Anh hùng Núp – Huyền thoại bất khuất của đại ngàn Tây Nguyên và tiếng nỏ "Đất nước đứng lên"
Là người con ưu tú của dân tộc Ba Na tại Gia Lai, Anh hùng Núp là biểu tượng bất diệt của phong trào kháng chiến chống Pháp ở Tây Nguyên. Bằng tư duy quân sự sáng tạo, ông đã vận động buôn làng đoàn kết, dùng vũ khí thô sơ như cung nỏ, bẫy đá, chông tre đánh bại nhiều cuộc càn quét lớn, trở thành người Tây Nguyên đầu tiên được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
[Anh hùng Núp], tên thật là Đinh Núp, sinh ngày 2 tháng 5 năm 1914 tại làng Stơr (làng Stor), xã Tơ Tung, huyện Kbang, tỉnh Gia Lai. Sinh ra và lớn lên giữa đại ngàn Tây Nguyên hùng vĩ, cuộc đời ông từ thuở thiếu niên đã chứng kiến cảnh thực dân Pháp áp bức bóc lột tàn bạo, bắt dân làng đi phu khổ sai, cướp bóc buôn làng khiến cuộc sống của đồng bào vô cùng ly tán và cơ cực. Chính những đau thương ấy đã sớm hun đúc trong trái tim người thanh niên Ba Na một lòng căm thù giặc sâu sắc và ý chí quyết tâm đứng lên đấu tranh giành lại tự do cho buôn làng.
Bản hùng ca bất tử của Đinh Núp bắt đầu được viết nên từ năm 1935. Lúc bấy giờ, quân Pháp đồn trú hoang đường rêu rao rằng "người Pháp có mình đồng da sắt, đạn bắn không thủng, dao chém không đứt" khiến dân làng vô cùng sợ hãi, không dám phản kháng. Trong một lần lính Pháp đột kích vào làng bắt phu, trong khi dân làng đã lánh nạn hết vào rừng sâu, một mình Đinh Núp đã dũng cảm ở lại phục kích. Ông giương cánh nỏ, bắn chết một tên lính Pháp chảy máu. Mũi tên định mệnh ấy không chỉ tiêu diệt một kẻ thù mà quan trọng hơn, đã chứng minh cho đồng bào thấy: "Người Pháp cũng là người, cũng chảy máu và hoàn toàn có thể chống lại được!". Từ niềm tin mang tính bước ngoặt đó, ông đã vận động, tập hợp đồng bào các dân tộc Ba Na, Ê Đê đoàn kết một lòng, đứng lên xây dựng làng kháng chiến Stơr huyền thoại.
Trong suốt Thời kỳ kháng chiến chống Pháp (1946 – 1954), dưới sự lãnh đạo tài tình của Đinh Núp, những người dân làng bình dị đã biến thành những chiến sĩ du kích kiên cường. Trong tay hoàn toàn không có vũ khí hiện đại, quân và dân làng Stơr đã dựa vào địa hình rừng núi hiểm trở để lập nên những ma trận "thiên la địa võng". Họ dùng chông tre, cung tên, bẫy đá, đào chiến hào hầm bí mật để bẻ gãy hàng loạt cuộc càn quét quy mô lớn của thực dân Pháp. Những chiến công oanh liệt của ông và buôn làng sau này đã trở thành nguồn cảm hứng bất hủ để nhà văn Nguyên Ngọc viết nên cuốn tiểu thuyết Đất nước đứng lên, tạc dựng nên một tượng đài rực rỡ về ý chí độc lập, tự cường và sức mạnh đại đoàn kết dân tộc.
Ghi nhận những công lao và đóng góp to lớn ấy cho sự nghiệp cách mạng, năm 1955, Đinh Núp vinh dự trở thành người con Tây Nguyên đầu tiên được Chủ tịch Hồ Chí Minh trực tiếp phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Sau ngày đất nước thống nhất, ông tiếp tục cống hiến lâu dài cho đất nước, đảm nhiệm nhiều trọng trách cốt lõi như Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa VI, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Gia Lai - Kon Tum. Cụ Núp thanh thản tạ thế vào năm 1999 ở tuổi 85. Cuộc đời tạc vào sử sách của ông vĩnh viễn là biểu tượng ngời sáng của ngọn lửa yêu nước đại ngàn, là lời nhắc nhở thế hệ trẻ hôm nay phải luôn biết trân trọng giá trị tự do, nỗ lực học tập và sống có trách nhiệm để bảo vệ, dựng xây Tổ quốc ngày càng giàu đẹp.


