Ba ngày giữa mưa đá

BA NGÀY GIỮA MƯA ĐÁ CỦA NGƯỜI CON TÔNG PÌNH CẠI

Tôi là Lý Văn Phúc, sinh năm 1956, người thôn Tông Pình Cại, xã Lâm Thượng.

Trong suốt những năm tháng quân ngũ, tôi đã đi qua nhiều cánh rừng, nhiều ngọn núi, nhưng có một kỷ niệm mà đến tận bây giờ, khi tóc đã bạc trắng, tôi vẫn nhớ như mới hôm qua - ba ngày bị kẹt giữa trận mưa đá trên một điểm cao sát biên giới.

Đó là những ngày mà tôi hiểu thế nào là ý chí của người lính, và cũng là lúc tôi nhận ra sức mạnh của tình đồng đội lớn đến nhường nào.

Tuổi trẻ ở Tông Pình Cại

Tông Pình Cại quê tôi nằm nép mình bên sườn núi. Mùa đông sương mù phủ kín, mùa hè thì rừng xanh ngút ngàn.

Nhà tôi nghèo, cha mẹ làm nương rẫy. Từ nhỏ, tôi đã quen với việc đi rừng, phát nương, trồng ngô, trồng sắn. Những con dốc cao, những lối mòn cheo leo - với tôi - đã trở thành quen thuộc.

Năm tôi tròn 20 tuổi, nhận được giấy gọi nhập ngũ.

Ngày lên đường, cả thôn ra tiễn. Mẹ tôi đưa cho tôi một nắm cơm nếp gói trong lá chuối, dặn: “Đi đâu cũng phải nhớ mình là người Tông Pình Cại.”

Câu nói ấy theo tôi suốt những năm tháng sau này.

Những ngày đầu nơi tuyến lửa

Đầu năm 1979, tình hình biên giới trở nên căng thẳng. Đơn vị chúng tôi được điều động lên một điểm cao hiểm trở.

Đường hành quân vô cùng vất vả.

Có những đoạn dốc đứng, phải bám vào dây rừng mà leo. Ba lô nặng, súng đạn đầy đủ, nhưng không ai kêu ca.

Chúng tôi hiểu rằng:
Nếu mình không giữ được điểm cao này, phía sau sẽ là bản làng, là quê hương.

Cơn mưa đá bất ngờ

Hôm đó là buổi chiều cuối tháng 3.

Trời đang nắng, bỗng nhiên mây đen kéo đến. Gió rít lên từng hồi.

Chỉ ít phút sau, mưa đá trút xuống.

Những viên đá to bằng đầu ngón tay rơi xuống như mưa, đập vào mũ sắt kêu lộp bộp.

Chúng tôi vội tìm chỗ trú dưới những tảng đá lớn.

Nhưng điều nguy hiểm nhất không phải là mưa đá.

Mà là cái lạnh.

Gió lạnh thổi qua người khiến quần áo ướt sũng. Tay chân bắt đầu tê buốt.

Ngày thứ nhất - cái lạnh bắt đầu ngấm

Sau cơn mưa đá, trời chuyển sang mưa phùn. Sương mù dày đặc, không nhìn rõ quá vài mét.

Lương thực mang theo không nhiều.

Mỗi người chỉ còn lại vài nắm cơm khô.

Chúng tôi chia nhau từng miếng nhỏ.

Tôi nhớ rõ hình ảnh anh Hòa, tiểu đội trưởng, nói: “Ăn ít thôi, phải giữ sức.”

Đêm xuống rất nhanh.

Không có lửa, vì nếu đốt lửa sẽ dễ bị phát hiện.

Chúng tôi ngồi sát vào nhau để giữ ấm.

Tôi run lập cập, hai hàm răng va vào nhau không dừng lại.

Ngày thứ hai - thử thách lớn nhất

Sang ngày thứ hai, cơn mưa vẫn chưa dứt.

Quần áo ướt, giày đầy bùn.

Một đồng đội trong tổ tôi - anh Tường - bắt đầu sốt cao.

Mặt anh tái mét, môi tím lại.

Chúng tôi thay nhau đỡ anh, xoa tay chân để giữ ấm.

Không có thuốc.

Không có chăn.

Chỉ có tình đồng đội.

Buổi trưa hôm đó, chúng tôi quyết định tìm nước.

Tôi cùng hai người nữa lần theo một khe đá nhỏ.

Chúng tôi tìm thấy một dòng nước nhỏ chảy từ vách đá.

Nước lạnh buốt.

Nhưng đó là thứ quý giá nhất lúc ấy.

Chúng tôi mang nước về chia cho cả tổ.

Đêm thứ hai - ranh giới sống còn

Đêm thứ hai là đêm khó khăn nhất.

Gió mạnh hơn.

Cái lạnh như cắt vào da thịt.

Anh Tường yếu dần.

Chúng tôi thay nhau ôm anh vào giữa để giữ ấm.

Có lúc tôi nghĩ:

“Liệu mình có sống sót qua đêm nay không?”

Trong đầu tôi hiện lên hình ảnh quê nhà - con đường đất ở Tông Pình Cại, mái nhà nhỏ của cha mẹ.

Tôi tự nhủ:

“Phải sống… phải trở về.”

Ngày thứ ba - ánh sáng hy vọng

Sáng ngày thứ ba, mưa bắt đầu ngớt.

Sương mù dần tan.

Chúng tôi nghe thấy tiếng gọi từ xa.

Đó là tổ tiếp viện.

Khi nhìn thấy đồng đội đến, tôi cảm thấy như vừa được sinh ra lần nữa.

Anh Tường được đưa xuống trạm quân y kịp thời.

Anh đã sống.

Sau trận thử thách

Khi trở về đơn vị, chúng tôi được phát lại quần áo khô.

Tôi ngồi bên bếp lửa, hai tay đưa ra hơ ấm.

Ngọn lửa nhỏ, nhưng mang lại cảm giác bình yên đến lạ.

Anh Hòa nhìn chúng tôi rồi nói: “Ba ngày vừa rồi… anh em mình đã thắng cái lạnh.”

Không phải thắng kẻ thù.

Mà là thắng hoàn cảnh.

Ngày trở về quê

Nhiều năm sau, khi xuất ngũ trở về Tông Pình Cại, tôi đi qua con đường cũ dẫn vào thôn.

Mọi thứ vẫn vậy - núi, rừng, ruộng bậc thang.

Nhưng tôi biết mình đã khác.

Những năm tháng quân ngũ đã rèn cho tôi sự kiên cường.

Mỗi khi trời mưa đá ở quê, tôi lại nhớ đến ba ngày năm ấy.

Nhớ đến cái lạnh thấu xương.

Nhớ đến vòng tay đồng đội.

Và nhớ rằng:

Người lính có thể vượt qua tất cả - nếu bên cạnh có đồng đội.

Ký ức không phai

Bây giờ, khi đã ngoài sáu mươi tuổi, tôi vẫn kể cho con cháu nghe câu chuyện đó.

Không phải để khoe mình từng trải qua gian khổ.

Mà để chúng hiểu rằng:

Cuộc sống bình yên hôm nay được đánh đổi bằng rất nhiều mồ hôi, nước mắt và cả máu của những người lính.