Anh hùng Tô Vĩnh Diện - lấy thân mình chèn bánh pháo

Liệt sĩ Tô Vĩnh Diện (1924–1954)

Là người anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân tiêu biểu trong chiến dịch Điện Biên Phủ. Ông nổi tiếng với hành động dũng cảm "lấy thân mình chèn bánh pháo" vào ngày 01/02/1954 tại dốc Chuối (Điện Biên) để bảo vệ pháo, góp phần làm nên chiến thắng lịch sử.

1. Tiểu sử và Quê quán

·         Năm sinh - Năm mất: 1924 - 1954.

·         Quê quán: Xã Nông Trường, huyện Nông Cống (nay là xã Tô Vĩnh Diện, huyện Triệu Sơn), tỉnh Thanh Hóa.

·         Nhập ngũ: Năm 1949.

·         Cấp bậc và Chức vụ khi hy sinh: Tiểu đội trưởng pháo cao xạ 37 ly, thuộc Đại đội 827, Tiểu đoàn 394, Trung đoàn 367.

2. Sự kiện lịch sử "Lấy thân mình chèn bánh pháo"
Trong đợt kéo pháo ra khỏi trận địa (chiến dịch Điện Biên Phủ), khi đến dốc Chuối, đường hẹp và dốc đứng, dây tời kéo pháo bất ngờ bị đứt khiến khẩu pháo cao xạ 37mm lao nhanh xuống dốc.

Trong tình thế hiểm nghèo, đồng chí Tô Vĩnh Diện đã hô to khẩu hiệu: "Thà hy sinh, quyết bảo vệ pháo!". Ông buông tay lái, lao lên trước lấy thân mình chèn vào bánh pháo để ghìm giữ, ngăn không cho khẩu pháo lăn xuống vực. Nhờ hành động quyết liệt này của ông, đồng đội đã kịp thời ghìm giữ được pháo, nhưng bản thân ông đã anh dũng hy sinh.

3. Tôn vinh và Ghi nhận

·         Danh hiệu: Ngày 07/05/1956, ông được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và trở thành người anh hùng pháo cao xạ đầu tiên ngã xuống trên chiến trường Điện Biên Phủ.

·         Nơi hy sinh: Rừng Pá Có, sườn phía tây Pha Sung, thuộc xã Nà Nhạn, huyện Điện Biên, tỉnh Điện Biên.

·         Hiện vật lưu giữ: Khẩu pháo cao xạ 37mm (số hiệu 510681) gắn liền với sự kiện hy sinh của ông hiện đang được trưng bày trang trọng tại Bảo tàng Phòng không - Không quân.

·         Tưởng niệm: Tên của ông được đặt cho nhiều con đường, trường học và địa danh trên khắp cả nước để tri ân công lao to lớn của ông đối với nền độc lập dân tộc.