ANH HÙNG NÚP: CÁNH CHIM ĐẦU ĐÀN CỦA ĐẠI NGÀN VÀ HUYỀN THOẠI BẮN PHÁP, DIỆT MỸ BẰNG THƯ VIÊN CHÔNG SẮT

Trong văn học và lịch sử Việt Nam, hình tượng "Anh hùng Núp" qua cuốn tiểu thuyết Đất nước đứng lên của nhà văn Nguyên Ngọc đã trở thành một biểu tượng bất diệt cho ý chí quật cường của đồng bào Tây Nguyên. Không chỉ là một nhân vật trên trang sách, cuộc đời thực của ông ngoài đời là một chuỗi những kỳ tích phi thường. Từ niềm tin mộc mạc "Pháp cũng là người, cũng chảy máu khi bị trúng tên", ông đã đứng lên tập hợp dân làng, biến những gốc tre, ngọn chông thành nỗi khiếp đảm của quân thù.

Người con của làng Stơr và lời giải mã "máu của lính Pháp"

Anh hùng Núp (1914–1999), tên thật là Đinh Núp, sinh ra tại làng Stơr, xã Tơ Tung, huyện Kbang, tỉnh Gia Lai. Lớn lên giữa cảnh đại ngàn bị thực dân Pháp đô hộ, chứng kiến dân làng bị bắt phu, cướp bóc, lòng căm thù giặc đã nhen nhóm trong ông từ rất sớm.

Thời bấy giờ, bọn thực dân Pháp thường rêu rao rằng chúng là "người nhà trời", mình đồng da sắt, súng bắn không lủng, đâm không thủng để uy hiếp tinh thần người dân tộc. Không tin vào điều đó, trong một trận càn của địch vào năm 1935, Đinh Núp đã bí mật nấp sau một gốc cây đại thụ, dùng cây cung săn thú của mình ngắm thẳng vào một tên lính Pháp và buông dây. Mũi tên xé gió lao đi, tên lính Pháp gục xuống, dòng máu đỏ tràn ra đất.

Phát tên làm thay đổi lịch sử đại ngàn: Khi thấy lính Pháp cũng ngã xuống và chảy máu như bao người thường, Đinh Núp mừng rỡ chạy về làng hô lớn: "Lính Pháp cũng là người thôi! Cũng chảy máu và chết được thôi! Bản làng mình không phải sợ chúng nó nữa!". Phát tên ấy đã chính thức đập tan bóng đen sợ hãi, mở đầu cho phong trào đứng lên kháng chiến của đồng bào Ba Na.

Trận địa chông tre và những chiếc bẫy đá kinh hoàng

Khi cuộc kháng chiến toàn quốc bùng nổ, Đinh Núp được bầu làm người đứng đầu lực lượng du kích làng Stơr. Với số lượng vũ khí ít ỏi, ông đã vận dụng trí thông minh kiệt xuất của người con núi rừng để tạo ra một thế trận "thiên la địa võng" bằng vũ khí thô sơ:

• Chông tre, chông lá: Được tẩm kịch độc của nhựa cây rừng, chôn dày đặc dưới các lối đi vào bản.

Dưới sự chỉ huy của ông, làng Stơr chỉ với vài chục nóc nhà đã kiên cường chống trả hàng chục trận càn quét quy mô lớn của giặc Pháp. Có những trận, địch huy động cả tiểu đoàn có pháo binh yểm trợ nhưng cứ bước vào rừng là bị sập bẫy, tiêu hao sinh lực nghiêm trọng mà không thể nào tìm thấy bóng dáng quân du kích. Làng Stơr trở thành "pháo đài bất khả xâm phạm" giữa lòng Tây Nguyên.

Vị anh hùng dân tộc thiểu số đầu tiên được phong tặng danh hiệu

Năm 1955, tại Đại hội Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ hai, Đinh Núp vinh dự là người đồng bào dân tộc thiểu số đầu tiên được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Năm 1964, ông có chuyến thăm lịch sử sang Cuba theo lời mời của Chủ tịch Fidel Castro. Tại đây, hai người anh hùng của hai nửa bán cầu đã ôm chặt lấy nhau, kết nghĩa anh em. Chủ tịch Fidel Castro đã vô cùng khâm phục lối đánh du kích mưu trí bằng chông tre của Anh hùng Núp và coi đó là bài học quý báu cho phong trào giải phóng dân tộc trên thế giới.

Linh hồn của núi rừng lộng gió

Sau ngày đất nước thống nhất, ông Bác Núp (cách gọi tôn kính của người dân Tây Nguyên) tiếp tục giữ nhiều chức vụ quan trọng như Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc tỉnh Gia Lai - Kon Tum, Đại biểu Quốc hội. Ông qua đời năm 1999 tại Pleiku, hưởng thọ 85 tuổi trong niềm tiếc thương vô hạn của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên.

Anh hùng Núp nằm xuống, nhưng tên tuổi của ông đã hóa thành ngọn núi, thành dòng sông Ba huyền thoại. Ông để lại cho hậu thế bài học sâu sắc: Vũ khí tối tân đến mấy cũng phải chịu khuất phục trước lòng yêu nước và sự sáng tạo vô bờ bến của nhân dân. Khi một dân tộc đã quyết tâm đứng lên bảo vệ mảnh đất ông bà để lại, thì mỗi nhành cây, ngọn cỏ, mỗi mũi chông tre cũng biến thành vũ khí giữ nước oai hùng.