ANH HÙNG QUÁCH XUÂN KỲ
Anh hùng Quách Xuân Kỳ sinh năm 1926, dân tộc Kinh, quê xã Trung Trạch (nay là thị trấn Hoãn Lão), huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình. Khi hy sinh, đồng chí là Bí thư thị ủy thị xã Đồng Hới, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.
Năm 1944, Quách Xuân Kỳcùng với một số cán bộ đã xây dựng cơ sở cách mạng và đội du kích xã; đặc biệt là xây dựng khu căn cứ của địa phương ở Ba Lùng, Ba Lòi. Ngày27 tháng 3 năm 1947, Quách Xuân Kỳ đã chỉ huy du kích rào làng chiến đấu, đào giao thông hào, vận động nhân dân thực hiện "vườn không, nhà trống". Lực lượng du kích do anh chỉ huy đã bám trụ chiến đấu nhiều trận làm cho quân Pháp khiếp sợ.
Tháng 10 năm 1947, Quách Xuân Kỳ được cử làmhuyện ủy viên, phụ trách bí thư đoàn thanh niên cứuquốc và ban tình báo của huyện. Tháng 7 năm 1948 đồng chí được bầu làm Bí thư huyện ủy Bố Trạch phụ trách 3 xã Trung Trạch, Tây Trạch, Hai Trạch là vùng địch thường xuyên khủng bố. Quách Xuân Kỳ đã tổ chức xây dựng lực lượng đánh địch rộng khắp, liên tục phá hoại giao thông, cắt đường dây điện thoại, làm thất bại âm mưu "tảo thanh, diệt cách" của địch.
Tháng 2 năm 1949, Quách Xuân Kỳ được cử vào tỉnh ủy viên, trực tiếp làm Bí thư thị ủy Đồng Hới. Anh đã bí mật xây dựng cơ sở, tổ chức lực lượng đánh địch ngay trong lòng thị xã. Một lần đi công tác, Quách Xuân Kỳ không may bị sa vào tay giặc. Chúng giam anh ở nhà lao Đồng Hới, dùng thủ đoạn dụ dỗ, mua chuộc, tra tấn rất dã man, nhưng không lay chuyển được ý chí của anh. Bọn địch đã đưa anh ra xử bắn ở chợ Hoành Lão. Trước lúc hy sinh, Quách Xuân Kỳ vẫn bình tĩnh, kêu gọi nhân dân "hãy đoàn kết, quyết kháng chiến đến cùng".
Ngày 31 tháng 7 năm 1998, Quách Xuân Kỳ được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.
