Anh hùng Trương Công Man

Anh hùng Trương Công Man sinh năm 1930, là người dân tộc Mường, quê ở xã Cẩm Phong, huyện Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa, nhập ngũ năm 1947. Khi hy sinh, đồng chí là Tiểu đội trưởng liên lạc thuộc Trung đoàn 2, Đại đoàn 320, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam'.

Tháng 1-1952, trong trận Yên Ninh (Ninh Bình), khi đơn vị được lệnh xuất kích, anh đã lập tức xung phong diệt địch ngay. Dù bị thương vào sườn, Trương Công Man vẫn nén đau, bám sát đại đội trưởng để truyền lệnh kịp thời. Trận đánh vừa kết thúc, địch tập trung máy bay, đại bác các nơi bắn về liên tục và ác liệt. Suốt một ngày, anh đã nhiều lần như con thoi chạy đi, chạy về giữa đồng nước, dưới làn bom đạn, đưa lệnh của trên xuống các đơn vị, và tham gia chuyển thương binh về trạm. Năm lần bị thương, không rời trận địa, Trương Công Man vẫn quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ được giao và cùng với đồng đội chuyển được 15 thương binh ra ngoài an toàn. Trong trận Tầm Phương (Thái Bình), anh bình tĩnh chờ địch tới gần mới nổ súng diệt ngay 3 tên. Địch phản công mãnh liệt, trung liên ta bị tắc, xạ thủ bị thương, anh đã nhảy ra chữa súng, rồi bắn mạnh cản địch lại, diệt thêm 7 tên. Địch bắn dữ dội để uy hiếp và chuẩn bị phản kích, anh đã nhanh chóng đưa lệnh của đại đội xuống điều một trung đội kịp thời lên phối hợp đánh tan địch. Trong trận này, cả đơn vị đã đánh lui 5 đợt phản kích của địch, riêng Trương Công Man đã diệt được 19 tên.

Tháng 2-1952, trong trận chống càn ở Thái Ninh (thuộc tỉnh Thái Bình), hai lần Trương Công Man bị thương do máy bay địch bắn phá nhưng vẫn cố gắng hoàn thành nhiệm vụ liên lạc. Khi về trạm giải phẫu, do dụng cụ y tế thiếu nên phải dùng cưa gỗ để cưa mổ vai lấy đạn nhưng anh vẫn nghiến răng chịu đau chứ không hề kêu rên.

Một lần khác, trong trận An Bình (Thái Bình), ngay lúc đầu, Trương Công Man đã chủ động chỉ huy tổ trung liên bắn chết 6 tên địch, gọi hàng được 6 tên, thu 9 súng. Khi cùng đoàn cán bộ đi nghiên cứu trận địa lạc vào chỗ địch, anh đã dũng cảm một mình chiến đấu đánh lạc hướng địch để cán bộ rút ra an toàn.

Trong trận tiến công đồn Tìm (thuộc Đông Quan, Thái Bình), khi đơn vị vừa mở được một hàng rào thì đại bác địch ở các vị trí khác tập trung bắn dữ dội. Trước tình hình đó, tổ đánh bộc phá tiếp tục mở cửa dưới hỏa lực của địch, bị thương vong gần hết, Trương Công Man xung phong lên đánh tiếp và cũng bị trọng thương.

Trước lúc hy sinh, anh còn nhắn lại đồng đội rằng:

- Các đồng chí giữ vững quyết tâm, làm tròn nhiệm vụ.

Trong suốt thời gian tham gia chiến đấu, Trương Công Man đã được trung đoàn, đại đoàn khen thưởng 9 lần, và được bầu là Chiến sĩ thi đua của đại đoàn, được thưởng 1 Huân chương Chiến công hạng Nhất.

Ngày 31-8-1955, Trương Công Man được Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa truy tặng Huân chương Quân công hạng Nhì và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Với những đóng góp to lớn cho quê hương, đất nước, tên anh được đặt cho trường trung học cơ sở Cẩm Phú, huyện Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa.