Bác Nguyễn Duy Căn – Hơn ba năm thanh xuân gửi lại chiến trường, trọn đời vì độc lập dân tộc

Bác Nguyễn Duy Căn – Hơn ba năm thanh xuân gửi lại chiến trường, trọn đời vì độc lập dân tộc

"Có những thế hệ đã dành trọn tuổi thanh xuân giữa khói lửa chiến tranh để đổi lấy nền hòa bình cho Tổ quốc. Họ trở về với những vết thương trên cơ thể, nhưng trong tim vẫn luôn cháy bỏng tình yêu nước và niềm tự hào về những năm tháng được cống hiến. Bác Nguyễn Duy Căn là một người như thế."

Trong hành trình tìm hiểu lịch sử với chủ đề "Câu chuyện thời hoa lửa", chiều ngày 22 tháng 4 năm 2026, chúng em cùng cô giáo Nguyễn Thành Huế đã có dịp đến thăm gia đình bác Nguyễn Duy Căn, một thương binh từng tham gia cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Buổi gặp gỡ tuy ngắn ngủi nhưng đã để lại trong lòng chúng em nhiều cảm xúc sâu sắc về một thế hệ đã không tiếc tuổi xuân để bảo vệ độc lập, tự do của dân tộc.

Bác Nguyễn Duy Căn sinh ngày 19 tháng 4 năm 1949 tại Thôn 4 Quỳnh Đôi, xã Quỳnh Anh, tỉnh Nghệ An. Tuổi thơ của bác gắn liền với những năm tháng đất nước chìm trong khói lửa chiến tranh. Lớn lên trong hoàn cảnh ấy, bác sớm nuôi dưỡng lòng yêu nước và khát vọng được góp sức bảo vệ quê hương.

Tháng 4 năm 1968, khi vừa tròn 19 tuổi, bác tình nguyện lên đường nhập ngũ. Tạm biệt gia đình, quê hương và những ước mơ tuổi trẻ, bác bước vào quân ngũ với niềm tin mãnh liệt rằng dân tộc Việt Nam nhất định sẽ giành được độc lập, thống nhất.

Sau thời gian huấn luyện, bác được điều động vào chiến trường Quảng Trị – nơi được mệnh danh là "túi bom", một trong những chiến trường ác liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

Chỉ trong một thời gian ngắn, bác đã liên tiếp tham gia nhiều trận chiến đấu quan trọng.

Ngày 16 tháng 8 năm 1968, bác trực tiếp tham gia trận đánh quân đổ bộ tại khu vực Cam Lộ, Quảng Trị.

Bốn ngày sau, 20 tháng 8 năm 1968, bác tiếp tục tham gia trận đánh tại Phượng Xuân.

Đến 28 tháng 8 năm 1968, bác được giao nhiệm vụ Tổ trưởng chỉ huy đánh chốt ở Phượng Xuân.

Ngày 10 tháng 9 năm 1968, bác đảm nhiệm cương vị Tiểu đội trưởng, chỉ huy trận tập kích tại Cam Lộ.

Chỉ bốn ngày sau, 14 tháng 9 năm 1968, bác tiếp tục dẫn đầu tiểu đội chống các cuộc càn quét của địch tại khu vực Tứ Giác – Cam Lộ.

Đó chỉ là một phần trong hàng chục trận chiến mà bác cùng đồng đội đã trải qua trên mảnh đất Quảng Trị đầy khói lửa. Mỗi ngọn đồi, mỗi cánh rừng, mỗi bản làng đều in dấu bước chân của những người lính trẻ, ngày đêm chiến đấu để giữ từng tấc đất quê hương.

Nhớ lại những năm tháng ấy, bác kể rằng điều gian khổ nhất không chỉ là những cơn mưa bom, những trận pháo kích hay những cuộc hành quân xuyên rừng kéo dài nhiều ngày đêm.

Điều khiến bác day dứt nhất chính là phải chứng kiến sự hy sinh của đồng đội.

Có những người vừa mới cùng nhau chia nhau nắm cơm, cùng kể chuyện quê nhà trong đêm hành quân, vậy mà chỉ sau một trận bom đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường.

Khi nhắc đến những người đồng đội đã hy sinh, giọng bác chậm lại, ánh mắt lặng đi. Sau hơn nửa thế kỷ, ký ức ấy vẫn còn nguyên vẹn trong trái tim người lính.

Từ năm 1969 đến năm 1971, bác tiếp tục trực tiếp chiến đấu trên tuyến đầu. Trong một trận chiến ác liệt, bác bị thương. Sau đó, bác được chuyển ra miền Bắc điều trị và an dưỡng trước khi trở về quê hương vào năm 1971.

Dẫu chiến tranh đã để lại trên cơ thể những vết thương không bao giờ lành hẳn, nhưng bác chưa bao giờ hối tiếc về quãng đời quân ngũ. Với bác, được góp một phần nhỏ bé vào sự nghiệp giải phóng dân tộc là niềm tự hào lớn nhất của cuộc đời.

Với những đóng góp to lớn ấy, bác Nguyễn Duy Căn đã được Đảng và Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý, trong đó có:

• Huy chương Kháng chiến hạng Nhì.

Nhưng đối với bác, phần thưởng lớn nhất không phải là những tấm huy chương, mà chính là được chứng kiến đất nước hòa bình, nhân dân được sống trong độc lập và tự do.

Cuối buổi trò chuyện, bác nhẹ nhàng nhắn nhủ chúng em:

"Các cháu sinh ra trong hòa bình là một điều rất may mắn. Hãy biết trân trọng những gì mình đang có, chăm chỉ học tập, sống có trách nhiệm và góp sức xây dựng quê hương, đất nước ngày càng giàu đẹp."

Lời dặn dò ấy khiến chúng em vô cùng xúc động. Chúng em nhận ra rằng hòa bình hôm nay không phải tự nhiên mà có, mà được đánh đổi bằng máu, nước mắt và cả tuổi thanh xuân của biết bao người lính như bác Nguyễn Duy Căn.

Rời ngôi nhà nhỏ của bác, trong lòng mỗi chúng em đều dâng lên niềm biết ơn sâu sắc. Hình ảnh người thương binh với nụ cười hiền hậu, những tấm huy chương lấp lánh và câu chuyện về những năm tháng chiến đấu anh dũng sẽ mãi là nguồn động lực để chúng em phấn đấu trong học tập và cuộc sống.

Cuộc đời bác Nguyễn Duy Căn là bản hùng ca về lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần cống hiến của thế hệ thanh niên Việt Nam trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Những năm tháng tuổi trẻ bác gửi lại chiến trường đã góp phần làm nên nền hòa bình hôm nay.

Chúng em xin hứa sẽ luôn ghi nhớ công lao của các thế hệ cha anh, không ngừng học tập, rèn luyện đạo đức, sống nhân ái, có trách nhiệm với bản thân, gia đình và quê hương để xứng đáng với những hy sinh cao cả của những người đã dành trọn tuổi thanh xuân cho độc lập, tự do của dân tộc.