Bác Hồ và câu chuyện về việc đọc sách

66.

Bác Hồ là người rất ham học hỏi. Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng, dù công việc vô cùng bận rộn, Bác vẫn luôn dành thời gian đọc sách, báo và nghiên cứu tài liệu.

Bác cho rằng muốn làm việc tốt thì phải không ngừng học tập.

Một buổi tối, sau một ngày làm việc, Bác trở về nơi ở.

Mọi người nghĩ rằng sau một ngày làm việc vất vả, Bác sẽ nghỉ ngơi ngay.

Nhưng khi bước vào phòng, Bác vẫn lấy sách và tài liệu ra đọc.

Bác ngồi bên bàn, chăm chú đọc từng trang.

Có những tài liệu Bác đọc rất nhanh.

Có những tài liệu Bác đọc chậm, suy nghĩ kỹ rồi đánh dấu lại những chỗ quan trọng.

Bên cạnh Bác thường có một quyển sổ nhỏ.

Khi gặp một điều cần ghi nhớ, Bác ghi lại.

Khi có một vấn đề chưa rõ, Bác tìm thêm tài liệu để nghiên cứu.

Bác không đọc sách chỉ để biết thêm kiến thức.

Bác đọc để hiểu, suy nghĩ và vận dụng vào công việc.

Một lần, một cán bộ thấy Bác làm việc đã nhiều nên nói:

“Thưa Bác, Bác làm việc cả ngày rồi, Bác nghỉ một chút cho khỏe ạ.”

Bác mỉm cười và nói rằng nghỉ ngơi là cần thiết, nhưng học tập cũng rất quan trọng.

Bác cho rằng một người nếu ngừng học thì kiến thức sẽ dần trở nên cũ.

Cuộc sống luôn thay đổi.

Công việc cũng thay đổi.

Muốn giải quyết những vấn đề mới thì phải tiếp tục học hỏi.

Bác đọc rất nhiều loại sách.

Bác đọc sách về chính trị.

Đọc lịch sử.

Đọc văn học.

Đọc báo.

Đọc tài liệu về kinh tế, xã hội.

Đọc cả những tài liệu về các nước trên thế giới.

Bác muốn hiểu tình hình trong nước và quốc tế.

Bác cũng rất quan tâm đến việc học ngoại ngữ.

Trong thời gian hoạt động ở nước ngoài, Bác đã học nhiều thứ tiếng.

Khi chưa biết, Bác hỏi người khác.

Khi có từ mới, Bác ghi lại.

Khi có thời gian, Bác luyện tập.

Bác không ngại học từ những điều rất nhỏ.

Một từ mới.

Một câu mới.

Một cách phát âm mới.

Tất cả đều được Bác kiên trì học hỏi.

Điều đáng quý là Bác không bao giờ cho rằng mình đã lớn tuổi thì không cần học nữa.

Ngược lại, càng hiểu biết nhiều, Bác càng thấy cần phải học thêm.

Bác từng nhắc mọi người rằng học tập là công việc suốt đời.

Không chỉ học trong trường.

Con người còn học từ sách.

Học từ công việc.

Học từ nhân dân.

Học từ những người xung quanh.

Học từ những sai lầm của chính mình.

Bác đặc biệt coi trọng việc học từ nhân dân.

Khi đi công tác, Bác thường trò chuyện với nông dân, công nhân, bộ đội và cán bộ địa phương.

Bác hỏi họ về cuộc sống.

Hỏi những khó khăn.

Hỏi cách họ giải quyết công việc.

Bác lắng nghe những kinh nghiệm thực tế.

Bác cho rằng nhân dân có rất nhiều kinh nghiệm quý báu.

Nếu cán bộ chỉ ngồi trong phòng mà không gần dân thì sẽ khó hiểu được thực tế.

Bác cũng nhắc cán bộ khi đọc sách phải biết suy nghĩ.

Không nên đọc một cách máy móc.

Không phải điều gì trong sách cũng có thể áp dụng nguyên vẹn vào thực tế.

Mỗi hoàn cảnh có đặc điểm riêng.

Vì vậy, phải biết chọn lọc, phân tích và vận dụng phù hợp.

Một cuốn sách hay có thể giúp con người mở rộng hiểu biết.

Một bài báo có thể cung cấp thông tin mới.

Một câu chuyện lịch sử có thể giúp chúng ta hiểu quá khứ.

Một tác phẩm văn học có thể giúp chúng ta hiểu tâm tư, tình cảm của con người.

Bác đọc nhiều loại sách vì Bác muốn có một cách nhìn toàn diện.

Bác cũng rất quan tâm đến việc đọc của thiếu nhi.

Bác mong các em nhỏ chăm đọc sách, nhưng phải lựa chọn sách phù hợp.

Không chỉ đọc truyện để giải trí.

Các em cần đọc những cuốn sách giúp mình mở rộng kiến thức, rèn luyện đạo đức và biết yêu thương con người.

Bác muốn thiếu nhi vừa học kiến thức vừa rèn nhân cách.

Có lần, khi trò chuyện với các em nhỏ, Bác hỏi:

“Các cháu có thích đọc sách không?”

Các em trả lời:

“Có ạ!”

Bác hỏi tiếp:

“Các cháu thường đọc những sách gì?”

Các em lần lượt kể.

Bác nghe rồi khuyên các em nên đọc thêm sách lịch sử, sách khoa học, truyện về những người tốt và những tấm gương có ích cho xã hội.

Bác không muốn các em chỉ đọc sách một cách thụ động.

Đọc xong phải biết suy nghĩ.

Nếu đọc về một người tốt, phải tự hỏi:

“Mình có thể học được điều gì?”

Nếu đọc về một việc làm sai, phải suy nghĩ:

“Nếu mình gặp tình huống đó thì mình sẽ làm thế nào?”

Như vậy, việc đọc mới thực sự có ý nghĩa.

Bác cũng cho rằng đọc sách phải đi đôi với thực hành.

Học cách tiết kiệm thì phải thực hành tiết kiệm.

Học cách yêu thương thì phải biết giúp đỡ người khác.

Học về bảo vệ môi trường thì phải biết giữ vệ sinh.

Học về lịch sử thì phải biết trân trọng những người đã hy sinh cho đất nước.

Kiến thức chỉ thực sự có giá trị khi được biến thành hành động.

Có những ngày Bác làm việc rất nhiều nhưng vẫn dành thời gian đọc.

Bác đọc khi có thời gian rảnh.

Không cần phải đọc hàng giờ.

Có thể đọc một vài trang.

Nhưng phải đọc thường xuyên.

Mỗi ngày biết thêm một chút, sau một thời gian sẽ có được một lượng kiến thức lớn.

Bác cũng giữ gìn sách rất cẩn thận.

Sách đọc xong được sắp xếp ngay ngắn.

Những cuốn sách còn giá trị có thể được sử dụng lâu dài.

Bác coi sách là người bạn giúp con người mở mang trí tuệ.

Câu chuyện về việc đọc sách của Bác cho chúng ta thấy một điều rất quan trọng:

Muốn tiến bộ, con người phải luôn học hỏi.

Không ai có thể biết tất cả mọi thứ.

Người giỏi cũng cần học.

Người lớn cũng cần học.

Trẻ em càng cần học.

Đối với học sinh, bài học này rất gần gũi.

Mỗi ngày các em có thể dành khoảng 15–30 phút để đọc sách.

Có thể đọc truyện thiếu nhi.

Sách khoa học.

Sách lịch sử.

Sách kỹ năng sống.

Những câu chuyện về các danh nhân.

Những cuốn sách giúp rèn luyện đạo đức và cách ứng xử.

Sau khi đọc, các em có thể ghi lại điều mình thích nhất vào một cuốn “Nhật ký đọc sách”.

Ví dụ:

“Hôm nay em đọc được một câu chuyện về lòng dũng cảm. Em hiểu rằng khi gặp khó khăn, mình không nên bỏ cuộc.”

Nếu duy trì thói quen này mỗi ngày, các em sẽ dần hình thành khả năng tự học.

Đó là điều rất quan trọng.

Bởi trường học chỉ cung cấp cho chúng ta những kiến thức nền tảng.

Còn việc học suốt đời phụ thuộc vào chính mỗi người.

Bác Hồ đã để lại cho chúng ta một tấm gương đẹp về tinh thần tự học.

Bác học ở trường.

Học trong sách.

Học từ nhân dân.

Học từ thực tế.

Học trong công việc.

Và Bác không bao giờ ngừng học.

Chính tinh thần ham học hỏi ấy đã giúp Bác có kiến thức sâu rộng và khả năng nhìn nhận vấn đề rất toàn diện.

Câu chuyện về việc đọc sách của Bác Hồ nhắc nhở mỗi chúng ta rằng: sách có thể mở ra một thế giới rộng lớn, nhưng chỉ khi chúng ta đọc bằng sự tò mò, suy nghĩ bằng trí tuệ và biến điều đã học thành hành động thì kiến thức mới thực sự trở thành sức mạnh.