Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Kề
Nguyễn Thị Kề sinh năm 1907 tại xã Khai Sơn, huyện Anh Sơn, tỉnh Nghệ An – một vùng quê quen thuộc với những câu chuyện về sự chịu đựng và hy sinh trong chiến tranh.
Cuộc đời mẹ không có nhiều ghi chép chi tiết, bởi đó là cuộc đời của một người phụ nữ nông dân điển hình: quanh năm gắn với ruộng đồng, với những nhịp sống lặp lại của làng quê Bắc Trung Bộ. Nhưng phía sau sự bình dị ấy là một nỗi đau không gì bù đắp được – nỗi đau của một người mẹ mất đi người con duy nhất.
Người con ấy là Nguyễn Văn Túc. Trong những năm tháng đất nước kháng chiến, anh đã lên đường nhập ngũ, mang theo trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với Tổ quốc. Và rồi, như nhiều gia đình Việt Nam thời chiến, gia đình mẹ nhận về tin dữ: anh đã hy sinh nơi chiến trường.
Từ khoảnh khắc đó, cuộc đời Nguyễn Thị Kề như rơi vào một khoảng lặng kéo dài. Không còn người con để chờ đợi, không còn tiếng gọi quen thuộc trong ngôi nhà nhỏ nơi quê nghèo Nghệ An. Chiến tranh đã đi qua, nhưng để lại một khoảng trống không thể lấp đầy trong đời mẹ.
Có một chi tiết trong hồ sơ ghi nhận danh hiệu có sự khác biệt về tên, nhưng điều còn lại không nằm ở sự sai lệch hành chính, mà nằm ở một thực tế không thay đổi: đó là sự hy sinh của người con và nỗi mất mát của người mẹ – điều mà lịch sử luôn ghi nhận bằng sự trang trọng và im lặng.
Ngày 04/4/1997, mẹ Nguyễn Thị Kề được Chủ tịch nước ký Quyết định số 1194-KT/CTN truy tặng danh hiệu “Bà mẹ Việt Nam Anh hùng”. Dù tên trong văn bản có sự ghi chép khác nhau giữa các nguồn, nhưng giá trị được tôn vinh vẫn là một: một người mẹ đã hiến dâng người con duy nhất cho đất nước.
