ANH HÙNG TÌNH BÁO TƯ CANG: CHUYỆN BAO LẦN THOÁT HIỂM TRONG GANG TẤC

Nhắc tới đồng đội, giọng nói của Đại tá Nguyễn Văn Tàu (bí danh Tư Cang) luôn nghẹn ngào: “Không có những đồng đội trung kiên, tôi đã chết không biết bao lần”. Rồi ông kể cho chúng tôi nghe những lần thoát hiểm nhờ đồng đội.

Ông là người nhiều năm phụ trách cụm tình báo H.63, cụm tình báo phục vụ hoạt động của điệp viên Phạm Xuân Ẩn (tức Hai Trung). Sau khi quân Mỹ ồ ạt đổ bộ vào chiến trường miền Nam, năm 1966, ông Tư Cang phải trực tiếp vào hoạt động tại thành để đưa những chỉ đạo từ cấp trên đến với mạng lưới tình báo. Thời gian hoạt động cách mạng ấy chính là giai đoạn đi cùng với những năm tháng ác liệt nhất trên chiến trường miền nam.

Thời điểm Tết Mậu Thân 1968, trung đội trưởng Tư Lâm được cử xuống hỗ trợ ông Tư Cang. Trong một chuyến đi xuống Hóc Môn, anh Tư Lâm bị bắt. Cô giao liên thông báo cho ông Tư Cang rồi khuyên lãnh đạo nên di chuyển. “Tôi ngồi suy nghĩ, buồn quá và nói với người giao liên: Thôi em cứ di chuyển đi, để giữ đường dây đã thiết lập rồi, còn anh tin thằng Tư Lâm không bao giờ dẫn giặc về bắt thủ trưởng đâu. Đi hoạt động từ năm 1962 tới giờ, anh biết tính nết. Nó thà chịu chết chứ không khai đâu”. Thực tế đã chứng minh lời ông nói đúng. Nhưng người đồng đội ấy cũng mãi mãi không trở về. Sa vào tay giặc, anh chịu án đầy ra nhà tù Phú Quốc, rồi tham gia đấu tranh trong tù, bị giặc đánh chết, bỏ xác xuống biển. Ngày ra đảo, ông chỉ còn cơ hội thắp hương cho người đồng chí đã vĩnh viễn yên nghỉ dưới biển xanh.

Trong một chuyến đi khác, đoàn công tác bị lộ, một cán bộ người xã Phú Hòa Đông đã nhảy lên miệng hầm bắn địch, thu hút chú ý giúp mọi người mang tài liệu chạy thoát. Anh bị bắt, giặc tống giam vào ngục, tới năm 1973 mới được trao trả cho quân ta. Hòa bình lập lại, người cựu chiến binh trở về, tham gia công tác địa phương, nhưng cũng sớm qua đời bởi những di chứng từ đòn tra tấn dã man của địch trong tù để lại.

Khi hoạt động tình báo, có lúc, ông Tư Cang từng phải đối mặt với những tình huống nguy hiểm, tính mạng tưởng chừng “ngàn cân treo sợi tóc”. Nhưng nhờ khả năng ứng phó tài tình, cùng sự hỗ trợ của đồng đội, ông đã vượt qua. Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, tối mùng 1 Tết, các chiến sĩ biệt động thành tấn công vào Dinh Độc lập, nhưng bị địch đẩy lui. Anh em phải trốn vào phòng ngự trong tòa nhà đang xây dở tại đường Nguyễn Du và đường Thủ Khoa Huân tại chợ Bến Thành, bị quân Đại Hàn và quân Mỹ dồn sức tấn công. Lúc đó, ông Tư Cang đang ở trong nhà điệp viên Nguyễn Thị Mỹ Nhung (tức Tám Thảo), một thành viên của cụm tình báo H.63, tại trung tâm thành phố. Trong thời khắc nguy nan, thấy đồng đội của mình bị vây hãm, súng gần hết đạn, ông đã quyết định bắn chi viện và đánh lạc hướng kẻ thù, nhằm tạo thời cơ cho đồng đội rút lui.

Với tài thiện xạ, hai phát đạn của ông đã tiêu diệt ngay hai chỉ huy của quân địch, khiến bọn giặc rối loạn một lúc. Nhân lúc đó, anh em biệt động tìm cách thoát đi. Giặc xem hướng đạn, phát hiện vị trí súng nổ nên kéo tới lục soát nhà cô Tám Thảo. Ông Tư Cang đứng núp sau mấy tấm mành vải của gia đình, súng sẵn trong tay. Nhưng với sự nhanh trí của đồng đội, ông đã thoát khỏi sự phát hiện của giặc chỉ trong gang tấc.

Ông cũng nhớ ơn những người dân từng cưu mang trong thời gian hoạt động tình báo đầy khó khăn giữa lòng Sài Gòn, như gia đình của cô Tám Thảo. Đây là gia đình tư sản giàu có ở Thành phố nhưng cũng là cơ sở cách mạng của ta. Ông tâm niệm, công tác tình báo là công tác dân vận, nếu dân vận không giỏi, sẽ khó sống được trong môi trường đầy gian nguy thuở nào.