Anh hùng Vũ Huy Lễ – "Thuyền trưởng thép" tàu HQ-505, người đưa tàu ủi bãi giữ vững chủ quyền Cô Lin

Vũ Huy Lễ sinh năm 1946 tại xã Thụy Vân, huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình. Nhập ngũ năm 1965, ông dành trọn cuộc đời binh nghiệp gắn bó với biển đảo, trở thành một sĩ quan chỉ huy tàu dạn dạn kinh nghiệm, nắm rõ từng luồng lách, hải trình khốc liệt của quần đảo Trường Sa.

Sáng ngày 14 tháng 3 năm 1988, tại khu vực cụm đảo Sinh Tồn (Trường Sa), khi tàu HQ-604 tại Gạc Ma và tàu HQ-605 tại Lữ Đao bị tàu chiến đối phương bắn cháy và đánh chìm, tàu vận tải HQ-505 do Thiếu tá Vũ Huy Lễ làm Thuyền trưởng đang làm nhiệm vụ tại bãi đá Cô Lin cũng trở thành mục tiêu tấn công trọng điểm. Tàu chiến đối phương đã xả pháo hạng nặng liên tục khiến tàu HQ-505 bị trúng đạn bốc cháy dữ dội, buồng máy bị hỏng nặng, tàu nghiêng dần và có nguy cơ chìm xuống lòng biển sâu.

Trong giờ phút sinh tử, Vũ Huy Lễ đã thể hiện bản lĩnh của một người thuyền trưởng kiên cường. Nhận định nếu tàu chìm, ta sẽ mất hoàn toàn điểm tựa chiến lược Cô Lin, ông đã nhanh chóng hạ mệnh lệnh lịch sử: Chuyển sang máy phụ, chạy hết công suất lao thẳng tàu HQ-505 lên bãi ngầm Cô Lin. Chiếc tàu vận tải dài gần 100 mét với thân tàu đầy vết đạn đã ủi trườn lên mặt bãi đá chìm, trở thành một cột mốc chủ quyền kiên cố giữa đại dương.

Không dừng lại ở đó, ngay sau khi tàu cắm chặt vào bãi ngầm, Vũ Huy Lễ tiếp tục tổ chức cho thủy thủ đoàn vừa dập lửa cứu tàu, vừa hạ xuồng máy dũng cảm lao ra vùng biển Gạc Ma đang rực lửa đạn để cứu chữa và vớt các đồng đội thuộc tàu HQ-604 đang trôi dạt trên biển. Hành động quyết đoán, tài chỉ huy mưu trí và tinh thần hy sinh vì đồng đội của Vũ Huy Lễ đã giữ vững đảo Cô Lin – một vị trí chiến lược vô giá của Việt Nam tại quần đảo Trường Sa. Ngày 28 tháng 6 năm 1989, Vũ Huy Lễ vinh dự được Đảng và Nhà nước tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.