ANH HÙNG TRẦN HÙNG VÁCH – NGƯỜI CHỈ HUY XE TĂNG ĐI SUỐT MÙA XUÂN 1975
CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA
ANH HÙNG TRẦN HÙNG VÁCH – NGƯỜI CHỈ HUY XE TĂNG ĐI SUỐT MÙA XUÂN 1975
Mùa Xuân năm 1975, những đoàn xe tăng từ Tây Nguyên và các chiến trường tiến về phía Nam, mở ra một trong những chặng đường chiến đấu quyết liệt nhất của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy. Trong đội hình ấy có một người chỉ huy xe tăng đã đi qua gần như trọn vẹn những trận đánh quan trọng từ Buôn Ma Thuột đến cửa ngõ Sài Gòn: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trần Hùng Vách.
Trần Hùng Vách sinh năm 1949 tại Vĩnh Phúc. Từ những năm tuổi trẻ, ông đã gắn bó với quân đội và sau đó trở thành người lính xe tăng. Năm 1971, sau khi tốt nghiệp Trường Sĩ quan Thiết giáp, ông được biên chế về Đại đội Tăng 6, Tiểu đoàn Tăng 2, Lữ đoàn Tăng thiết giáp 273, Quân đoàn 3.
Những năm tháng chiến đấu trước mùa Xuân 1975 đã giúp người cán bộ trẻ tích lũy kinh nghiệm chỉ huy. Theo tư liệu của Bảo tàng Lực lượng Tăng thiết giáp, trên cương vị Trung đội trưởng, ông đã chỉ huy đơn vị qua nhiều trận đánh và có những thành tích chiến đấu đáng chú ý.
Ngày 10 tháng 3 năm 1975, Chiến dịch Tây Nguyên mở màn bằng trận tiến công Buôn Ma Thuột. Đơn vị xe tăng của Trần Hùng Vách được giao phối hợp với Sư đoàn 316 tham gia đánh chiếm thị xã.
Trong đội hình mũi chủ công, những chiếc xe tăng tiến vào thị xã giữa hỏa lực chống trả quyết liệt. Xe tăng của Trần Hùng Vách bị trúng đạn, hư hỏng nặng, pháo thủ hy sinh. Bản thân ông cũng bị thương, nhưng vẫn tiếp tục chỉ huy chiếc xe và cùng bộ binh tiến công.
Buôn Ma Thuột được giải phóng. Chiến thắng ấy trở thành bước ngoặt quan trọng của Chiến dịch Tây Nguyên, tạo ra những chuyển biến nhanh chóng trên chiến trường và mở đường cho những thắng lợi tiếp theo.
Nhưng với những người lính xe tăng, trận đánh chưa dừng lại.
Sau Buôn Ma Thuột, quân đội Sài Gòn rút chạy theo đường số 7 về hướng Tuy Hòa. Các đơn vị xe tăng được giao nhiệm vụ truy kích. Đội hình của Trần Hùng Vách tiếp tục lao về phía trước, trong một cuộc hành quân chiến đấu với tốc độ cao và liên tục gặp sự chống trả của đối phương.
Rạng sáng ngày 30 tháng 3 năm 1975, đơn vị tiến công khu vực Tuy Hòa. Trên đường tiến về phía cảng, đội hình gặp nhiều ổ đề kháng. Có thời điểm địch tưởng nhầm xe của Trần Hùng Vách là xe của chúng nên không nổ súng. Nắm được tình huống bất ngờ ấy, ông cho xe tiếp tục tiến sâu, lựa chọn thời cơ rồi ra lệnh nổ súng.
Trong một trận đánh khác trên hướng Tuy Hòa, xe của ông tiếp tục bị địch bắn trúng. Tình thế rất nguy hiểm, nhưng người chỉ huy vẫn giữ bình tĩnh để duy trì khả năng chiến đấu của kíp xe và đội hình.
Những trận đánh liên tiếp khiến người lính xe tăng nhiều lần bị thương. Theo Báo Quân đội nhân dân, trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975, Trần Hùng Vách ba lần bị thương, nhưng vẫn nén đau tiếp tục chỉ huy trung đội.
Ngày 27 tháng 4 năm 1975, đội hình thiết giáp của Lữ đoàn 273 bắt đầu tiến về Sài Gòn. Trần Hùng Vách tiếp tục chỉ huy một trung đội xe tăng trong đội hình tiến công.
Đêm 29, rạng sáng ngày 30 tháng 4, những chiếc xe tăng của đơn vị tiến vào khu vực nội thành. Trung tâm huấn luyện Quang Trung bị đánh chiếm. Từ đó, đội hình tiếp tục tiến về các mục tiêu quan trọng trong thành phố.
Ở Ngã ba Bà Quẹo, Ngã tư Bảy Hiền, tiếng động cơ xe tăng hòa cùng tiếng súng của bộ binh. Đội hình chiến đấu tiếp tục tiến lên giữa sự chống trả quyết liệt.
Trần Hùng Vách cùng đồng đội tiến sâu vào trung tâm Sài Gòn, phối hợp với bộ binh đánh chiếm Bộ Tổng tham mưu. Đó là những giờ phút cuối cùng của cuộc chiến tranh, khi những người lính xe tăng tiến từng bước về phía mục tiêu cuối cùng của chiến dịch.
Mùa Xuân 1975 đối với Trần Hùng Vách không chỉ là một chiến dịch. Đó là một hành trình chiến đấu liên tục qua những chặng đường dài, từ Tây Nguyên đến duyên hải miền Trung rồi tiến vào Sài Gòn.
Từ Buôn Ma Thuột đến Tuy Hòa, từ những con đường đầy khói lửa đến cửa ngõ Sài Gòn, chiếc xe tăng của người trung đội trưởng ấy luôn nằm trong đội hình tiến công.
Có những lúc xe bị trúng đạn.
Có những lúc đồng đội hy sinh.
Có những lúc chính người chỉ huy bị thương.
Nhưng đội hình vẫn tiếp tục tiến lên.
Sau chiến tranh, chiếc áo mà Trần Hùng Vách mặc trong những ngày tiến công giải phóng Sài Gòn được lưu giữ tại Bảo tàng Lực lượng Tăng thiết giáp như một hiện vật gắn với những trận đánh của mùa Xuân 1975. Khẩu súng M79 ông sử dụng trong chiến đấu cũng được bảo tồn.
Ngày 15 tháng 1 năm 1976, Trần Hùng Vách được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Năm 2025, nhân kỷ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, Trần Hùng Vách tiếp tục được mời giao lưu tại Trường Sĩ quan Tăng thiết giáp. Ông kể lại những trận đánh năm xưa, những khó khăn, hy sinh và tình đồng đội của những người lính xe tăng trên chiến trường Tây Nguyên và trong Chiến dịch Hồ Chí Minh.
Nhìn lại mùa Xuân năm 1975, chúng ta thường nhớ đến những cột mốc lớn của lịch sử. Nhưng phía sau những cột mốc ấy là hàng vạn con người cụ thể đã chiến đấu trên từng con đường, từng cây cầu, từng điểm cao và từng góc phố.
Trần Hùng Vách là một trong những người lính như thế.
Ông cùng đồng đội đã đi qua mùa Xuân 1975 bằng những chiếc xe tăng thép, bằng lòng dũng cảm và bằng quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ.
Nửa thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày những đoàn xe tăng tiến vào Sài Gòn. Những tiếng động cơ năm xưa đã lùi vào ký ức, nhưng hình ảnh người lính xe tăng bị thương vẫn tiếp tục chỉ huy đồng đội tiến về phía trước vẫn là một phần đáng nhớ của lịch sử.
Hôm nay, khi đất nước sống trong hòa bình, những câu chuyện ấy nhắc thế hệ trẻ hiểu hơn giá trị của cuộc sống bình yên.
Bởi phía sau mỗi con đường hòa bình là dấu chân của những người đã đi qua chiến tranh.
Phía sau mỗi mùa Xuân đất nước là những mùa Xuân mà một thế hệ đã gửi lại tuổi trẻ, máu và cả những mất mát không thể nào quên.
Nhớ về Anh hùng Trần Hùng Vách cũng là nhớ về những người lính xe tăng đã góp phần làm nên mùa Xuân toàn thắng năm 1975.
Và hơn hết, đó là lời nhắc nhở thế hệ hôm nay: hãy trân trọng hòa bình, biết ơn quá khứ và sống xứng đáng với những người đã dành tuổi xuân của mình cho Tổ quốc.



