ANH HÙNG PHAN THỊ RÀNG – HUYỀN THOẠI "CHỊ SỨ" DƯỚI CHÂN NÚI HÒN ĐẤT

Tuổi thơ trong khói lửa đạn bomChị Phan Thị Ràng sinh năm 1937 tại xã Lương Phi, huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng. Cha chị bị thực dân Pháp tra tấn đến chết khi chị còn rất nhỏ. Chứng kiến quê hương bị tàn phá và nỗi đau mất cha, ngọn lửa căm thù giặc đã sớm nhen nhóm trong lòng người con gái Nam Bộ.Năm 13 tuổi, chị chính thức tham gia cách mạng thuộc Đội Thiếu niên cứu quốc. Không ngại hiểm nguy, cô bé Phan Thị Ràng hăng hái làm giao liên, trinh sát, phụ trách thanh vận và cùng mẹ vận chuyển lương thực, vũ khí phục vụ cho Công binh xưởng cách mạng. Cái tên "Phan Thị Ràng" do gia đình đặt mang một ý nghĩa sắt đá: Nhất định phải rõ ràng trên con đường cách mạng.Biệt đội Ba Hòn và cuộc đối đầu sinh tửNăm 1960, tổ chức phân công chị Tư Phùng về công tác tại xã Thổ Sơn, huyện Hòn Đất, tỉnh Kiên Giang nhằm xây dựng căn cứ và vận động quần chúng đấu tranh.Cuối tháng 12 năm 1961, quân địch mở một cuộc càn quét quy mô lớn với hơn 2.000 quân, phối hợp cả máy bay, pháo binh và tàu chiến hòng san phẳng cơ quan đầu não của ta tại khu vực Ba Hòn (gồm Hòn Đất, Hòn Me, Hòn Sóc). Chị cùng các đồng chí du kích quyết tâm bám trụ trong các hang đá hiểm trở, lợi dụng địa hình để đánh trả kiên cường, bẻ gãy nhiều đợt tiến công sừng sỏ của địch.Trong suốt chiến dịch, chị vừa làm nhiệm vụ giao liên giữ đường dây thông lạc, vừa tổ chức tiếp tế cơm nước, cứu thương cho bộ đội bí mật trong hang.Khí tiết bất khuất trước họng súng quân thùRạng sáng ngày 9 tháng 1 năm 1962, trên đường thực hiện nhiệm vụ đi lấy tài liệu và thuốc men cứu thương, chị Phan Thị Ràng không may lọt vào trận địa phục kích và bị giặc bắt dưới chân núi.Biết chị là cán bộ cốt cán của vùng Ba Hòn, quân địch đã dùng mọi thủ đoạn từ dụ dỗ, mua chuộc đến những đòn tra tấn dã man nhất để ép chị khai ra nơi ẩn nấp của các chiến sĩ và cơ quan chỉ huy du kích. Nhưng đáp lại những lạt vạ tàn bạo đó chỉ là sự im lặng đầy khinh bỉ và ánh mắt kiên cường của người con gái đất An Giang.Khi biết không thể khuất phục được chị, kẻ thù đã hèn hạ treo chị lên cành cây và nổ súng sát hại. Trước lúc ngã xuống, chị Ràng vẫn dùng chút tàn lực cuối cùng để hô vang khẩu hiệu cách mạng và kêu gọi đồng bào, chiến sĩ quyết tâm bám giữ trận địa, không được đầu hàng. Chị hy sinh khi vừa chạm ngưỡng tuổi 25 rực rỡ nhất của đời người.Tượng đài sống mãi cùng non sôngSự hy sinh oanh liệt của chị Phan Thị Ràng đã trở thành nguồn cảm hứng mạnh mẽ cho toàn quân, toàn dân vùng giao chiến, biến nỗi đau thành hành động để giành thắng lợi hoàn toàn trong chiến dịch Hòn Đất. Hình tượng người con gái kiên cường với mái tóc dài ấy đã được nhà văn Anh Đức khắc họa một cách bất tử qua nhân vật "chị Sứ" trong cuốn tiểu thuyết Hòn Đất.

• Sự tri ân: Ngày 20 tháng 12 năm 1994, chị được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.