Anh hùng Phùng Văn Khầu: "Vua sơn pháo" đồi E1 và huyền thoại pháo thủ Điện Biên
Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ lẫy lừng "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu", khẩu sơn pháo 75mm do pháo thủ Phùng Văn Khầu chỉ huy đã trở thành một nỗi khiếp đảm thực sự đối với quân Pháp. Bằng sự mưu trí, quả cảm và tinh thần chiến đấu kiên cường đến cùng, ông đã viết nên một trang sử vàng chói lọi, trở thành tượng đài bất tử của lực lượng Pháo binh Quân đội nhân dân Việt Nam.
Từ người con dân tộc Nùng đến pháo thủ kiên trung
Phùng Văn Khầu sinh năm 1930 trong một gia đình nông dân nghèo dân tộc Nùng tại xã Đức Hồng, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng. Tuổi thơ thiếu thốn và chứng kiến cảnh quê hương bị thực dân Pháp đàn áp đã gieo vào lòng người thanh niên vùng cao ngọn lửa căm thù giặc sâu sắc.
Tháng 12/1946, khi Toàn quốc kháng chiến bùng nổ, ông gia nhập vệ quốc đoàn và trở thành chiến sĩ pháo binh thuộc Trung đoàn 675 (Đại đoàn 351) - đơn vị pháo binh chủ lực đầu tiên của Quân đội ta. Dù chưa từng qua trường lớp bài bản, nhờ tinh thần siêng năng, cần cù và trí thông minh thiên bẩm, ông nhanh chóng làm chủ kỹ thuật thao tác khẩu sơn pháo 75mm – một trong những hỏa lực đi cùng quan trọng nhất lúc bấy giờ.
Huyền thoại trên đồi E1: Một khẩu pháo, một mình nã đạn
Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, trận chiến giành giật từng tấc đất trên các ngọn đồi phía Đông (đặc biệt là đồi E1 và C1) diễn ra vô cùng khốc liệt. Khẩu đội sơn pháo của Phùng Văn Khầu được giao nhiệm vụ đặt pháo ngay trên cao điểm E1 để khống chế và tiêu diệt các hỏa điểm, lô kốt của địch tại đồi A1 và sân bay Mường Thanh.
Nhận thấy sự nguy hiểm của khẩu sơn pháo ta, quân Pháp liên tục trút vô số trận địa pháo và bom không quân xuống đồi E1 nhằm hủy diệt khẩu đội. Trận chiến ngày 23/04/1954 đã đi vào lịch sử:
Hy sinh kiên cường: Pháo đài bị địch bắn phá dữ dội, các đồng chí trong khẩu đội lần lượt thương vong. Cuối cùng, chỉ còn lại một mình Phùng Văn Khầu.
Một mình đóng nhiều vai: Dù bản thân bị thương và dính đầy đất cát, ông vẫn vừa làm ngắm, nạp đạn, giật cò kiêm pháo thủ. Trong suốt nhiều giờ đồng hồ dưới mưa bom bão đạn, một mình ông đã bình tĩnh điều chỉnh góc bắn, bắn ra hàng chục quả đạn chính xác.
Đập tan đợt phản công: Khẩu sơn pháo do ông một mình vận hành đã dập tắt 4 khẩu pháo 105mm của địch, phá hủy 2 đại liên, tiêu diệt hàng chục tên địch, cản phá thành công các đợt đợt phản công nguy hiểm của quân Pháp để bảo vệ vững chắc cao điểm E1.
Tính chung trong toàn bộ Chiến dịch Điện Biên Phủ, khẩu đội của ông đã tiêu diệt 5 khẩu pháo 105mm, 6 đại liên, 1 căn cứ thông tin và hàng trăm tên địch, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ yểm trợ cho bộ binh tiến công.
Ngày 31/08/1955, Phùng Văn Khầu vinh dự được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân khi mới 25 tuổi.
Tấm lòng tận tụy giữa đời thường
Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, Anh hùng Phùng Văn Khầu tiếp tục cống hiến trọn vẹn sự nghiệp trong Quân đội. Ông trải qua nhiều vị trí công tác như Đại đội trưởng, Binh chủng Pháo binh, rồi nghỉ hưu với quân hàm Đại tá.
Dù ở bất kỳ cương vị nào hay khi trở về với cuộc sống đời thường tại quê nhà, "người anh hùng đồi E1" năm xưa vẫn luôn giữ vững phẩm chất giản dị, khiêm tốn của "Bộ đội Cụ Hồ". Ông thường xuyên đi đến các trường học, đoàn thể để kể lại những ký ức hào hùng của Chiến dịch Điện Biên Phủ, truyền ngọn lửa yêu nước và lòng tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ.
Tượng đài anh hùng bất tử
Năm 2021, Đại tá, Anh hùng LLVTND Phùng Văn Khầu qua đời tại Hà Nội, hưởng thọ 91 tuổi. Sự ra đi của ông để lại niềm tiếc thương vô hạn cho đồng đội và nhân dân cả nước.
Hình ảnh người pháo thủ dũng cảm một mình bám trụ bên khẩu sơn pháo trên đỉnh đồi E1 khói lửa năm xưa đã trở thành biểu tượng kinh điển cho ý chí quật cường, tinh thần "Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh" của Quân đội nhân dân Việt Nam. Tên tuổi của Anh hùng Phùng Văn Khầu mãi mãi khắc ghi trong những trang sử vàng lẫy lừng của dân tộc.
