Nguyễn Văn Lân

Giữa vùng đất Đường Lâm - nơi sinh ra Bố Cái Đại vương Phùng Hưng và vua Ngô Quyền, mảnh đất được người đời gọi là "đất hai vua" - có một người con đã mang theo khí phách của quê hương mình đi suốt những năm tháng chiến tranh khốc liệt nhất của dân tộc. Đó là Trung tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Lân.

Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất cổ kính bên dòng sông Tích, nơi từng viên gạch, từng mái nhà cổ đều thấm đẫm hồn cốt ngàn năm văn hiến, Nguyễn Văn Lân đã sớm được nuôi dưỡng bởi truyền thống yêu nước của quê hương. Năm 1965, khi đất nước đang trong giai đoạn cam go nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ, ông cùng đồng đội vượt Trường Sơn vào Nam. Khi ấy, con đường huyền thoại còn chưa được mở, hành trang của người lính trẻ chỉ vỏn vẹn bộ quần áo bà ba và chiếc gậy hành quân. Ròng rã ba tháng trời băng rừng lội suối, không binh trạm, không hậu cần, đoàn quân ấy mới về đến chiến trường Đồng Nai, nơi ông được điều về Trung ương Cục miền Nam nhận nhiệm vụ. Trên con đường gian khổ ấy, biết bao đồng đội đã ngã xuống, để lại trong ông ký ức không bao giờ phai về sự hy sinh thầm lặng của thế hệ mình.

Tại chiến trường, Nguyễn Văn Lân được giao một nhiệm vụ đặc biệt: tìm hiểu, thu thập tài liệu và truyền đạt cho bộ đội những phương pháp chống lại chiến tranh hóa học của địch, từ đó tạo ra các biện pháp khắc chế hiệu quả. Không dừng lại ở công tác nghiên cứu, ông còn trực tiếp cầm súng ra trận, tham gia hai mươi ba trận đánh trên các cương vị Phó Tiểu đoàn trưởng rồi Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 14, Lữ đoàn Đặc công 429. Dưới sự chỉ huy của ông, đơn vị đã lập nên nhiều chiến công vang dội: trận đánh Bù Bông ở Quảng Đức - nay là Đắk Nông, góp phần mở rộng hành lang chiến lược trong chiến dịch Nam Tây Nguyên; trận tiêu diệt căn cứ Bù Na ở Phước Long, làm chủ trận địa và giải phóng hơn hai mươi ki-lô-mét quốc lộ 14, nối liền Đồng Xoài với Bù Đăng.

Đỉnh cao trong sự nghiệp chiến đấu của ông là mùa xuân năm 1975 lịch sử. Trong Chiến dịch Hồ Chí Minh, Nguyễn Văn Lân chỉ huy một tiểu đoàn tiến đánh giải phóng quận 8, mở đường cho các cánh quân chủ lực khác tiến vào giải phóng Sài Gòn, đưa non sông về một mối. Nửa thế kỷ đã trôi qua, nhưng người lính già vẫn còn vẹn nguyên trong tâm trí cảm giác hạnh phúc vô bờ của giây phút đất nước hoàn toàn thống nhất - khoảnh khắc mà cả dân tộc đã đổi bằng máu xương của biết bao thế hệ.

Trong cuộc đời binh nghiệp, Nguyễn Văn Lân vinh dự hai lần được gặp Bác Hồ. Lần thứ hai, khi ông đang theo học tại trường sĩ quan, Bác đã đến thăm, ân cần kiểm tra nơi ăn chốn ở của học viên. Chỉ ít phút trò chuyện ngắn ngủi, nhưng lời dặn dò giản dị của Người - rằng dù sau này đi đâu, làm gì cũng phải cố gắng hết sức hoàn thành nhiệm vụ - đã trở thành hành trang tinh thần theo ông suốt cả cuộc đời quân ngũ.

Với những chiến công xuất sắc ấy, ông đã được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Sau khi nghỉ hưu, ông chọn Đồng Nai làm quê hương thứ hai, nơi ông từng cùng quân dân trải qua những năm tháng gian khó của chiến tranh rồi chứng kiến vùng đất ấy vươn lên trở thành một trong những tỉnh phát triển hàng đầu cả nước.

Năm nay, người Anh hùng ấy đã bước sang tuổi tám mươi bảy, với năm mươi chín năm tuổi Đảng - một quãng đường dài gắn liền với những thăng trầm của đất nước. Nhìn lại chặng đường đã qua, ông luôn tâm niệm rằng trong bất cứ hoàn cảnh nào, nhân dân chính là động lực, là hậu phương vững chắc làm nên mọi thắng lợi của cách mạng. Và với thế hệ trẻ hôm nay, được sống trong hòa bình là một hạnh phúc lớn lao, đòi hỏi mỗi người phải biết kỷ luật bản thân, trau dồi trí tuệ để cống hiến, dựng xây đất nước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Từ một làng cổ ven sông Tích nơi đất hai vua, người lính đặc công Nguyễn Văn Lân đã đi qua khói lửa chiến tranh để trở về với đời thường, mang theo trọn vẹn khí phách của quê hương và một trái tim chưa bao giờ nguôi ngoai tình yêu Tổ quốc. Cuộc đời ông là minh chứng sống động cho một thế hệ đã không tiếc tuổi xuân, xương máu để đất nước có ngày độc lập, thống nhất như hôm nay.