Anh hùng Yết Kiêu
Người thợ lặn tài ba góp phần làm nên chiến thắng Bạch Đằng
Trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông, bên cạnh những vị tướng nổi tiếng như Trần Hưng Đạo, Trần Quang Khải hay Trần Khánh Dư, còn có những chiến binh xuất thân bình thường nhưng sở hữu tài năng đặc biệt. Yết Kiêu là một trong số đó.
Ông nổi tiếng với khả năng bơi lặn dưới nước, từng nhiều lần phá thuyền chiến và thuyền vận tải của quân Nguyên. Hình ảnh người chiến binh lặn sâu dưới lòng sông, âm thầm đục thủng thuyền giặc đã trở thành một trong những câu chuyện tiêu biểu về sự mưu trí của quân dân Đại Việt.
Người con của vùng Gia Lộc
Yết Kiêu tên thật là Phạm Hữu Thế, sinh năm 1242, quê ở Hạ Bì, huyện Gia Lộc, tỉnh Hải Dương.
Ông xuất thân trong một gia đình nghèo.
Cha ông làm nghề đánh cá.
Từ nhỏ, Yết Kiêu đã quen với sông nước.
Ông thường xuyên bơi lội, lặn xuống những vùng nước sâu để bắt cá.
Chính môi trường ấy đã giúp ông có một khả năng đặc biệt mà sau này trở thành vũ khí trên chiến trường.
Một người có tài bơi lặn phi thường
Theo những câu chuyện được lưu truyền, Yết Kiêu có thể lặn rất lâu dưới nước.
Ông có thể di chuyển dưới lòng sông mà quân địch gần như không phát hiện.
Đối với một quốc gia có hệ thống sông ngòi dày đặc như Đại Việt, khả năng này có giá trị rất lớn.
Trần Hưng Đạo nhận thấy tài năng của ông và đưa ông vào lực lượng thủy quân.
Từ một người dân bình thường, Yết Kiêu trở thành một chiến binh đặc biệt của nhà Trần.
Người chiến đấu dưới lòng nước
Trong chiến tranh thời Trung đại, thuyền chiến đóng vai trò rất quan trọng.
Một con thuyền bị phá hủy có thể khiến cả một nhóm quân mất khả năng chiến đấu.
Nhưng việc tiếp cận một chiến thuyền đang được bảo vệ rất khó.
Yết Kiêu có một cách khác.
Ông không tiếp cận từ trên mặt nước.
Ông lặn xuống dưới lòng sông.
Sau đó, ông tìm cách làm hư hỏng phần đáy hoặc thân thuyền.
Khi nước tràn vào, thuyền có thể bị chìm.
Những cuộc tập kích trong đêm
Theo truyền thuyết, Yết Kiêu thường hoạt động vào ban đêm.
Ông lặng lẽ tiếp cận những chiếc thuyền của quân Nguyên.
Trong khi quân địch nghĩ rằng mình đang an toàn trên mặt nước, Yết Kiêu đã ở ngay bên dưới.
Ông dùng dụng cụ để phá thuyền rồi nhanh chóng lặn đi.
Khi quân Nguyên phát hiện ra, nhiều khi đã quá muộn.
Vai trò trong cuộc kháng chiến chống Nguyên – Mông
Yết Kiêu được xem là một trong những người phục vụ dưới quyền Trần Hưng Đạo.
Ông tham gia các cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông.
Đặc biệt, ông có vai trò trong các hoạt động thủy chiến.
Những người như Yết Kiêu giúp quân Trần làm suy yếu khả năng vận chuyển và chiến đấu trên sông nước của đối phương.
Không chỉ có sức khỏe
Điều đáng chú ý là tài năng của Yết Kiêu không đơn thuần là sức mạnh thể chất.
Để lặn xuống dưới thuyền địch, ông phải:
Hiểu dòng nước.
Biết cách di chuyển trong bóng tối.
Kiên nhẫn.
Có khả năng chịu đựng.
Biết lựa chọn thời điểm.
Và quan trọng nhất là không được để đối phương phát hiện.
Đây là một kiểu chiến đấu đòi hỏi sự bình tĩnh và mưu trí.
Trận Bạch Đằng năm 1288
Năm 1288, quân Nguyên rút khỏi Đại Việt theo đường sông.
Trần Hưng Đạo đã chuẩn bị một trận địa đặc biệt trên sông Bạch Đằng.
Những cọc gỗ lớn được đóng xuống lòng sông.
Khi nước dâng, bãi cọc bị che khuất.
Quân Đại Việt nhử quân Nguyên tiến vào.
Khi thủy triều rút, những chiếc cọc hiện lên.
Các chiến thuyền của quân Nguyên mắc vào bãi cọc và bị quân Đại Việt từ nhiều phía tấn công.
Yết Kiêu và lực lượng thủy quân cũng góp phần vào cuộc chiến trên sông.
Một chiến binh xuất thân từ nhân dân
Điều đáng quý ở Yết Kiêu là ông không xuất thân từ hoàng tộc.
Ông không phải một vị đại thần.
Ông cũng không có một đội quân riêng.
Ông chỉ là một người dân có tài năng đặc biệt.
Nhưng khi đất nước cần, tài năng ấy được đặt vào đúng vị trí.
Điều đó cho thấy sức mạnh của cuộc kháng chiến chống Nguyên – Mông không chỉ đến từ triều đình.
Nó đến từ rất nhiều người dân bình thường.
Người đồng hành với Dã Tượng
Yết Kiêu thường được nhắc cùng Dã Tượng, một gia tướng thân cận của Trần Hưng Đạo.
Nếu Yết Kiêu nổi tiếng với tài bơi lặn thì Dã Tượng được biết đến là người rất giỏi thuần dưỡng và điều khiển voi.
Cả hai đều xuất thân không phải từ tầng lớp quyền quý nhưng được Trần Hưng Đạo tin tưởng.
Điều này cho thấy Trần Hưng Đạo rất coi trọng người có tài, không chỉ dựa vào dòng dõi.
Lòng trung thành
Yết Kiêu được truyền lại là người có lòng trung thành đặc biệt với Trần Hưng Đạo.
Ông theo chủ tướng trong những thời điểm nguy hiểm nhất.
Trong chiến tranh, những người như ông đóng vai trò quan trọng trong việc thực hiện các nhiệm vụ khó khăn mà quân đội thông thường khó làm được.
Một câu chuyện trở thành biểu tượng
Những câu chuyện về Yết Kiêu đã được lưu truyền qua nhiều thế hệ.
Dù một số chi tiết mang màu sắc truyền thuyết và không thể kiểm chứng hoàn toàn bằng sử liệu, hình tượng Yết Kiêu vẫn có giá trị đặc biệt.
Ông đại diện cho những người dân bình thường đã sử dụng tài năng của chính mình để bảo vệ quê hương.
Vì sao Yết Kiêu đáng nhớ?
Yết Kiêu không phải người chỉ huy một đạo quân hàng vạn người.
Nhưng ông sở hữu một kỹ năng mà không phải ai cũng có.
Ông biến khả năng bơi lặn thành một thứ vũ khí.
Ông cho thấy rằng trong chiến tranh:
Không phải lúc nào người mạnh nhất cũng là người quyết định chiến thắng.
Đôi khi, một người có kỹ năng đặc biệt, biết sử dụng đúng lúc và đúng hoàn cảnh, cũng có thể tạo ra ảnh hưởng rất lớn.
