠ

Trong hai cuộc kháng chiến chống xâm lược, tuổi trẻ Việt Nam đã đóng góp những trang sử vô cùng chói lọi bằng chính sự dũng cảm và lý tưởng sống cao đẹp của mình. Hình ảnh Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Nguyễn Văn Trỗi và liệt sĩ Nguyễn Văn Thạc là hai đại diện tiêu biểu cho tinh thần "Sống là cống hiến, hy sinh vì Tổ quốc" của thanh niên miền Nam và thanh niên miền Bắc thời kỳ chống Mỹ.

Nguyễn Văn Trỗi, sinh năm 1940 tại Quảng Nam, là một công nhân thợ điện làm việc tại Sài Gòn. Sớm giác ngộ cách mạng, anh trở thành chiến sĩ biệt động Sài Gòn. Tháng 5 năm 1964, khi biết tin Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara sang Nam Việt Nam để thị sát chiến trường, Nguyễn Văn Trỗi đã dũng cảm nhận nhiệm vụ gài mìn tại cầu Công Lý (Sài Gòn) để tiêu diệt tên trùm chiến tranh này. Kế hoạch không may bị tiết lộ, anh bị địch bắt giữ. Trong ngục tối, anh chịu đựng mọi trận đòn tra tấn tàn bạo nhưng vẫn giữ vững khí tiết.

Ngày 15 tháng 10 năm 1964, khi bị đưa ra pháp trường Chí Hòa để xử bắn, Nguyễn Văn Trỗi đã giật phắt băng bịt mắt, nhìn thẳng vào nòng súng kẻ thù và hô to: " Hãy nhớ lấy lời tôi: Đả đảo đế quốc Mỹ! Đả đảo Nguyễn Khánh! Hồ Chí Minh muôn năm! Hồ Chí Minh muôn năm! Hồ Chí Minh muôn năm!". Chín phút cuối cùng của anh tại pháp trường đã làm rung chuyển truyền thông quốc tế và trở thành ngọn lửa bùng cháy thúc đẩy phong trào đấu tranh của thanh niên trên khắp hai miền Nam - Bắc.

Ở miền Bắc, hình ảnh người thanh niên Hà Nội Nguyễn Văn Thạc – sinh viên xuất sắc khoa Toán - Cơ, Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội – lại đại diện cho tâm hồn rực rỡ của thế hệ gác bút nghiên lên đường ra trận. Sinh năm 1952, anh nhập ngũ năm 1971 khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn khốc liệt nhất. Cuốn nhật ký Mãi mãi tuổi Hai mươi của anh gửi lại quê nhà đã ghi chép lại những suy tư sâu sắc về lý tưởng sống, tình yêu thương đồng đội và niềm tin sắt đá vào ngày chiến thắng. Anh ngã xuống tại chiến trường Quảng Trị đỏ lửa năm 1972 khi tuổi đời mới tròn 20.

Sự hy sinh của Nguyễn Văn Trỗi và Nguyễn Văn Thạc cùng hàng vạn thanh niên thời bấy giờ đã chứng minh một sự thật: Lý tưởng cách mạng không phải là những khái niệm trừu tượng, mà là tình yêu quê hương tha thiết, là sự sẵn sàng hy sinh gác lại hạnh phúc cá nhân vì độc lập, tự do cho dân tộc.