ANH HÙNG WỪU.

Tấm bia lịch sửTheo tài liệu mà chúng tôi có được, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, năm 1958, Nhà nước ta đã cho dựng 7 bia đá về các anh hùng chống Pháp tiêu biểu, trong đó có Anh hùng Wừu (Gia Lai còn có Anh hùng Ngô Mây-liệt sĩ hy sinh tại An Khê năm 1947 được dựng bia-N.V). Nơi đặt hệ thống bia đặc biệt này là một ngọn đồi ở phía Bắc, cách cầu Hiền Lương 3 km, dọc theo quốc lộ 1A. Khi khánh thành bia đá, Bác Tôn-lúc này là Trưởng ban Thường trực Quốc hội (tương đương Chủ tịch Quốc hội sau này) từ Hà Nội đã vào dự lễ. Có thể xem đây là biểu tượng Nam-Bắc một nhà, đoàn kết đấu tranh giải phóng đất nước. Các bia tương đương nhau về kích thước, cao khoảng 1,5 m, rộng 1 m và dày 0,2 m.Liên hệ với các cơ quan chức năng ở huyện Vĩnh Linh và tỉnh Quảng Trị, chúng tôi được biết thêm: Cuối tháng 4-1958, Đài Anh hùng tỉnh Quảng Trị được khởi công tại khu vực nay là Nghĩa trang Liệt sĩ huyện Vĩnh Linh. Công trình quan trọng này được tiến hành gấp rút và khánh thành sau 3 tháng. Bia bok Wừu cùng các tấm bia khác được đặt trong khuôn viên Đài Anh hùng đã nêu. Sau này, khi Nghĩa trang Liệt sĩ huyện Vĩnh Linh được xây dựng, các bia đá này tiếp tục được bảo quản tại đây. Trao đổi với chúng tôi, bà Phạm Thị Phượng-nhân viên quản trang huyện Vĩnh Linh-cho biết: Theo những người tiền nhiệm, các bia khắc công trạng của các vị anh hùng chống Pháp ở đây đều được tạc từ đá núi Nhồi (Thanh Hóa). Sau 64 năm tồn tại, tất cả các bia đá vẫn còn có thể đọc được chữ, trừ những chỗ bị bom đạn chiến tranh hủy hoại.