Bác khen nhà văn Hồ Phương về Bác
Nhà văn, Thiếu tướng Hồ Phương (tác giả của Cỏ non, Những tiếng súng đầu tiên, Kan Lịch...) là một trong những cây bút quân đội tiêu biểu từng nhiều lần vinh dự được gặp và sáng tác về Chủ tịch Hồ Chí Minh. Một trong những kỷ niệm sâu sắc nhất trong đời cầm bút của ông là lần được Bác trực tiếp nhận xét, khen ngợi và căn dặn về sáng tác văn học.
Bối cảnh: Khi người lính trẻ viết về Bác
Trong những năm kháng chiến và hòa bình lập lại ở miền Bắc, Hồ Phương là phóng viên, biên tập viên của tạp chí Văn nghệ Quân đội. Với lòng kính yêu vô hạn đối với vị Lãnh tụ tối cao, người chiến sĩ – nhà văn trẻ đã dành nhiều tâm huyết ghi lại những mẩu chuyện, hình ảnh về Bác trong các chuyến công tác và sinh hoạt đời thường của bộ đội.
Sau một đợt sáng tác có bài viết, truyện ngắn viết về Bác đăng báo, nhà văn Hồ Phương cùng một số văn nghệ sĩ quân đội có dịp được vào Phủ Chủ tịch gặp Bác.
Lời khen giản dị và sự tinh tế của Bác
Khi gặp mặt, Bác Hồ niềm nở hỏi thăm sức khỏe từng người. Nhìn thấy nhà văn Hồ Phương, Bác mỉm cười và nhận ra ngay người chiến sĩ cầm bút trẻ tuổi. Bác bảo:
"Bác có đọc bài viết của chú Hồ Phương viết về Bác rồi."
Nghe Bác nhắc đến tên mình, nhà văn trẻ vừa bất ngờ, vừa hồi hộp run lên vì xúc động. Bác không chỉ bận trăm công nghìn việc quốc gia đại sự mà vẫn dành thời gian theo dõi các tác phẩm văn học nghệ thuật của anh chị em văn nghệ sĩ.
Bác gật đầu khen:
"Chú viết thế là có cố gắng, lời văn trong sáng, mộc mạc, anh em chiến sĩ đọc dễ hiểu, dễ cảm."
Được Bác khen, Hồ Phương mừng rỡ khôn xiết. Nhưng ngay sau đó, Bác nhìn ông bằng ánh mắt rất đỗi ân cần, bao dung và đưa ra lời nhắc nhở nhẹ nhàng nhưng thấm thía:
"Nhưng này chú Phương, viết về Bác thì tốt, nhưng chú đừng có 'thần thánh hóa' Bác lên quá nhé. Bác cũng là một con người bằng xương bằng thịt, cũng ăn cơm, mặc áo, đi dép cao su như mọi người thôi. Chú tả Bác như ông tiên, ông bụt thì xa cách đồng bào, bộ đội lắm!"
Bài học nghề văn theo trọn cuộc đời
Lời chỉ bảo của Bác đánh trúng vào căn bệnh chung của nhiều cây bút trẻ thời bấy giờ: vì quá tôn sùng, kính yêu lãnh tụ nên dễ rơi vào khuynh hướng tô hồng, thi vị hóa hoặc dùng những mỹ từ đao to búa lớn khiến hình tượng nhân vật trở nên cách bức với đời thường.
Bác căn dặn thêm các văn nghệ sĩ:
"Văn nghệ là vũ khí sắc bén. Muốn bộ đội và nhân dân yêu mến tác phẩm thì người viết phải sống thật với đời sống của họ, viết giản dị, chân thật, nói đúng cái hay để phát huy và chỉ rõ cái dở để cùng sửa đổi."
Sau cuộc gặp gỡ ấy, nhà văn Hồ Phương coi lời dạy của Bác là kim chỉ nam cho toàn bộ sự nghiệp cầm bút của mình. Về sau, khi viết bộ tiểu thuyết tư liệu lịch sử đồ sộ về Bác như "Cha và con" (viết về thời niên thiếu của Nguyễn Sinh Cung bên người cha Nguyễn Sinh Sắc), ngòi bút của Hồ Phương luôn giữ được sự mộc mạc, chân thực, tái hiện Bác Hồ vĩ đại chính từ những điều giản dị, đời thường nhất.
