Bắc Phù Mỹ tháng 4/1972 – Thế trận chiến tranh nhân dân bao vây, chia cắt địch

Sau thắng lợi vang dội ở Hoài Ân, chiến trường Bình Định bước vào một thời điểm mới với khí thế tiến công mạnh mẽ. Theo lệnh của Quân khu, ta kịp thời thay đổi lược đồ chiến dịch, bất ngờ chuyển hướng tiến công nhằm giải phóng Bắc Phù Mỹ. Đây là một quyết định táo bạo, có ý nghĩa quan trọng trong việc tạo thế chia cắt chiến dịch giữa Bồng Sơn và Phù Mỹ, làm cho hệ thống phòng thủ của địch bị rối loạn, bị động đối phó.

Sáng ngày 25/4/1972, sau khi đưa một cánh quân của Sư đoàn 3 xuống Đông Phù Mỹ, các lực lượng vũ trang ta đồng loạt nổ súng tiến công 25 mục tiêu từ Đèo Nhông ra đến Nam Bồng Sơn. Những mũi tiến công bất ngờ, liên tiếp đã nhanh chóng tạo nên thế bao vây đối với cụm cứ điểm Bình Dương và cứ điểm Nông Mô Côi. Trước sức ép đó, địch vội vàng điều một tiểu đoàn thuộc Trung đoàn 41 từ căn cứ Trà Quang cùng một số đơn vị bảo an, dân vệ đến tăng viện, giải tỏa.

Trong hai ngày 25 và 26/4/1972, chiến sự diễn ra vô cùng quyết liệt. Trung đoàn 2 của Sư đoàn 3 tổ chức tiến công, vây hãm căn cứ Bình Dương, trận địa pháo Đèo Nhông, Nông Mô Côi và các lực lượng địch mới được tăng viện. Những đòn đánh mạnh mẽ, liên tục của quân ta đã khiến địch lúng túng, không kịp củng cố đội hình, rơi vào thế bị bao vây, chia cắt.

Cùng với hoạt động của bộ đội chủ lực, lực lượng vũ trang và Nhân dân Bắc Phù Mỹ cũng đồng loạt nổi dậy. Quân và dân địa phương tiến công diệt 6 chốt điểm, bao vây, bức rút, bức hàng 36 chốt khác ở 7 xã, từ Mỹ Thọ ra Mỹ Thắng, lên Mỹ Đức. Đây là minh chứng rõ nét cho sức mạnh của chiến tranh nhân dân, khi bộ đội chủ lực, lực lượng địa phương và quần chúng Nhân dân cùng phối hợp, tạo thành thế trận bao vây rộng khắp.

Không chỉ tham gia nổi dậy phá chốt, Nhân dân còn đưa lực lượng chính trị hỗ trợ cho bộ đội chủ lực tiến công địch. Chính sự kết hợp giữa tiến công quân sự và nổi dậy của quần chúng đã làm cho địch càng thêm hoang mang, mất chỗ dựa ở cơ sở. Trước sức ép dữ dội của ta, các tiểu đoàn thuộc Trung đoàn 41 ngụy buộc phải tháo chạy, nhưng liên tiếp bị lực lượng vũ trang ta đánh tiêu diệt.

Tại Nông Mô Côi, quân địch bị quần chúng bao vây suốt hai ngày. Dù tìm cách tháo chạy, chúng vẫn không thoát khỏi thế trận chiến tranh nhân dân đã được quân và dân ta giăng sẵn. Mỗi con đường, mỗi làng quê, mỗi khu vực đều trở thành nơi phối hợp đánh địch, làm cho chúng không còn đường rút an toàn.

Câu chuyện Bắc Phù Mỹ tháng 4/1972 là một trang sử hào hùng trong những năm tháng thời hoa lửa của quân và dân Bình Định. Đó là câu chuyện về sự chủ động, mưu trí trong chỉ đạo chiến dịch; về tinh thần chiến đấu gan dạ của lực lượng vũ trang; và đặc biệt là sức mạnh to lớn của Nhân dân khi đồng lòng đứng lên phá chốt, bức hàng, bức rút địch.

Thắng lợi ở Bắc Phù Mỹ đã góp phần làm suy yếu hệ thống phòng thủ của Mỹ - ngụy, mở rộng vùng giải phóng, tạo thế thuận lợi cho những bước tiến tiếp theo của chiến dịch Xuân – Hè 1972. Trong khói lửa chiến tranh, quân và dân Bình Định tiếp tục khẳng định ý chí kiên cường, lòng yêu nước và quyết tâm giành lại quyền làm chủ quê hương.