BÀ MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG NGUYỄN THỊ QUÁN
Có hai người con là liệt sĩ: Phạm Căn, hy sinh ngày 20/02/1969 và Phạm Kha, hy sinh ngày 12/4/1970
Mẹ Nguyễn Thị Quán sinh ra và lớn lên trong cảnh lầm than, cơ cực dưới ách thống trị của thực dân Pháp, rồi đế quốc Mỹ. Mẹ sớm thấu hiểu nỗi thống khổ của người dân mất nước. Năm 1971-1972, Mẹ Nguyễn Thị Quán tham gia hoạt động cách mạng tại huyện Tam Kỳ và bị bọn địch lùng sục, bắt nhốt ba tháng. Sau khi được thả về, Mẹ tiếp tục bí mật nuôi giấu cán bộ, thường xuyên cung cấp, tiếp tế lương thực, thực phẩm, thuốc men cho quân ta.
Mẹ sinh được tám người con. Người con trai thứ tu mất năm 14 tuổi vì đau bệnh, bảy người con còn lại của Me đều thoát ly tham gia kháng chiến từ sớm. Trong đó, có hai người con đã anh dũng hy sinh.
Một là liệt sĩ Phạm Căn, sinh năm 1930, nhập ngũ năm 1967. Khi hy sinh, anh là Ủy viên Ban kinh tế thôn, thuộc Ủy ban nhân dân xã Tam Dân, huyện Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam. Trong một lần làm nhiệm vụ thu mua lương thực theo sự phân công của Trưởng thôn, anh bị trúng đạn phục kích của địch, hy sinh vào ngày 20/02/1969.
Hai là liệt sĩ Phạm Kha, sinh năm 1937, là cán sự thôn Khánh Tân, xã Tam Dân. Ngày 12/4/1970, anh nhận nhiệm vụ huy động nhân dân đào giao thông hào, bị địch phục kích, trúng đạn, anh đã anh dũng hy sinh tại quê nhà.
Cả cuộc đời Mẹ cùng chồng, con và một cháu ngoại đã góp công sức của mình cho sự nghiệp cách mạng, vì độc lập, tự do của dân tộc. Người con gái thứ bảy là bà Phạm Thị Cách cũng được Nhà nước trao tặng danh hiệu cao quý Bà mẹ Việt Nam Anh hùng vì có chồng hy sinh trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước và con trai hy sinh tại chiến trường Campuchia. Ghi nhận những cống hiến to lớn của gia đình Mẹ, ngày 30/11/1982, Hội đồng Bộ trưởng nước Cộng hòa xã hội Chủ nghĩa Việt Nam đã tặng Bảng vàng Gia đình danh dự.
Năm 2000, Mẹ đã qua đời tại quê nhà, hưởng thọ 93 tuổi. Hiện nay, thờ phụng Mẹ Nguyễn Thị Quán là người con trai út Phạm Các, cán bộ hưu trí sinh sống tại thôn Trung Thành, xã Vinh Quang, thành phố Kon Tum, tỉnh Kon Tum (hiện đang là Bí thư Chi bộ thôn Trung Thành). Ngày 18/8/2015, Mẹ Nguyễn Thị Quán đã vinh dự được Nhà nước truy tặng danh hiệu cao quý Bà mẹ Việt Nam Anh hùng.
