Ánh Trăng Không Còn Phải Chia Nhau Nhìn Qua Khe Cửa

Tựa đề: Ánh Trăng Không Còn Phải Chia Nhau Nhìn Qua Khe Cửa

Năm 1969, trong làng, những đêm trăng sáng là lúc người ta hay ngồi ngoài sân. Không có nhiều ánh đèn, nên trăng trở thành thứ ánh sáng chung cho cả làng, trải dài trên mái nhà, con đường đất và những bờ rào thấp.

Trẻ con thường được người lớn bế ra sân, chỉ để nhìn trăng.

Ông Sĩ là người hay ngồi nhìn trăng nhất.

Ông không nói nhiều, chỉ ngồi trên chiếc ghế tre trước hiên, ngửa mặt lên trời.

Người ta hỏi:
“Trăng có gì mà ông nhìn hoài vậy?”

Ông đáp:
“Để biết đêm còn sáng.”

Năm 1970, chiến tranh khiến nhiều đêm không còn yên tĩnh. Có những lúc người ta phải ngồi trong nhà, khép cửa, chỉ hé nhìn trăng qua khe nhỏ.

Ánh sáng trở nên hiếm hoi hơn.

Năm 1971, có một đêm mây dày che kín bầu trời. Không ai thấy trăng.

Cả làng im lặng lạ thường.

Ông Sĩ vẫn ngồi ngoài hiên, dù không thấy gì.

Con trai ông nói:

“Không có trăng thì ngồi làm gì?”

Ông đáp:

“Ngồi để biết là nó vẫn ở đó.”

Năm 1972, có những đêm trăng chỉ hiện ra rất mỏng, rồi lại bị mây che đi.

Người ta bắt đầu quen với việc không nhìn trăng trọn vẹn nữa.

Ông Sĩ không quen.

Ông vẫn chờ.

Năm 1973, có người nói:

“Trăng thì lúc nào chẳng có, nhìn hay không cũng vậy thôi.”

Ông lắc đầu:

“Không giống nhau. Nhìn chung một bầu trời thì người ta còn biết mình đang ở cùng một nơi.”

Năm 1974, con trai ông đi xa.

Đêm trước khi đi, hai cha con cùng ngồi dưới trăng.

Không nói nhiều.

Chỉ nhìn.

Năm 1975, chiến tranh kết thúc.

Những đêm làng bắt đầu sáng hơn vì đèn điện, nhưng trăng vẫn còn đó, rõ ràng hơn khi không còn quá nhiều bóng tối chen vào.

Một buổi tối, con trai ông trở về.

Anh đứng ngoài hiên.

“Giờ có đèn rồi, còn cần nhìn trăng nữa không ba?”

Ông Sĩ nhìn lên bầu trời:

“Cần chứ.”

“Cần gì nữa?”

Ông nói:

“Để nhớ là đã từng có những đêm… người ta phải chia nhau ánh sáng từ một bầu trời duy nhất, và chỉ cần cùng nhìn lên đó thôi cũng đủ biết mình chưa từng thực sự xa nhau.”

Anh im lặng.

Trăng vẫn treo trên cao.

Không còn bị che khuất nhiều như trước.

Gió nhẹ thổi qua mái nhà.

Ánh trăng trải xuống sân, không cần phải nhìn qua khe cửa nữa, nhưng thói quen ngẩng đầu nhìn chung một bầu trời vẫn còn ở lại trong những con người đã từng sống qua những năm tháng phải chia sẻ cả ánh sáng để không cảm thấy mình bị tách rời khỏi nhau.