Bác sĩ Phạm Thị Nguyệt Ánh: Một đời tận hiến từ chiến khu đến thời bình
Sinh năm 1950 tại Châu Thành, Tiền Giang, Phạm Thị Nguyệt Ánh lớn lên trong bầu không khí sục sôi của những năm tháng kháng chiến. Là con của một "cộng sản gộc" – ông Phạm Ngọc Lân, Phó chánh văn phòng Trung ương Cục miền Nam, ngay từ nhỏ bà đã chứng kiến cảnh quân giặc rình rập, bắt bớ mẹ mình để truy tìm cha. Chính những hình ảnh đó đã nhen nhóm trong lòng cô bé Nguyệt Ánh một dòng máu kháng chiến và lòng căm thù giặc sâu sắc.
Bước ngoặt cuộc đời đến vào năm 1964, khi Nguyệt Ánh mới tròn 14 tuổi. Bà rời ghế nhà trường, theo giao liên vượt qua nhiều chặng đường nguy hiểm từ Tiền Giang lên Sài Gòn, vòng qua Tây Ninh để vào chiến khu "R". Đó cũng là lần đầu tiên cô bé 14 tuổi được nhìn thấy mặt cha mình, vì trước đó ông thoát ly đi kháng chiến từ khi bà mới 8 tuổi. Tuy nhiên, hành trình trở thành một chiến sĩ áo trắng không hề dễ dàng. Khi được cha dẫn đến gặp Ban Quân y, bà đã bị từ chối vì thân hình quá nhỏ bé, chỉ nặng vỏn vẹn 29kg. Nỗi thất vọng khiến bà òa khóc, nhưng sau đó, bà may mắn được bác sĩ Nguyễn Văn Thủ (Bảy Thủ) tiếp nhận vào Ban Dân y miền Nam, trở thành thành viên trẻ tuổi nhất tại đây.
Năm 1968, khi cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân nổ ra, y tá Nguyệt Ánh lúc đó 18 tuổi, đầy nhiệt huyết, đã tình nguyện tham gia Đội phẫu thuật tiền phương bám sát khu vực Cần Giuộc – vùng ven Sài Gòn. Đây là giai đoạn khốc liệt nhất, nơi sinh tử chỉ cách nhau trong gang tấc. Bà cùng đồng đội phải sống trong nhà dân, mỗi khi địch càn quét lại phải "chém vè" – ngụp lặn dưới những lùm dừa nước, ngậm ống tre thở để trốn biệt kích. Bà không bao giờ quên được những lần được nhân dân che chở, như vợ chồng ông Chín Đóng ở Tân Kiên đã kiên quyết không khai báo dù bị địch tra tấn, bảo vệ an toàn cho cả đội phẫu thuật.
Chiến tranh cũng để lại trong lòng bà những vết sẹo không bao giờ lành khi chứng kiến sự hy sinh của đồng đội. Đó là bác sĩ trẻ Nguyễn Thành Lâm hy sinh ngay tại hầm vì trúng mảnh bom, hay người bạn đời định mệnh – y tá Nguyễn Tải Hưng, người đã tặng bà chiếc nhẫn kỷ vật trước khi hy sinh vì trúng đạn biệt kích vào đúng năm 1968. Chính trong khói lửa của chiến trường Mậu Thân, dưới những lùm dừa nước, bà đã vinh dự được kết nạp Đảng vào năm 18 tuổi.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Sau ngày đất nước thống nhất, bác sĩ Nguyệt Ánh tiếp tục sự nghiệp đèn sách tại trường Đại học Y dược TP.HCM. Với sự nỗ lực không ngừng, bà về công tác tại Bệnh viện Chợ Rẫy từ năm 1981 và sau đó giữ chức vụ Phó Giám đốc Bệnh viện trong nhiều nhiệm kỳ cho đến khi nghỉ hưu vào năm 2008.
Hòa bình lập lại, niềm hạnh phúc lớn nhất của bà là sự đoàn tụ kỳ diệu của gia đình. Dù 5 anh chị em đều vào chiến khu tham gia kháng chiến, tất cả đều may mắn sống sót trở về để cùng phụng dưỡng người mẹ già nay đã ngoài trăm tuổi. Câu chuyện của bác sĩ Phạm Thị Nguyệt Ánh không chỉ là minh chứng cho tinh thần "chiến trường đi chẳng tiếc tuổi xanh" mà còn là biểu tượng của sự tận tụy, hy sinh vì sức khỏe nhân dân từ thời chiến đến thời bình.
