BÀ PHẠM THỊ GIỎI (GIƠI)– NGƯỜI VỢ LIỆT SĨ NÉN NƯỚC MẮT GIỮ TRỌN NGHĨA NƯỚC, TÌNH NHÀ
Có chồng là liệt sĩ hy sinh khi tuổi đời vừa ngoài ba mươi, bà Phạm Thị Giỏi không chỉ một mình nuôi hai con khôn lớn mà trong những năm chiến tranh còn tham gia che giấu, nấu ăn phục vụ cán bộ cách mạng. Gần trọn một đời đi qua mất mát, hôm nay bà sống trong mái nhà bốn thế hệ quây quần bên nhau.
Có những câu chuyện về chiến tranh được ghi lại bằng những trận đánh, chiến công và những con người đã ngã xuống nơi chiến trường. Nhưng cũng có những câu chuyện nằm lại trong ký ức của những người ở hậu phương – những người đã âm thầm che chở cho cách mạng, chịu đựng mất mát và dành cả cuộc đời mình để giữ gìn mái ấm gia đình.
Câu chuyện của bà Phạm Thị Giỏi, thường gọi là bà Giơi, sinh năm 1940, là một câu chuyện như thế.
Chồng bà là liệt sĩ Đỗ Khởi, một dân quân du kích địa phương. Ông tham gia hoạt động cách mạng và hy sinh khi tuổi đời vừa ngoài ba mươi.
Ngày chồng hy sinh trở thành một ký ức đau đớn mà bà mang theo suốt cuộc đời.
Bà biết người bị bắn chết chính là chồng mình. Nhưng trong hoàn cảnh chiến tranh lúc bấy giờ, bà không dám đứng ra nhận chồng. Ngay cả khi ông được đưa đi chôn cất, bà cũng không dám khóc.
Một người vợ biết chồng đã nằm xuống nhưng phải nén lại tiếng khóc, không thể công khai nhận người thân của mình, là một mất mát rất khó diễn tả bằng lời.
Sau này, sự hy sinh và những đóng góp của liệt sĩ Đỗ Khởi được Nhà nước ghi nhận. Ông được truy tặng Huân chương Kháng chiến hạng Ba và được cấp Bằng “Tổ quốc ghi công”.
Nhưng câu chuyện của gia đình không chỉ có người chồng đã hy sinh.
Trong những năm chiến tranh, chính bà Phạm Thị Giỏi cũng tham gia giúp đỡ cách mạng. Bà che giấu cán bộ, nấu ăn phục vụ cán bộ cách mạng, góp sức vào hoạt động của cơ sở tại địa phương.
Những việc làm ấy thường diễn ra âm thầm, trong điều kiện luôn tiềm ẩn hiểm nguy. Với một người phụ nữ vừa chăm lo gia đình, vừa phải giữ bí mật để bảo vệ cán bộ cách mạng, mỗi bữa cơm, mỗi lần che giấu người hoạt động cũng là một phần đóng góp cho phong trào chung.
Những cống hiến của bà được Nhà nước ghi nhận bằng Huy chương Kháng chiến hạng Nhất.
Sau khi chồng hy sinh, bà Giỏi phải đối diện với một cuộc sống hoàn toàn khác. Hai người con còn nhỏ và trách nhiệm gia đình đều đặt lên vai người mẹ.
Bà một mình nuôi hai người con trưởng thành.
Cuộc sống sau chiến tranh không phải lúc nào cũng nhẹ nhàng. Những năm tháng thiếu thốn, việc chăm lo cho các con, dựng lại cuộc sống gia đình đều đòi hỏi sự bền bỉ của một người mẹ đã sớm mất đi người bạn đời.
Thời gian trôi qua, các con của bà trưởng thành và xây dựng gia đình. Nhưng rồi cuộc đời lại đặt bà trước một mất mát khác khi người con trai qua đời khi mới ngoài tuổi năm mươi.
Người mẹ từng mất chồng khi còn trẻ lại phải chứng kiến người con mình đã một tay nuôi nấng ra đi trước mẹ.
Hôm nay, bà Phạm Thị Giỏi sống cùng người con dâu và các cháu nội. Trong ngôi nhà ấy, các thế hệ của gia đình tiếp tục nối nhau.
Đặc biệt, hiện nay bốn thế hệ cùng chung sống dưới một mái nhà.
Từ người phụ nữ trẻ từng không dám khóc khi chồng hy sinh, bà Giỏi giờ đã trở thành người cao tuổi nhất trong một gia đình đông đủ con, cháu, chắt.
Nhìn mái nhà bốn thế hệ hôm nay, người ta càng cảm nhận rõ hơn giá trị của hòa bình và sự tiếp nối của một gia đình đã đi qua quá nhiều mất mát.
Liệt sĩ Đỗ Khởi đã không thể trở về để nhìn thấy các con trưởng thành. Người con trai của bà cũng đã ra đi trước mẹ. Nhưng những thế hệ tiếp theo vẫn đang sống, học tập và lớn lên trong chính mái nhà mà bà đã dành gần cả cuộc đời để gìn giữ.
Câu chuyện của bà Phạm Thị Giỏi không chỉ là câu chuyện của một người vợ liệt sĩ.
Đó còn là câu chuyện của một người có công với cách mạng, đã trực tiếp che giấu, phục vụ cán bộ trong những năm tháng chiến tranh.
Là câu chuyện của một người mẹ một mình nuôi hai con trưởng thành.
Là câu chuyện của một người phụ nữ đã đi qua nhiều mất mát nhưng vẫn giữ được mái ấm để hôm nay bốn thế hệ cùng sum vầy.
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng cuộc đời những người như bà Phạm Thị Giỏi vẫn là một phần sống động của ký ức quê hương.
Nhắc lại câu chuyện ấy không chỉ để tri ân người đã hy sinh, mà còn để nhớ đến những người ở lại – những con người bình dị đã âm thầm góp sức cho cách mạng, chịu đựng mất mát và gìn giữ gia đình qua những năm tháng khó khăn nhất.
Nguồn tư liệu: Thông tin, giấy tờ khen thưởng và lời kể của gia đình bà Phạm Thị Giỏi; hồ sơ liệt sĩ Đỗ Khởi gồm Bằng “Tổ quốc ghi công” và Huân chương Kháng chiến hạng Ba; Huy chương Kháng chiến hạng Nhất của bà Phạm Thị Giỏi.



