ÁNH LỬA TỪ NHỮNG HẦM TRẠM PHẪU TRƯỜNG SƠN
Hồi ức của cựu y tá quân y Nguyễn Thị Minh Tâm (Binh trạm 32, Đường dây 559)
Trường Sơn những năm 1970 không chỉ có những người lính lái xe dũng cảm hay những cô gái mở đường kiên cường, mà còn có những trạm quân y chìm sâu trong lòng đất—nơi chúng tôi, những người chiến sĩ áo trắng, âm thầm giành giật sự sống cho thương binh từ tay tử thần giữa muôn vàn thiếu thốn.Trạm phẫu của Binh trạm 32 nằm sâu trong một hang đá bên cạnh đường dây 559. Cuộc sống dưới hầm vô cùng khắc nghiệt, không khí ẩm ướt, nồng nặc mùi máu và thuốc sát trùng. Giường mổ chỉ là bốn chiếc cọc tre đóng xuống đất, lót bằng tấm ni lông. Giữa làn bom tọa độ băm nát rừng già bên ngoài, dưới ánh đèn măng-xông vàng vọt, chúng tôi phải tiến hành những ca mổ kéo dài hàng tiếng đồng hồ. Thiếu thốn thuốc men là nỗi ám ảnh lớn nhất; có những lúc phải cưa chân thương binh mà thuốc tê đã hết, chúng tôi chỉ biết ôm chặt lấy họ, khóc và động viên họ cắn chặt chiếc khăn mặt để vượt qua nỗi đau thấu xương tủy.Tôi nhớ mãi chiến sĩ tên Hùng, quê Quảng Ninh, bị trúng mảnh bom găm thấu ngực, hơi thở thoi thóp. Trong lúc tiến hành phẫu thuật khẩn cấp để gắp mảnh bom, hầm bị rung chuyển mạnh do một quả bom nổ gần, ánh đèn măng-xông phụt tắt. Trong bóng tối dày đặc, không một ai hoảng loạn. Tôi lập tức bật chiếc đèn pin đeo trán dự phòng, dùng chính thân mình che chắn phía trên vết thương hở của Hùng để ngăn đất đá rơi vào. Bác sĩ trưởng kíp mổ tiếp tục đưa nhát dao chuẩn xác trong điều kiện ánh sáng yếu ớt ấy. Ca mổ thành công, trái tim Hùng đập lại bình thường.Sau chiến tranh, nhiều thương binh trở về tìm lại chúng tôi, những vết sẹo trên thân thể họ đã lành, nhưng tình đồng chí, nghĩa đồng đội được thử thách qua lửa đạn Trường Sơn thì mãi mãi vẹn nguyên. Những ánh đèn pin trong hầm phẫu ngày ấy chính là biểu tượng cho niềm hy vọng, cho sự sống bất diệt giữa lòng đất mẹ đau thương.


