Anh hùng Trần Văn Lai: Tỷ phú Biệt động Sài Gòn và kho vũ khí dưới lòng đất
Dưới vỏ bọc một nhà thầu khoán giàu có trúng thầu trang trí Dinh Độc Lập, tỷ phú Trần Văn Lai đã bí mật đào hầm, cất giấu hơn 2 tấn vũ khí ngay giữa lòng Sài Gòn cho trận đánh lịch sử Mậu Thân 1968.
Trần Văn Lai (tên hoạt động là Năm Lai), sinh năm 1920 tại Thái Bình. Đóng quân ngay giữa sào huyệt của đối phương tại Sài Gòn, tổ chức đã xây dựng cho ông một vỏ bọc vô cùng hoàn hảo: Nhà thầu khoán kiêm tỷ phú Mai Hồng Quế.
Với tài giao tiếp khéo léo và khối tài sản kếch xù, "tỷ phú Mai Hồng Quế" thường xuyên di chuyển bằng siêu xe sang trọng, hào phóng chi tiền và trúng thầu hàng loạt dự án trang trí nội thất cho các cơ quan đầu não của chính quyền Sài Gòn, trong đó có cả Dinh Độc Lập. Thậm chí, ông còn được nhiều tướng lĩnh Mỹ - ngụy coi là khách quý.
Nhưng không một ai trong bộ máy an ninh của địch ngờ rằng, vị tỷ phú vung tiền như nước ấy lại là một chiến sĩ Biệt động Sài Gòn nòng cốt. Bằng chính tiền túi của mình, ông đã bí mật mua liên tiếp 3 căn nhà liền kề trên đường Trương Minh Giảng (nay là số 287/70 đường Nguyễn Đình Chiểu, Quận 3) để làm cơ sở hoạt động.
Để chuẩn bị cho cuộc Tổng tiến công, với lý do sửa nhà và đào hầm chứa tiền vàng, ông đã tự tay cùng đồng đội bí mật đào một hệ thống hầm ngầm vô cùng kiên cố. Đất đá đào lên được giấu trong các thùng xốp, bỏ lên xe hơi chở đi đổ để tránh bị nghi ngờ. Sau đó, vũ khí từ ngoại thành được ngụy trang tinh vi trong các xe chở giỏ trái cây, ván gỗ rỗng ruột... tuồn vào nội thành và cất giấu dưới hầm.
Đến cuối năm 1967, ngay dưới mũi an ninh mạng lưới dày đặc của kẻ thù, hầm bí mật của tỷ phú Trần Văn Lai đã chứa hơn 2 tấn vũ khí các loại (gồm thuốc nổ, súng AK, B40, lựu đạn...). Chính từ căn hầm này, rạng sáng mùng 1 Tết Mậu Thân 1968, 15 chiến sĩ Đội 5 Biệt động Sài Gòn đã nhận vũ khí, lên xe xuất phát tiến đánh thẳng vào cổng Dinh Độc Lập, tạo nên một cơn chấn động toàn cầu.
Cuộc đời hoạt động tình báo ly kỳ và sự cống hiến khối tài sản khổng lồ cho cách mạng của ông là một huyền thoại có một không hai. Năm 2015, Trần Văn Lai vinh dự được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Di tích hầm chứa vũ khí của ông hiện nay là một địa chỉ đỏ vô cùng nổi tiếng tại TP.HCM.
